Türkiye-Moldova Sosyal Güvenlik Anlaşması

T.C. SOSYAL GUVENLlK KURUMU BASKANLIGI Emeklilik Hizmetleri Genel Mudiirlugu Sayi Konu : 15591373-030.01-E.7046933 : Tiirkiye-Moldova Sosyal Giivenlik Anlasmasi 16/06/2020 GENELGE 2020/18 Tiirkiye Cumhuriyeti ile Moldova Cumhuriyeti Arasmdaki Sosyal Giivenlik Anlasmasi (Genelgede bundan sonra Anlasma olarak anilacaktir) ve Tiirkiye Cumhuriyeti ile Moldova Cumhuriyeti Arasmdaki Sosyal Giivenlik Anlasmasmm Uygulanmasma iliskin idari Anlasma (Genelgede bundan sonra idari Anlasma olarak anilacaktir) 5/5/2017 tarihinde Moldova'nm Kisinev sehrinde imzalanmistir. Anlasma ve idari Anlasma 1/6/2020 tarihinde yiiriirluge girmistir. BIRINCi KISIM GENEL ACIKLAMALAR Anlasma; Genel Hiikiimler, Uygulanacak Mevzuat ile llgili Hiikiimler, Ozel Hiikiimler, Cesitli Hiikiimler ile Gegici ve Son Hiikiimler olmak iizere 5 boliimden olusmaktadir: Birinci boliimde; tammlar, Anlasmanm mevzuatsal ve kisisel kapsami, akit taraf vatandaslannin esit muameleye tabi tutulmasi, sosyal giivenlik alamndaki haklarm diger akit tarafta da kullamlabilecegine iliskin hiikiimler, Ikinci boliimde; calisanlar, gegici gorevliler, uluslararasi tasimacihk isletmeleri personeli ile diplomatik temsilcilik gorevlilerinin hangi akit tarafin sosyal giivenlik mevzuatina tabi tutulacagma ve gegici gorev siiresinin azami simrlarina iliskin hiikiimler, Ugiincii boliimde; malulliik, yaslihk ve oliim sigortalan, is kazasi ve meslek hastahgi sigortalanna iliskin hiikiimler, Dordiincii boliimde; Anlasmanm uygulanmasma iliskin ^esitli hiikiimler, Besinci boliimde ise Anlasmanm yiirurluge girmesi ve yiiriirliikte kalma siiresi ile Anlasma oncesi ve sonrasi haklara iliskin hiikiimler yer almaktadir. Bu beige 5070 sayili Elektronik Im/.a Kanununa gore Giivenli Elektronik Imza ile im/alanmistir. Mithatpa^a Cad. No:7 Sihhiyc C.ankaya/Ankara Telefon No: 0 312 458 77 99 Faks No: 0312 432 12 45 E-Posta: ehgm_ysedb(a/sgk.gov.tr Internet Adresi: www.sgk.gov.tr Bi/gi if in: J->dogan IJVKD) Daire Ha$kam Telefon No: 0 3 12458 77 99 1/21 1. Kavramlar Bu Genelgede geqen: 1. Kurum: Sosyal Giivenlik Kurumunu, 2. Kanun: 5510 sayih Sosyal Sigortalar ve Genel Saglik Sigortasi Kanununu, 3. Anlasma: Tiirkiye Cumhuriyeti ile Moldova Cumhuriyeti Arasmda Sosyal Giivenlik Anlastnasim, 4. idari Anlasma: Tiirkiye Cumhuriyeti ile Moldova Cumhuriyeti Arasmdaki Sosyal Giivenlik Anlasmasimn Uygulanmasma lliskin idari Anlasmayi, 5. Mevzuat: Anlasmanm 2 nci maddesinde belirtilen sosyal giivenlik alam ile ilgili kanun, yonetmelik ve diger yasal diizenlemeleri, 6. Yetkili Makam: Anlas.ma kapsaminda yer alan mevzuatm uygulanmasi ile gorevli olan Bakanhklan, 7. Yetkili Kurum: Anlasmamn 2 nci maddesinde