Genelge

2018/38 Sayılı Genelgede Değişiklik Yapılması

Sayı / No2020/15
Tarih21 Mayıs 2020
Kanun5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu

Ekli belgeden alınan metin

T.C.

SOSYAL GÜVENLIK KURUMU BASKANLIGI

Sayı : 98547999-010.99-E.6203185 21/05/2020 Konu : 2018/38 Sayılı Genelgede Degisiklik Yapılması GENELGE 2020/15 7/12/2019 tarihli ve 30971 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 5/12/2019 tarihli ve 7194 sayılı "Dijital Hizmet Vergisi ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Degisiklik Yapılması Hakkında Kanun"un 48 inci maddesi ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Saglık Sigortası Kanununa geçici 79 uncu madde eklenmistir.

Ayrıca, 26/3/2020 tarihli ve 31080 mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 25/3/2020 tarihli ve 7226 sayılı "Bazı Kanunlarda Degisiklik Yapılmasına Dair Kanun" ile 3/11/1980 tarihli ve 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Baglanması Hakkında Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasında düzenleme yapılmıs, Kanuna geçici 81 nci madde eklenmis ve Kanunun ek 18 inci ile ek 19 uncu maddelerinin birinci fıkralarında degisiklikler yapılmıstır.

Buna göre, 7194 ve 7226 sayılı kanunlar ile emeklilik mevzuatında yapılan söz konusu düzenlemeler geregince 6/11/2018 tarihli ve 2018/38 sayılı Genelgede yapılan degisiklikler asagıda yer almaktadır. 1. 2018/38 sayılı Genelgenin Dördüncü Kısım/Ikinci Bölüm “Alt Sınır Aylıkları” baslıgı altına “5. Kanunun Ek 19 uncu Maddesine Göre Yapılacak Islemler” alt baslıgı açıklamaları ile birlikte eklenmistir.

“5. Kanunun Ek 19 uncu Maddesine Göre Yapılacak Islemler 18/1/2019 tarihli 30659 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüge giren 7161 sayılı Vergi Kanunları ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Degisiklik Yapılmasına Dair Kanunun 42 nci maddesi ile yayımı tarihini takip eden ödeme dönemi olan 2019 yılı Subat ayı ödeme döneminden itibaren uygulanmak üzere Kanuna ek 19 uncu madde eklenmis olup, bu madde;

“Bu Kanun veya bu Kanunla yürürlükten kaldırılan ilgili kanun hükümlerine göre malullük ve yaslılık sigortasından ödenen aylıklar ve aylıklar ile birlikte her ay itibarıyla yapılan ödemeler toplamı dosya bazında, 8/2/2006 tarihli ve 5454 sayılı Kanunun 1 inci maddesi uyarınca yapılacak ek ödeme dâhil 1.000 Türk lirasından az olamaz. Ölüm sigortasından yapılan ödemeler toplamı ise bu tutarın hak sahiplerinin hisseleri oranı esas alınarak tespit olunacak tutarından az olamaz.

Bu Kanun kapsamında hesaplanan aylıklar, bu madde ile belirlenen tutardan düsükse aradaki fark Hazineden tahsil edilir. Uluslararası sosyal güvenlik sözlesmeleri geregince baglanan kısmi aylıklar için bu madde hükümleri uygulanmaz.” T.C.

SOSYAL GÜVENLIK KURUMU BASKANLIGI

Buna göre, Kanunun ek 19 uncu maddesi uyarınca; -Kurumumuzca gerek Kanuna gerekse bu Kanunla yürürlükten kaldırılan ilgili Kanun hükümlerine göre baglanmıs ve baglanacak malullük, yaslılık ve ölüm aylıkları ek ödeme dahil dosya bazında 2019 yılı Subat ayı ödeme döneminden 2020 yılı Mart ödeme dönemine kadar (Mart ödeme dönemi dahil) 1.000 TL’nin, 2020 yılı Nisan ayı ödeme döneminden itibaren de (Nisan ödeme dönemi dahil) 1.500 TL’nin altında olmayacaktır. -Alt sınır aylıgı tutarı hak sahipleri için mevcut hisse oranları esas alınarak tespit edilecektir. -Alt sınır aylıgı ile karsılastırma yapılacak ödenen aylık matrahı hesabına, aylıklara ilave olarak ödenen ek ödeme, engelli çocuk fark aylıkları, makam ile görev/temsil tazminat tutarları gibi her ay itibariyle aylıklarla birlikte yapılan ödemeler dahil edilecektir. -Birden fazla dosyadan aylık alanlara her bir dosya için ayrı degerlendirme yapılacaktır. -Birden fazla dosyadan gelir/aylık alınması halinde gelir/aylık tutarına göre karsılastırma yapılmasında ek 19 uncu maddeye göre tespit edilen ilaveli tutar üzerinden tam/yarım ödenmesine karar verilecektir. -Evlenme ödenegi, ek 19 uncu maddeye göre tespit edilen ilaveli tutar üzerinden hesaplanacaktır. -Aylıkların Kanunun 55 inci maddesine göre arttırılmasında, ek 19 uncu maddeye göre tespit edilen ilaveli aylık tutarı dikkate alınmayarak, sigortalının sistemdeki aylıgı kullanılacak, sigortalının artıslı hesaplanan aylık tutarına ilaveler yapıldıktan sonra bulunacak tutar ile düzenlemeyle getirilen tutar karsılastırılarak yüksek olan aylık ödenecektir. -Sandık tahsilat tutarları sigortalının ilave ödemesiz aylık tutarı üzerinden hesaplanacaktır. -Ödeme programlarında “5510 SK.

