Türkiye Cumhuriyeti İle İtalya Cumhuriyeti Arasında Sosyal Güvenlik Sözleşmesi

TÜRKİYE CUMHURİYETİ İLE İTALYA CUMHURİYETİ ARASINDA SOSYAL GÜVENLİK ANLAŞMASI Giriş Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile İtalya Cumhuriyeti (bundan sonra “Akit Taraflar” olarak anılacaktır.) sosyal güvenlik alanında ilişkileri düzenlemek amacıyla aşağıdaki konularda mutabık kalmışlardır. I. BÖLÜM GENEL HÜKÜMLER Madde 1 Terimlerin Tanımı (1) Bu Anlaşmada kullanılan terimler aşağıdaki gibi tanımlanmıştır: a) “Ülke”: Türkiye bakımından Türkiye Cumhuriyeti, İtalya bakımından İtalya Cumhuriyeti, b) “Mevzuat”: Bu Anlaşmanın 2 nci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen sosyal güvenlik rejimleri ile ilgili herhangi bir kanun ve yönetmeliği, c) “Yetkili Makam”: Türkiye Cumhuriyeti bakımından Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, İtalya Cumhuriyeti bakımından; Çalışma ve Sosyal Politikalar Bakanlığını ve Sağlık Bakanlığı, d) “Yetkili Kurum”: Bu Anlaşmanın 2 nci maddesinde belirtilen mevzuatların uygulamasından ve yardımları sağlamaktan sorumlu kurum veya kurumlar, e) “Kurum”: Bu Anlaşmanın 2 nci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen mevzuatları uygulamakla görevli kurum veya kurumlar, f) “Sigortalı”: Bu Anlaşmanın 2 nci maddesinde belirtilen mevzuatların uygulandığı ve uygulanmış olduğu kimse, g) “Sigortalılık Süresi”: Bu Anlaşmanın 2 nci maddesinde belirtilen mevzuatlara göre sigorta primi ödenmiş ya da ödenmiş sayılan süre, h) “Yardımlar ve aylıklar”: Bu Anlaşmada aksine bir hüküm bulunmadıkça, kamu fonlarından sağlanan bütün ek ödemeler ile her türlü zamlar, yeniden değerlendirme ve ek ödenekleri de içine alan bütün yardımlar ve aylıklar, i) “İkamet”: Sürekli ikamet, j) “Bulunma”: Geçici ikamet, k) “Aile Bireyi”: Yetkili kurumca uygulanan mevzuata göre aile bireyi olarak tanımlanan veya öyle kabul edilen kimseler, l) “Yararlanıcı”: Akit Tarafların mevzuatlarına göre tanımlanan veya öyle kabul edilen kimseler, m) “Geride Kalanlar”: Akit Tarafların mevzuatlarına göre geride kalan ve hak sahibi olarak tanımlanan veya öyle kabul edilen kimseler. (2) Bu Anlaşmada tanımlanmayan her bir terim, Akit Tarafların mevzuatlarında hangi anlamda kullanılmış ise, o anlamı ifade eder. 2 Madde 2 Anlaşmanın Uygulanacağı Mevzuat (1) Bu Anlaşma aşağıdaki mevzuatlara uygulanır. A) Türkiye bakımından; a) Hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanlar açısından malullük, yaşlılık, ölüm, iş kazası ve meslek hastalıkları ile işsizlik sigortaları ve genel sağlık sigortası kapsamında hastalık ve analık sigortası, b) Hizmet akdine bağlı olmaksızın kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlar açısından malullük, yaşlılık, ölüm, iş kazası ve meslek hastalıkları sigortaları ile genel sağlık sigortası, c) Kamu idarelerinde çalışanlar açısından malullük, yaşlılık, ölüm ve genel sağlık sigortaları, d) 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun geçici 20 inci maddesinde belirtilen sandıklarda çalışanlar açısından malullük, yaşlılık, ölüm, iş kazası ve meslek hastalıkları, işsizlik ve genel sağlık sigortası kapsamında hastalık ve analık sigortaları (506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun geçici 20 nci maddesi kapsamında olmakla birlikte memur veya 22/1/1990 tarihli ve 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye tabi sözleşmeli statüde bulunanlar