belirtilen mevzuatm tamammm veya bir kismmin uygulanmasmdan ve yardimlarm odenmesinden sorumlu kurumlan, 8. Sigortah: Anlasmanm 2 nci maddesinde belirtilen mevzuata tabi olan ya da evvelce tabi olmu§ kisileri, 9. Sigortahhk Siiresi: Anlasmanm 2 nci maddesinde belirtilen mevzuata gore prim 6denmi$ olan veya odenmi§ sayilan siireyi, 10. Geride Kalan: Akit devletlerin mevzuatma gore hak sahibi olarak tammlanan kimseleri, 11. Yardim: Anlasmanm 2 nci maddesinde belirtilen ilgili ulusal mevzuat tarafmdan saglanan her tiirlii ayni ve nakdi yardimi, 12. tkamet: Siirekli olarak ikamet edilmekte olan yerini, 13. Bulunma: Gecjci olarak bulunulan yerini ifade eder. 2. Anlasmanm Uygulama Alani Anlasma, malulliik, yashhk, oliim, i§ kazasi ve meslek hastahklan, hastalik ve analik yardimlan uygulamasinda Kanunun 4/l-(a)bendi kapsammdaki sigortahlar ile bu kapsamda gelir/ayhk alanlan kapsamaktadir. 506 sayih Sosyal Sigortalar Kanununun gegici 20 nci maddesinde belirtilen emekli sandiklan, Anlasma kapsaminda olup Anlasma hukiimleri bu kapsamda 9alisanlar ve/veya sandiktan emekli ayligi alanlar hakkmda da uygulanacaktir. Bu kapsamda caltsanlar ve ayhk sahipleri hakkmda Moldova yetkili kurumlan ile yapilacak yazismalara Kurum aracilik yapacaktir. Ancak talep formiilerlerinin diizenlenerek Kuruma intikal ettirilmesi ile ilgili islemler, ilgili sandik tarafmdan ge^eklestirilecektir. Bununla birlikte Anlasma, malulliik, yashlik ve oliim sigortalan ile is kazasi ve meslek hastahgi ve analik sigortasi uygulamalan bakimmdan Kanunun 4/1-(b) bendine tabi bagimsiz cahsanlan, malulliik, yashlik ve oliim sigortalan bakimmdan ise Kanunun 4/1-(c) bendine tabi devlet memurlarim kapsamaktadir. Anlasma genel saghk sigortasi kapsaminda yer alan yardimlan kapsamamaktadir. Bu beige 5070 sa\l Eleklronik im/a K a n u n u n a gore Giivcnli Elektronik hn/.a ile im/alanmi$tir. Milhatpa^a Cad. No:7 Sihhiye (,'ankaya/Ankara Telefon No: 0312458 77 99 Faks No: 0312 432 12 45 E-l'osta: ehgm_ysedb(g'sgk.gov.tr Internet Adresi: www.sgk.gov.tr Bilgi \qin: Erdogan ClVEDl Daire Ba^kani Telefon No: 0 312458 7799 2/21 IKINCI KISIM ANLASMANIN UYGULANMASI VE FORMULERLER Anlasmanm uygulanmasinda kullanilmak iizere, idari Anlasmamn 2 nci maddesine istinaden Tiirkge ve Romence olmak iizere iki dilde 11 adet formiiler ihdas edilmistir. Kurumca diizenlenecek formiilerlerin rumuzunda "TR/MD", Moldova yetkili kurumlannca diizenlenecek olan formiilerlerin rumuzunda ise "MD/TR" ibaresi yer alacaktir. Anilan formiilerler, Kurum intranet sayfasinda ''Kurumsal/ Dokumanlar/ Yurtdisi/ Formulerler" boliimiinde yaymlanmistir. Formiilerler, bu Genelgede yer alan a9iklamalar dogrultusunda, bilgilerin dogrulugu kontrol edildikten