Ek Madde 19 Intibak Fark Tutar” seklinde yer alacak, ek 19 uncu maddeye göre tespit edilen ilaveli tutar Hazineden tahsil edilecektir. -Uluslararası sosyal güvenlik sözlesmesi hükümlerine göre aylık alanlar, sürekli is göremezlik geliri ve ölüm geliri alanlar ile Kurumumuzdan özel kanunlar kapsamında aylık alanlara yapılan gelir ve aylık ödemeleri bu madde kapsamda yükseltilmeyecektir.

2. 2018/38 sayılı Genelgenin Dördüncü Kısım/Onikinci Bölüm “Vazife Malullügü” baslıgı altındaki “4. Vazife Malullerinin Tekrar Çalısmaya Baslamaları” alt baslıgının sonuna asagıdaki bölüm eklenmistir. "7226 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi ile 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasına “Ancak, bu kapsamdakiler aylık baglandıgı tarihten sonra geçen çalısmaları esas alındıgında en az 20 yıldan beri sigortalı bulunmak ve en az 5000 gün malullük, yaslılık ve ölüm sigortaları primi ödemis olmak sartıyla talepleri halinde ayrıca yaslılık aylıgından yararlanırlar.” cümlesi eklenmis, söz konusu degisiklik 7226 sayılı Kanunun yayımlandıgı T.C.

SOSYAL GÜVENLIK KURUMU BASKANLIGI

26/3/2020 tarihi itibariyle yürürlüge girmistir. Buna göre, yukarıda belirtilen kapsamda aylık baglandıktan sonra çalısmaya devam edenlerden vazife malullügü aylıgı baslangıç tarihinden sonraki çalısmaları ile 20 yıl sigortalılık süresi ve 5000 prim gün sayısı kosulunu yerine getirenler, Kanunun yayımlandıgı 26/3/2020 tarihinden sonra aylık baglanması talebinde bulunmaları halinde yas kosulu aranmaksızın yaslılık aylıgına hak kazanacaktır.

20 yıl sigortalılık süresinin ve 5000 prim ödeme gün sayısının tespitinde sigortalılık süresi ile prim ödeme gün sayısının baslangıcı, vazife malullügü aylıgının baslangıç tarihinden sonra uzun vadeli sigorta kolları primi yatan ilk gün olarak alınacaktır. Bu kapsamda baglanan vazife malullügü aylıgının basladıgı tarihten önceki süreye iliskin borçlanmalar 20 yıl sigortalılık süresi ve 5000 prim gün sayısı hesabında dikkate alınmayacaktır.

3. 2018/38 sayılı Genelgenin Dördüncü Kısım/Onikinci Bölüm “Vazife Malullügü” baslıgı altına “11. Kanuna 7226 sayılı Kanun ile Eklenen Geçici 81 inci Maddeye Göre Yapılacak Islemler” alt baslıgı açıklamaları ile birlikte eklenmistir. “11. Kanuna 7226 sayılı Kanun ile Eklenen Geçici 81 inci Maddeye Göre Yapılacak Islemler 7226 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi ile Kanuna eklenen geçici 81 inci madde;

“Bu maddenin yürürlüge girdigi tarihten önce 2330 sayılı Kanuna veya 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık baglanmasını gerektiren kanunlara göre aylık baglanan maluller ile 5434 sayılı Kanunun 56 ncı ve mülga 64 üncü maddesi kapsamında aylık baglanan vazife ve harp malullerinden, 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının üçüncü, dördüncü, besinci ve altıncı cümlelerine aykırı olacak sekilde yaslılık veya malullük aylıgı baglanmıs olanlardan, tahsis talep tarihi itibariyle ilgili kanunlarında öngörülen aylık baglama kosullarından prim ödeme gün sayısı veya sigortalılık süresi sartının sigortalıların kasıtlı veya kusurlu davranıslarından kaynaklanmayan nedenlerle saglanmadıgı daha sonra anlasılanların, aylık aldıkları süre herhangi bir sekilde prim talep edilmeksizin prim ödeme gün sayısı olarak dikkate alınır.

Ancak; a) Aylık aldıkları süre, eksik hizmet süresinden fazla olanlar için, yalnızca eksik hizmet süresinin tamamlanacagı tarihe kadarki süre kullanılır. Bu kapsamda olanlar için yeni bir aylık hesabı yapılmaksızın, maddenin yürürlük tarihini takip eden aybasından itibaren kesilmis olan aylıkları, aylıklara uygulanan artıs oranları kadar artırılarak yeniden baglanır. b) Aylık aldıkları süre, eksik hizmet süresinden az olanların, aylık baslangıç tarihi ile aylıklarının kesildigi tarih arasında prim ödeme gün sayısı olarak dikkate alınan süre aylıklarının hesabında dikkate alınmaz.

Birinci fıkra kapsamında bulunan vazife ve harp malullerinden, bu maddeyi ihdas eden Kanunla 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde yapılan degisiklik ve bu madde esasları dahilinde yeniden aylıga hak kazanamayanlar hakkında, 3713 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesindeki istihdama iliskin hükümler ayrıca uygulanır.” hükmünü amir olup, 7226 sayılı Kanun yayımlandıgı 26/3/2020 tarihi itibariyle yürürlüge girmistir.

Bilindigi üzere, 6495 sayılı Kanunun 80 inci maddesi ile 2330 sayılı Kanunun 4 üncü T.C.

SOSYAL GÜVENLIK KURUMU BASKANLIGI

Maddede yapılan degisikliklerle kapsamda yer alan vazife malullerine çesitli ilave haklar verilmis, ayrıca anılan maddenin ikinci fıkrası ile 2330 sayılı Kanun hükümleri veya 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık baglanmasını gerektiren kanunlar kapsamında aylık baglananlar ile 5434 sayılı Kanunun 56 ncı ve mülga 64 üncü maddeleri uygulanarak vazife veya harp malullügü aylıgı baglananlardan, yeniden herhangi bir sigortalılık haline tabi olarak çalısmaya baslayanların, aylık baglandıktan sonra geçen hizmet süreleri ayrıca degerlendirilmek suretiyle baglanacak aylıga iliskin esaslar belirlenmistir.

Diger taraftan, 7194 sayılı Kanunla Kanuna eklenen geçici 79 uncu madde geregince bu kapsama girenlerden Kurumca 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının üçüncü, dördüncü, besinci ve altıncı cümlelerine aykırı olacak sekilde yersiz aylık baglandıgı tespit edilenlerin aylıkları maddenin yürürlük tarihini takip eden ödeme döneminden (2019 Aralık ödeme döneminden) itibaren kesilmis ve yapılan yersiz ödemeler nedeniyle çıkarılan borçlar terkin edilmistir.

Bu defa, 7226 sayılı Kanun ile 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasına eklenen cümle uyarınca bu kapsamda aylık baglandıktan sonra çalısmaya devam edenlerden vazife malullügü aylıgı baslangıç tarihinden sonraki çalısmaları ile 20 yıl sigortalılık süresi ve 5000 prim gün sayısı kosulunu yerine getirenlere yas kosulu aranmaksızın yaslılık aylıgı baglanması imkanı getirilmistir.

Diger taraftan, Kanuna eklenen geçici 81 inci madde ile 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının üçüncü, dördüncü, besinci ve altıncı cümlelerine aykırı olacak sekilde yersiz aylık baglandıgı tespit edilenlerden, tahsis talep tarihi itibariyle ilgili kanunlarında öngörülen aylık baglama kosullarından prim ödeme gün sayısı veya sigortalılık süresi sartının sigortalıların kasıtlı veya kusurlu davranıslarından kaynaklanmayan nedenlerle yerine gelmedigi daha sonra anlasılanların, aylık aldıkları süre herhangi bir sekilde prim talep edilmeksizin prim ödeme gün sayı olarak dikkate alınacak olup, söz konusu maddenin yürürlük tarihi itibariyle 20 yıl sigortalılık süresi ve 5000 prim ödeme gün sartını yerine getirenlere herhangi bir talep alınmaksızın eski baglanan aylık miktarları aylık artısları uygulanarak maddenin yürürlük tarihini takip eden ay basından itibaren ödenmeye baslanacaktır.

Bu kapsamda yapılacak degerlendirmede; 11.1. Sigortalılık süresinin ve prim ödeme gün sayısının baslangıcı vazife malullügü aylıgı baslangıç tarihinden sonra uzun vadeli sigorta kolları primi yatan ilk gün olarak dikkate alınacak, vazife malullügü aylıgının baslangıç tarihinden önceki süreye iliskin borçlanmalar sigortalılık süresi ve prim ödeme gün sayısı hesabında dikkate alınmayacaktır.

11.2. Vazife malullügü aylıgı baglandıktan sonra çalısmaya devam eden sigortalılar hakkında öncelikle vazife malullügü aylıgı baglanmasına esas alınmıs hastalık ya da engellilik halleri dikkate alınmadan tespit edilecek yeni engellik oranına göre özel kosullarla aylıga hak kazanıp kazanmadıgı degerlendirilecektir. Özel kosullara göre aylıga hak kazanma kosullarını yerine getiremeyen sigortalıların bu madde kapsamında aylıga hak kazanma kosulları yeniden tespit edilecektir.

11.3. Anılan maddenin yürürlük tarihi olan 26/3/2020 tarihi itibariyle vazife malullügü aylıgı baslangıç tarihinden sonraki süreler dikkate alındıgında;T.C.