sonra bilgisayar ortaminda doldurularak onaylanacaktir. BIRINCI BOLUM UYGULANACAK MEVZUATIN BEURLENMESI ikili sosyal giivenlik anlasmalanmn temel ilkelerinden biri de cah§ilan iilke mevzuatina tabi olunmasidir. Anlasmamn 8, 9 ve 10 uncu maddelerinde bu kurala istisna olarak gecjci gorevle diger akit tarafa gonderilenlerin, uluslararasi tasimacilik isletmeleri personelinin ve diplomatik misyon ve konsolosluk gorevlileri ile bunlann ozel hizmetlerinde cah§mak iizere gonderilenlerin hangi akit tarafin mevzuatina tabi kalacaklanna iliskin hususlar diizenlenmistir. Anlasmamn 11 inci maddesi ise bu maddelerdeki hiikiimlere istisna getirilebilecegini diizenlemektedir. 1. Bir i§in icrasi icin Diger Akit Tarafa Gonderilen Sigortalmin Tabi Olacagi Mevzuat Bir i§in icrasi igin Tiirkiye'den Moldova'ya veya Moldova'dan Tiirkiye'ye gonderilen sigortahlar hakkinda uygulanacak mevzuata iliskin a9iklamalar a^agida yer almaktadir. 1.1. Bir i§in Icrasi l?in Turkiye'den Moldova'ya Gonderilenler 1.1.1. Ilk 24 Ayhk Sure Icin Ilgili hiikiimler TR/MD 101 Anla§manm 8,9,10 ve 11 inci maddeleri Idari Anla§manm 5 ve 6 nci maddeleri Uygulanan Mevzuata Ili$kin Beige Anla§manm 8 inci maddesi birinci fikrasi geregi, Kanunun 4/l-(a) bendi kapsaminda sigortah olarak 9ah§anlardan, isvereni tarafindan bir i§in icrasi icjn Moldova'ya gonderilenler ve aym maddenin ikinci fikrasi geregi Kanunun 4/1-(b) bendi kapsaminda bagimsiz 9ahsanlardan faaliyetini gecjci olarak Moldova'da ger9eklestirecekler, 24 ayi asmamak iizere Turk mevzuatina tabi kalmaya devam edecektir. Gecici gorevlendirme talebi yapihrken 9ahsan veya isveren tarafindan doldurulacak olan Ek-l'de yer alan "Yurt Di§i Gegici Gorev Talep Dilekgesi" ve ekinde gorev yazisi, Moldova'daki isveren ile yapilmi§ olan is sozlesmesi, Moldova'da 9ahsacagi is yeri ve adres Bu beige 5070 sayili Elektronik Imza Kanununa gore Guvenli Elektronik Imza ile imzalanmistir. MithatpaijaCad. No:7 Sihhiye CJankaya/Ankara Telefon No: 0 312458 7799 Faks No: 0312432 1245 E-Posta: ehgm_ysedb(oisgk.gov.tr Internet Adresi: www.sgk.gov.tr Bilgi ic,in: Eirdogan UVKDl Daire Baskani Telefon No: 0 312458 77 99 3/21 bilgilerinin Kuruma ibraz edilmesi gerekmektedir. Kanunun 4/1-(b) bendi kapsaminda bagimsiz calisanlardan faaliyetini gecici olarak Moldova'da gerceklestirmek isteyenlerden ise Ek-l'de yer alan "Yurt Disi Gegici Gorev Talep Dilekgesi", gorev yazisi (sirket yetkilisi veya ortagi olarak gorev yapanlar igin), Moldova'dan almmis 9ahsma izni, Moldova'da bir sirkete bagh gorev yapacaklar icjn yurt dismdaki is yeri ile Tiirkiye'deki isveren arasindaki iliskiyi kanitlayan beige, is yeri ve adres bilgilerinin Kuruma ibraz edilmesi gerekmektedir. Basvuruya