SOSYAL GÜVENLIK KURUMU BASKANLIGI

11.4. Bu kapsamda aylık aldıkları süreler prim ödeme gün sayısı olarak degerlendirilenlerin aynı süre içerisinde sosyal güvenlik destek primine tabi çalısmalarının da bulunması halinde, sosyal güvenlik destek primi kapsamındaki süreler hizmet olarak dikkate alınmayacaktır. 11.5. Aylık alınan süreler prim ödeme gün sayısı olarak dikkate alınmasına ragmen 20 yıl sigortalılık süresi ve 5000 prim gün sartını yerine getiremeyen sigortalıların daha sonraki çalısmaları ile aylıga hak kazanmaları halinde prim ödeme gün sayısı olarak kabul edilen aylık alınan süreler, 2829 sayılı Kanuna göre aylık baglanacak statünün tespitinde degerlendirme dısında tutulacaktır.

11.6. Bu maddenin yürürlük tarihinden sonra yaslılık aylıklarını kestirerek yeniden çalısmaya baslayanların isten ayrılarak aylık talebinde bulunmaları halinde Kanunun 30 uncu maddesi kapsamında baglanacak aylıkların hesabında bu maddeye göre hesaplanan aylık tutarları dikkate alınacak, yeni çalısma süreleri bu sekilde hesaplanan aylık tutarına ilave edilecektir.

11.7. Bu maddenin yürürlük tarihinden sonra herhangi bir nedenle maddenin yürürlük tarihinde hesaplanan aylıga iliskin hizmet bilgilerinde degisiklik olması halinde olusacak fark ödemeleri, geçmiste aylık ödenen süreler dikkate alınarak, bu maddenin yürürlük tarihi esas alınarak ödenecek, borç çıkması halinde Kanunun geçici 79 uncu maddesi dikkate alınarak 2019 Aralık ayına kadarki kısmı terkin edilecek, sonraki süreler genel usullere göre tahsil edilecektir.

11.8. Bu maddenin yürürlük tarihinde vazife malullügü aylıgı baglandıktan sonraki çalısmalar ile aylık alınan süreler dikkate alınarak bu madde kapsamında aylıga hak kazanma kosulunu yerine getiremeyen sigortalıların aylıga hak kazanma kosulunu daha sonraki bir tarihte yerine getirmeleri halinde aylıkları, yeni tahsis talep tarihlerini takip eden ay basından itibaren baglanacaktır.

11.9. 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının üçüncü, dördüncü, besinci ve altıncı cümlelerine aykırı olacak sekilde baglanan yaslılık veya malullük aylıkları kesilmis olanlardan bu maddenin yürürlük tarihi olan 26/3/2020 tarihinden önce ölenlerin hak sahiplerine, ölüm aylıgı baglanmasında gerek sigortalıya gerekse hak sahiplerine iliskin hak kazanma kosullarının tespitinde bu maddenin yürürlük tarihinden önceki mevzuat hükümleri uygulanacaktır.

11.10. 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının üçüncü, dördüncü, T.C.

SOSYAL GÜVENLIK KURUMU BASKANLIGI

11.11. Vazife malullügü aylıgı baglandıktan sonra yaslılık veya malullük aylıgı baglanmıs olanlardan tahsis talep tarihi itibariyle ilgili kanunlarında öngörülen aylık baglama kosullarından prim ödeme gün sayısı veya sigortalılık süresi sartının sigortalıların kasıtlı veya kusurlu davranıslarından kaynaklanmayan nedenlerle saglanmadıgı bu maddenin yürürlük tarihinden sonra anlasılan sigortalılar hakkında da bu Genelgede açıklanan usul ve esaslar dogrultusunda islem yapılacaktır.

4. 2018/38 sayılı Genelgenin Dördüncü Kısım/Dokuzuncu Bölüm “Avans Ödenmesi, Ek Ödemeler ve Bayram Ikramiyesi” baslıgı altındaki “6. Kanunun Ek 18 inci Maddesi Kapsamında Ödenen Bayram Ikramiyesi” alt baslıgı ilk paragrafında yer alan “ödemenin yapılacagı tarihte” ibaresi “bayramın içinde bulundugu ayda” seklinde degistirilmistir. 5. 2018/38 sayılı Genelgenin Dördüncü Kısım/Ondördüncü Bölüm “Yersiz Ödemeler” baslıgı altına “2.4.

Kanunun Geçici 79 uncu Maddesi Kapsamında Yersiz Ödemelere Iliskin Borçların Terkini” alt baslıgı açıklamaları ile birlikte eklenmistir. “2.4. Kanunun Geçici 79 uncu Maddesi Kapsamında Yersiz Ödemelere Iliskin Borçların Terkini 7/12/2019 tarihli ve 30971 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 5/12/2019 tarihli ve 7194 sayılı "Dijital Hizmet Vergisi ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Degisiklik Yapılması Hakkında Kanun"un 48 inci maddesi ile Kanuna eklenen ve yayımı tarihinde yürürlüge giren geçici 79 uncu madde;