istinaden TR/MD 101 formiileri, Kanunun 4/l-(a) bendi kapsammdaki sigortalimn isyerinin kayith oldugu, Kanunun 4/l-(b) bendi kapsammdaki sigortalinm faaliyette bulundugu sosyal giivenlik il mudurlugii (SGlM) veya sosyal giivenlik merkezi (SGM) tarafmdan iic. niisha halinde diizenlenerek iki niishasi Moldova yetkili kurumuna verilmek iizere sigortah veya isverene verilecek ve bir nushasi da dosyasmda saklanacaktir. Gecjci gorevlendirme siiresi azami 24 ayi asmamak kaydiyla formiilerin 3.1 numarah boliimiine baslangi? ve bitis tarihleri belirtilerek kaydedilecektir. Anlasmanm 7 nci maddesinin ikinci fikrasinda yer alan kamu gorevlileri ic,in TR/MD 101 formiileri kullamlmamakta olup, kamu gorevlilerinin Moldova'ya ge^ici gorevli olarak gonderilmeleri durumundabir ornegi Ek-1-A'da yer alan beige ii§ niisha olarak diizenlenerek Moldova yetkili kurumuna verilmek iizere sigortah veya isverene verilecek ve bir nushasi da dosyasmda saklanacaktir. 1.1.2. 24 Aylik Siirenin Dolmasmdan Sonra llgili hiikiimler TR/MD 102 Anlasmanm 8 inci maddesi iiguncii fikrasi, Idari Anla§manm 5 inci maddesi Gorev Siiresinin Uzatilmasi Kanunun 4/l-(a) veya 4/l-(b) bendi kapsammdaki sigortalimn Moldova'daki calisma siiresinin 24 ayi asmasi ve isverenin talep etmesi halinde, gecjci gorev siiresi yetkili kurumlarm karsilikh mutabakati ile 36 ay daha (toplamda 60 ayi gegmeyecek sekilde) istisnai olarak uzatilabilmektedir. 4/l-(a) sigortahlan igin isverenler, 4/l-(b) bendi kapsammdaki sigortah icjn kendilerince SGlM/SGM'lerin Yurtdi^i islemler Servislerine gonderilen gecici gorev siiresinin uzatilmasma dair talepler Emeklilik Hizmetleri Genel Mudurlugii'ne (EHGM) gonderilecektir. Moldova yetkili kurumu ile gecjci gorev siiresinin uzatilmasma iliskin yazismalar EHGM tarafmdan ger^eklestirilecektir. Talebe istinaden ilgili SGJM/SGM tarafmdan sigortah hakkmda uzatilmak istenen siirenin belirtildigi TR/MD 102 formiileri ii§ niisha halinde diizenlenerek Moldova yetkili kurumunun onayimn almmasi igin Yurtdisi Sozlesmeler ve Emeklilik Daire Baskanligi'na (YSEDB) gonderilecektir. YSEDB tarafmdan Moldova yetkili kurumunun onayi almacaktir. Alman onay geciktirilmeden ilgili SGJM/SGM'ye gonderilecektir. Onay yazismi alan SGJM/SGM onay yazismm bir niishasim isverene verecek/gonderecek, bir nushasi ise dosyasmda muhafaza edilecektir. Bu beige 5070 sayihEleklronik im/.a K a n u n u n a gore Giivenli Elektronik Im/.aile im/alanmi$tir. Mithatpa$aCad. No:7 Sihhiyc CJankaya/Ankara Telefon No: 0 312 458 77 99 Faks No: 0 312 432 12 45 E-l'osta: ehgm_ysedb(«'sgk.gov.tr Internet Adrcsi: www.sgk.gov.lr Bilgi icjn: Krdogan (JVKDi Daire Ba$kam Telefon No: 0 312458 77 99 4/21 1.2. Bir I?in icrasi i^in Moldova'dan