"5434 sayılı Kanunun mülga 64 üncü maddesi, bu Kanunun 47 nci maddesinin sekizinci fıkrası ile 2330 sayılı Kanun veya 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık baglanmasını gerektiren kanunlara, 1005 sayılı Kanun, 3713 sayılı Kanunun ek 3 üncü maddesine, 17/7/2004 tarihli ve 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Dogan Zararların Karsılanması Hakkında Kanuna ve 24/6/2008 tarihli ve 5774 sayılı Basarılı Sporculara Aylık Baglanması ile Devlet Sporcusu Unvanı Verilmesi Hakkında Kanuna göre aylık baglanmıs olanların kendilerine veya bunlardan ölenlerin hak sahiplerine, bu kapsamda maddenin yürürlük tarihine kadar yapılan ve bu Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında oldugu Kurumca tespit edilen fazla veya yersiz ödemelere iliskin borç çıkarılmaz, çıkarılmıs borçların ödenmemis olan kısımları terkin edilir, maddenin yayımı tarihinden önce tahsil edilmis tutarlar iade ve mahsup edilmez.

2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının üçüncü, dördüncü, besinci ve altıncı cümlelerine aykırı olacak sekilde ödenen ve bu Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında oldugu Kurumca tespit edilen fazla veya yersiz olarak yapılan ödemeler hakkında da birinci fıkra hükümleri uygulanır." hükmünü amirdir. 2.4.1. Kanunun geçici 79 uncu maddesinin birinci fıkrası kapsamında;T.C.

SOSYAL GÜVENLIK KURUMU BASKANLIGI

Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlügü Bu belge 5070 sayılı Elektronik Imza Kanununa göre Güvenli Elektronik Imza ile imzalanmıstır. Mithatpasa Cad. No:7 Sıhhiye Çankaya/Ankara Bilgi için: Nevin ÖZGÜL Telefon No: 0 3120 312 432 10 37 Faks No: 0 312 432 10 62 Daire Baskanı E-Posta: ehgm_bhacedb@sgk.gov.tr Internet Adresi: www.sgk.gov.tr Telefon No: 0 312 458 70 25 10 Evrakın e-imzalı hali https://uyg.sgk.gov.tr/DYSEvrakDogrulamaWEB/adresinden 6aa6-b6f7-3112-bfb2-569a kodu ile teyit edilebilir. -5434 sayılı Kanunun mülga 64 üncü maddesi ve Kanunun 47 nci maddesinin sekizinci fıkrası kapsamında "Harp Malullügü" aylıgı baglananların kendileri veya hak sahiplerine, -2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Baglanması Hakkında Kanun veya 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık baglanmasını gerektiren kanunlara göre aylık baglananların kendileri veya hak sahiplerine, -1005 sayılı Istiklal Madalyası Verilmis Bulunanlara Vatani Hizmet Tertibinden Seref Aylıgı Baglanması Hakkında Kanuna göre aylık baglananların kendileri veya hak sahiplerine, -3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun ek 3 üncü maddesi uyarınca aylık baglananların kendileri veya hak sahiplerine, -5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Dogan Zararların Karsılanması Hakkında Kanun uyarınca aylık baglananların kendileri veya hak sahiplerine, -5774 sayılı Basarılı Sporculara Aylık Baglanması ile Devlet Sporcusu Unvanı Verilmesi Hakkında Kanuna göre aylık baglananların kendileri veya hak sahiplerine, sayılan kanunlar kapsamında ve maddenin yürürlük tarihi olan 07/12/2019 tarihine kadar Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre yapılan fazla veya yersiz ödemeler için; a) Borç çıkarılmayacaktır. b) Çıkarılmıs borçların ödenmemis olan kısımları terkin edilecektir. c) Çıkarılan borçlar nedeniyle 7/12/2019 tarihinden önce tahsil edilmis tutarlar iade ve mahsup edilmeyecektir. ç) Kurumumuzun hatalı islemleri nedeniyle fazla veya yersiz ödeme yapıldıgı 7/12/2019 tarihinden sonra Kurumca tespit edilenlere, 7/12/2019 tarihine kadar yapılan fazla ve yersiz ödemeler borç çıkarılmayarak terkin edilecek, 7/12/2019 tarihinden sonraki dönem için çıkarılacak borç Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre ilgilinin kendisinden veya hak sahiplerinden tahsil edilecektir.

Öte yandan, gerek 5434 sayılı Kanunun mülga 45 inci maddesi gerekse Kanunun 47 nci maddesinin birinci fıkrası hükümlerine göre vazife malullügü aylıgı baglananlar ile bunların hak sahipleri düzenlemenin kapsamı dısında oldugundan, Kurumumuzun hatalı islemleri nedeniyle ve Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında taraflarına borç çıkarılmıs olanlar hakkında geçici 79 uncu madde esas alınarak islem tesis edilmeyecektir.

Buna göre; 1) Geçici 79 uncu maddenin yürürlük tarihinden önce maddede sayılan Kanunlar kapsamında Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre yapılmıs yersiz ödemeler terkin edilecektir. Örnek 1: Kıbrıs Barıs Harekatına katılması nedeniyle 1005 sayılı Kanuna göre asgari ücretin net tutarı esas alınarak seref aylıgı ödenen ilgiliye, sigortalı çalısmalarına baglı olarak 1/1/2016 tarihinden itibaren ayrıca 4/1-(a) kapsamında yaslılık aylıgı baglanmıstır.

Ancak yaslılık aylıgı baglanması nedeniyle ilgilinin 1005 sayılı Kanun kapsamındaki aylıklarının asgari ücret yerine gösterge sistemi üzerinden ödenmesi gerektigi 19/12/2019 tarihinde anlasılmıstır. Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında 1/1/2016-31/12/2019 tarihleri arasında ilgiliye yersiz olarak ödenen tutarlar borç tahakkuk ettirilerek anılan borç Kanunun geçici 79 uncu maddesi geregi terkin edilecektir.T.C.

SOSYAL GÜVENLIK KURUMU BASKANLIGI

Örnek 2: Örnek 1'deki ilgilinin, 2019/Aralık, 2020/Ocak ve 2020/Subat ödeme dönemlerini kapsayan üç aylıgı 1 Aralık 2019 tarihinde ödenmistir. Geçici 79 uncu maddenin yürürlük tarihi olan 7/12/2019 tarihinde söz konusu üç aylık tutarı ilgiliye ödenmis oldugundan 1/1/2016-31/12/2019 tarihleri arasında ilgiliye yersiz ödenen tutara ilave Ocak 2020, Subat 2020 aylarına iliskin ödemeleri de içerecek sekilde tahakkuk ettirilen fazla veya yersiz ödeme Kanunun geçici 79 uncu madde hükmü geregi terkin edilecektir.

2) Geçici 79 uncu maddenin yürürlük tarihinden önce maddede sayılan Kanunlar kapsamında Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre yersiz ödeme yapıldıgı tespit edilen ve borç tahakkuk ettirilmesine karsın aynı dosyada yapılan islemler nedeniyle alacak kaydı olusturulması halinde, olusturulan alacak borçtan mahsup edilerek kalan tutarlar terkin edilecektir.

Örnek 3: 667 sayılı KHK uyarınca 1/10/2016 tarihinden itibaren aylık baglanan ilgilinin Kurum Saglık Kurulunun 25/2/2020 tarihli kararı ile 22/8/2019 tarihinden itibaren malul olmadıgına karar verilmis ve aylıgı 29/2/2020 tarihli islem ile 1/9/2019 tarihinden itibaren kesilmistir. Ilgiliye 1/9/2019-29/2/2020 tarihleri arası ödenen aylıkları Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında borç çıkarılmıstır.

Öte yandan, ilgiliye 1/9/2019 tarihinden itibaren 684 sayılı KHK geregince DG rumuzlu dosyadan aylık baglanmıstır. Bu dosyadan adına tahakkuk eden 1/9/2019-29/2/2020 tarihleri arası aylıkları borcuna mahsup edilmistir. Bakiye borç bulunması halinde 31/12/2019 öncesine ait borç terkin edilecek, bu tarihten sonrasına ait borç ise aylıklarından ¼ oranında tahsil edilecektir.

3) Geçici 79 uncu maddenin yürürlük tarihinden önce maddede sayılan Kanunlar kapsamında Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre borç çıkarılıp aylıklarından tahsiline baslanan kisiler ile bunların hak sahiplerinin borçları terkin edilerek kesinti sonlandırılacaktır. Kanunun yürürlük tarihinden önce yapılmıs olan kesintiler ise iade edilmeyecektir.

Örnek 4: Ilgiliye 1/4/2016 tarihinden itibaren 2913 sayılı Kanuna göre aylık baglanması gerekirken 5774 sayılı Kanuna göre aylık baglandıgı 25/11/2018 tarihinde tespit edilmistir. 1/4/2016-30/11/2018 tarihleri arası yersiz ödenen aylık farkı tutarı Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında borç çıkarılmıstır. Anılan borç 2019/Ocak döneminden itibaren ilgilinin aylıklarından ¼ oranında kesilmeye baslanmıstır.

Kanunun geçici 79 uncu maddesi geregi 2020/Ocak döneminden itibaren ilgilinin aylıklarından yapılan kesintiye son verilecektir. Bakiye borç terkin edilerek 1/1/2019-31/12/2019 tarihleri arasında aylıgından yapılan kesintiler iade edilmeyecektir. 4) Geçici 79 uncu maddenin yürürlük tarihinden önceki dönemleri de kapsayan ancak tespiti maddenin yürürlük tarihinden sonra olan yersiz ödemeye iliskin islemlerde maddenin yürürlük tarihine kadar olan yersiz ödemelere iliskin borçlar terkin edilecek ancak yürürlük tarihinden sonraki dönemlere iliskin yersiz ödemeler ilgililere borç çıkarılacaktır.

Örnek 5: 2330 sayılı Kanun kapsamında 1/8/2017 tarihinden itibaren vazife malullügü aylıgı baglanan ilgilinin intibakının aylık baslangıç tarihi itibariyle hatalı hesaplanması nedeniyle ilgiliye yersiz ödeme yapıldıgı 8/6/2020 tarihinde tespit edilmistir. Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında 01/08/2017-30/06/2020 tarihleri arası için ilgiliye borç çıkarılması gereken dönemin Kanunun geçici 79 uncu maddesi hükümleri geregi T.C.