Tiirkiye'ye Gonderilenler 1.2.1. Ilk 24 Ayhk Sure icin ilgili hiikiimler MD/TR 101 Anlasmanm 8,9,10 ve 11 inci maddeleri Idari Anlasmanm 5 inci maddesi Uygulanan Mevzuata Iliskin Beige Anlasmanm 8 inci maddesi birinci fikrasi geregi, Moldova'dan isvereni tarafmdan bir isin icrasi igin Tiirkiye'ye gonderilenler ve ayni maddenin ikinci fikrasi geregi Moldova'daki faaliyetini gecjci olarak Tiirkiye'de gerceklestirmek amaciyla iilkemize gelenler 24 ayi asmamak iizere Moldova mevzuatina tabi kalmaya devam edecektir. Bu sekilde iilkemize gonderilenlerin Moldova mevzuatina tabi kalmaya devam edebilmesi icjn, Moldova yetkili kurumu tarafmdan toplamda 24 ayi asmayacak sekilde gec,ici gorev siiresi icjn diizenlenmi§ olan MD/TR 101 formiilerinin Kuruma ibraz edilmesi gerekmektedir. Cahsan ya da isverenler tarafmdan Kuruma ibraz edilen formiiler iizerinde herhangi bir onay islemi yapilmayacaktir. Formiilerin ilgili SGlM/SGM'ye intikal etmesi durumunda, formiilerin bir ornegi Yurtdisi Jslemleri Servisi tarafmdan gorevli olarak geldigi isyeri dosyasmm bulundugu servise iletilerek, ^alisamn aynca Kurum tarafmdan yersiz tescilinin yapilmasi onlenecektir. 1.2.2. 24 Aylik Siirenin Dolmasmdan Sonra ilgili hiikiimler MD/TR 102 Anlasmamn 8 inci maddesi iiguncii fikrasi, Idari Anlasmamn 5 inci maddesi Gorev Siiresinin Uzatilmasi Moldova mevzuatina tabi 9ahsmakta iken gegici gorevle Tiirkiye'ye gonderilenlerin gorev siiresinin formiilerde kayith siireyi ya da toplamda 24 ayi asmasi halinde, Anlasmamn 8 inci maddesinin iigiincu fikrasma gore Kurumun muvafakati almmasi kaydiyla, 36 ay daha (toplamda 60 ayi gegmeyecek sekilde) Moldova mevzuatina tabi kalmaya devam edecektir. Bu durumda olanlar hakkinda gorev siiresi bitmeden once, Moldova yetkili kurumunca Kurumun onaymm almmasi icjn gonderilecek muvafakat talebine iliskin yazi YSEDB'ye gonderilecektir. YSEDB tarafmdan gorev siiresinin uzatilmasma iliskin onayin bir ornegi gorevlinin isyeri dosyasmm bulundugu SGlM/SGM'ye gonderilecektir. Onayin bir niishasi Yurtdisi islemleri Servisi tarafmdan geregi yapilmak iizere gorevli olarak geldigi isyeri dosyasmm bulundugu servise iletilecektir. Moldova yetkili kurumundan alman ge^ici gorev siiresinin uzatilmasma dair MD/TR 102 formiilerinin SGlM/SGM'ye gelmesi durumunda geciktirilmeden YSEDB'ye intikal ettirilecektir. Bu durumda anilan sigortah hakkinda gorev siiresi bitmeden once, Moldova yetkili kurumunca iiq: niisha halinde gonderilen MD/TR 102 formiilerinin 6 numarah boliimii Bu beige 5070 sayih Elektronik tmza Kanununa gore Giivenli Elektronik lm/a ile im/.alanmiijtir. Mithatpa§a Cad. No:7 Sihhiye C.ankaya/Ankara Telcfon No: 0312458 7799 Faks No: 0312432 1245 E-Posta: ehgm_yseclb(a