SOSYAL GÜVENLIK KURUMU BASKANLIGI

1/8/2017-31/12/2019 tarihine kadar olan yersiz ödeme tutarı terkin edilecek, ancak geçici 79 uncu maddenin yürürlük tarihinden sonra 1/1/2020-30/6/2020 tarihleri arasında ilgiliye yapılan fazla ödeme tutarları borç çıkarılıp ilgilinin aylıklarından ¼ oranında tahsil edilecektir. 5) 5434 sayılı Kanunun mülga 45 inci veya Kanunun 47 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca vazife malullügü aylıgı baglanmıs olanlar ile bunların hak sahipleri geçici 79 uncu madde kapsamına alınmadıgından bu kapsamda olanlara yapılan yersiz ödemeler için herhangi bir terkin islemi yapılmayacaktır.

Örnek 6: Kanunun 47 nci maddesinin birinci fıkrası kapsamında 1/3/2018 tarihinden itibaren vazife malullügü aylıgı baglanan ilgilinin malullük derecesinin (6) olması gerekirken sehven (1) olarak uygulandıgı 10/12/2019 tarihinde tespit edilmistir. Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi hükümleri dikkate alınarak ilgiliye 1/3/2018-31/12/2019 tarihleri arasında yapılan yersiz ödeme tutarları borç çıkarılacaktır.

Söz konusu borca iliskin terkin islemi yapılmayacaktır. 2.4.2. Kanunun geçici 79 uncu maddesinin ikinci fıkrası kapsamında; 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının üçüncü, dördüncü, besinci ve altıncı cümleleri çerçevesinde, 2330 sayılı Kanuna veya 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık baglanmasını gerektiren kanunlara göre aylık baglanan maluller ile 5434 sayılı Kanunun 56 ncı ve mülga 64 üncü maddesi kapsamında aylık baglanan vazife ve harp malullerinin; -Vazife malulü sayılmaları sebebiyle aylık baglandıgı tarihten önceki her türlü sigortalılık ve prim ödeme süreleri, istirakçilik ve fiili hizmet süreleri ile bunların itibari ve fiili hizmet süresi zammı olarak degerlendirilen sürelerinin, vazife malullügü aylıgı baglanmasından sonra geçecek çalısma veya sigortalılık süreleriyle birlestirilmeyecegi, -Vazife malullügü aylıgı baglanmasından önce geçen söz konusu sürelerin; vazife malullügü aylıgı baglanmasından sonra geçen sigortalılık ve çalısma sürelerinin tabi olacagı sigortalılık hali ile mülga 2829 sayılı Kanun uygulaması yönünden dikkate alınmayacagı, -Vazife malullügü aylıgı baglandıktan sonra geçen sigortalılık veya çalısma sürelerinin yaslılık/emeklilik/malullük ya da ölüm/dul veya yetim aylıgı baglanmasında veya toptan ödeme yapılmasında ilgili mevzuatına göre ayrı bir çalısma veya sigortalılık süresi olarak degerlendirilecegi, -Vazife veya harp malullügü aylıgı baglanmasına esas alınmıs hastalık ya da engellilik hâlleri ve bu hastalık ya da engellilik hallerindeki ilerlemelerin, sonradan geçen çalısmalar sebebiyle yaslılık aylıgına hak kazanılması kosullarının belirlenmesinde dikkate alınmayacagı, hususundaki düzenlemelere karsın sehven ikinci bir aylık baglanan vazife ve harp malullerine söz konusu aylık baglama islemine baglı olarak fazla veya yersiz olarak yapılan ödemelere iliskin “2.4.1.” nci madde hükümlerine göre islem yapılacaktır.

Ayrıca, bu kapsamdaki vazife ve harp malullerine 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının üçüncü, dördüncü, besinci ve altıncı cümlelerine aykırı olacak sekilde baglanmıs olan Kanunun 4/1-(a), 4/1-(b) veya 4/1-(c) kapsamındaki malullük veya yaslılık aylıkları kesilecektir. Kanunun geçici 79 uncu maddesi ve bu maddeye baglı olarak yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde anılan maddede sayılan düzenlemeler kapsamında aylık baglananlar T.C.

SOSYAL GÜVENLIK KURUMU BASKANLIGI

Anılan islemler kapsamındaki borçlardan sosyal güvenlik il müdürlüklerince takip ve tahsiline gidilen borçlar terkin edilerek takip sonlandırılacaktır. Kanunun yürürlük tarihinden önce tahsil edilmis tutarlar iade edilmeyecektir. Kanunun yürürlük tarihinden sonra takip yoluyla tahsil edilen madde kapsamına giren borçlar ise terkin edilerek yapılan tahsilatlar ilgililere iade edilecektir.

Örnek 1: 3713 sayılı Kanun hükümleri esas alınarak 1/2/1995 tarihinde 5434 sayılı Kanun kapsamında vazife malullügü aylıgı baglanan sigortalı, 1/9/1998 tarihinden itibaren Kanunun 4/1-(a) bendi kapsamında uzun vadeli sigortalı kollarına tabi çalısmıstır. Sigortalıya 13/12/2015 tarihli tahsis talebine istinaden vergi indirimine esas % 40 engellilik oranı dikkate alınarak 15/12/2015 tarihinden itibaren ayrıca 4/1-(a) kapsamında yaslılık aylıgı baglanmıstır.

Ancak, daha sonra sigortalının durumu hakkında yapılan incelemede, % 40 engellilik oranının vazife malullügü aylıgı baglanmasına esas alınmıs hastalık ya da engellilik hallerinin dikkate alınarak verildigi anlasılmıstır. 4/1-(a) kapsamında baglanan yaslılık aylıgı Kanuna eklenen geçici 79 uncu maddenin yürürlük tarihini takip eden ödeme döneminden (2019/Aralık ödeme döneminden) itibaren kesilmistir.

Sigortalıya, 2019/Aralık ödeme dönemine kadar fazla veya yersiz ödenen aylıklar Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre Kurum hatası kapsamında borç kaydedilerek söz konusu borç anılan Kanunun geçici 79 uncu maddesi hükümlerine göre terkin edilecektir. Örnek 2: 3713 sayılı Kanun hükümleri esas alınarak 1/8/1995 tarihinde 5434 sayılı Kanun kapsamında vazife malullügü aylıgı baglanan sigortalı, 1/5/1990 tarihinden itibaren Kanunun 4/1-(a) bendi kapsamında uzun vadeli sigortalı kollarına tabi 7000 gün çalısmıstır.

Sigortalıya vazife malullügü aylıgı baglandıgı tarihten önceki hizmet süreleri de dikkate alınarak 25/1/2018 tarihli tahsis talebine istinaden 1/2/2018 tarihinden itibaren ayrıca 4/1-(a) kapsamında yaslılık aylıgı baglandıgı tespit edilmistir. Ancak, daha sonra sigortalının durumu hakkında yapılan incelemede; sigortalının vazife malullügü aylıgı baslangıç tarihinden sonraki 4/1-(a) kapsamındaki ise giris tarihinin 1/1/1996 oldugu ve vazife malullügü aylıgı baslangıç tarihinden önceki hizmet süreleri dikkate alınmadan Kanuna eklenen geçici 79 uncu maddenin yürürlük tarihi itibariyle sigortalılık süresi ve yas kosulunu yerine getiremedigi anlasılmıstır.

4/1-(a) kapsamında baglanan yaslılık aylıgı anılan Kanunun yürürlük tarihini takip eden ödeme döneminden (2019/Aralık ödeme döneminden) itibaren kesilmistir. Sigortalıya, 2019/Aralık ödeme dönemine kadar fazla veya yersiz ödenen aylıklar Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre Kurum hatası kapsamında borç kaydedilerek söz konusu borç anılan Kanunun geçici 79 uncu maddesi hükümlerine göre terkin edilecektir.

Örnek 3: 3713 sayılı Kanun hükümleri esas alınarak 1/8/1997 tarihinde 5434 sayılı Kanun kapsamında vazife malullügü aylıgı baglanan sigortalı, 1/9/1998 tarihinden itibaren Kanunun 4/1-(b) bendi kapsamında uzun vadeli sigortalı kollarına tabi 4500 gün çalısmıstır. Sigortalıya 13/12/2016 tarihli tahsis talebine istinaden Kanunun 28 inci maddesinin besinci T.C.

SOSYAL GÜVENLIK KURUMU BASKANLIGI

Ancak, daha sonra sigortalının durumu hakkında yapılan incelemede, Kanunun 28 inci maddesinin besinci fıkrası kapsamında tespit edilen %52 çalısma gücü kaybı oranının, vazife malullügü aylıgı baglanmasına esas alınmıs hastalık ya da engellilik halleri dikkate alınarak verildigi anlasılmıstır. 4/1-(b) kapsamında baglanan yaslılık aylıgı Kanuna eklenen geçici 79 uncu maddenin yürürlük tarihini takip eden ödeme döneminden (2019/Aralık ödeme döneminden) itibaren kesilmistir.

Sigortalıya, 2019/Aralık ödeme dönemine kadar fazla veya yersiz ödenen aylıklar Kanunun 96 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre Kurum hatası kapsamında borç kaydedilerek söz konusu borç anılan Kanunun geçici 79 uncu maddesi hükümlerine göre terkin edilecektir. 6. “Kurum Hatasından Kaynaklanan Yersiz Ödemelere Iliskin Borçların Terkini” konulu, 25/12/2019 tarihli ve 20430683 sayılı Genel Yazı yürürlükten kaldırılmıstır.

Bilgi edinilmesini ve geregince islem yapılmasını rica ederim. Ismail YILMAZ Kurum Baskanı V. DAGITIM : Geregi : Bilgi : Merkez ve Tasra Teskilatına Aile, Çalısma ve Sosyal Hizmetler Bakanlıgına

Ekli belgeler

PDF 2018/38 Sayılı Genelgede Değişiklik YapılmasıPDF · Arşiv belgesi Aç ↗

Bu belgenin yazdırılabilir sürümü ücretli üyelere özeldir — https://isverenim.skyside.com.tr/makale/601