hariç), B) İtalya bakımından; a) İşçiler için genel zorunlu sigorta kapsamında maluliyet, yaşlılık ve ölüm sigortaları, kendi hesabına çalışanlar için ilgili özel rejimler (zanaatkar, tüccar, çiftçi, icarcı ve ortakçı) ve söz konusu sigortanın farklı rejimleri, b) Verem de dahil olmak üzere analık ve hastalık sigortası, c) İş kazası ve meslek hastalıkları sigortası, d) Gayri iradi işsizlik sigortası, e) Belli işçi kategorileri için uygulanan, yukarıdaki fıkralarda belirtilen mevzuat tarafından kapsanan yardım veya risklerle ilgili olmak kaydıyla, genel zorunlu sigorta kapsamı dışında kalan ve onun yerine geçen rejimler. (2) Bu Anlaşma, bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen mevzuatı değiştiren, yeniden düzenleyen veya bu mevzuat yerine geçen ya da bu mevzuata ek hükümler getiren her türlü mevzuata da uygulanır. (3) Bu Anlaşmanın yeni bir sosyal güvenlik rejimine veya yeni bir sosyal sigorta koluna dair mevzuata uygulanması, Akit Taraflar arasında bu amaçla yeni bir anlaşma imzalanması yolu ile gerçekleştirilir. 3 (4) Bu Anlaşma her iki Akit Tarafın refaha dayalı sosyal destek yardımları ve genel vergiler ile finanse edilen primsiz yardımlar ya da asgari gelir desteği ile ilgili mevzuatlarına uygulanmaz. Madde 3 Anlaşmanın Uygulanacağı Kişiler Bu Anlaşma hükümleri, aksine bir hüküm bulunmadıkça her iki Akit Tarafın mevzuatından birine veya her ikisine evvelce tabi olmuş bulunan veya Akit Taraflardan birinin mevzuatına halen tabi olan kişiler ve bunların aile bireyleri ile geride kalanlarına uygulanır. Madde 4 Muamele Eşitliği Bu Anlaşmada aksine bir hüküm yoksa Akit Taraflardan birinin ülkesinde ikamet eden ve kendilerine bu Anlaşma hükümleri uygulanan kimseler, ikamet ettikleri Akit Tarafın mevzuatının sağladığı ayni hak ve yükümlülüklere o ülkenin vatandaşları ile aynı koşullarda sahiptirler. Madde 5 Yardımların İhracı Bu Anlaşmada aksine bir hüküm yoksa ödemeden sorumlu Akit Tarafın mevzuatına göre hak kazanılan yardımlar, bu Anlaşmanın 3 üncü maddesi kapsamında bulunan kimselere, diğer Akit Tarafta ikamet etmeleri halinde de aynen ödenir. Bunların üçüncü bir ülkede ikamet etmeleri halinde yardımlar, ödemeden sorumlu Akit Tarafın mevzuatına uygun olarak ödenir. II. BÖLÜM UYGULANACAK MEVZUATLA İLGİLİ HÜKÜMLER Madde 6 Genel Hükümler Bu Anlaşmada aksine bir hüküm yoksa; (1) Bir Akit Tarafta istihdam edilenler veya faaliyetini bir Akit Tarafta icra eden bağımsız çalışanlar, bu çalışmaları ile ilgili olarak, diğer Akit Tarafta ikamet etmeleri ya da işverenin veya işverenin kayıtlı işyeri merkezinin diğer Akit Tarafta bulunması halinde de çalıştıkları Akit Tarafın mevzuatına tabi olur. (2) Akit Taraflardan birinin memurları veya bu şekilde işlem gören personeli kendilerini çalıştıran idarenin bağlı olduğu Akit Tarafın mevzuatına tabi olurlar. (3) Bir işyerinin kayıtlı merkezinin bulunduğu devlet dışındaki Akit Tarafta bir şube veya daimi temsilciliği tarafından çalıştırılan kimse, bu şube veya daimi temsilciliğin bulunduğu Akit Tarafın mevzuatına tabi olur. 4 Madde 7 Geçici Görevlendirme Akit Taraflardan birinin ülkesinde istihdam edilen kişi, işvereni tarafından belirli bir işin ifası için diğer Akit Tarafa geçici görevli olarak gönderilirse, bu kimse aynı işverenin ücretli çalışanı sıfatını koruduğu takdirde, 24 ayı geçmemek koşulu ile birinci Akit Taraf mevzuatına tabi olur. Akit Taraflardan birinin ülkesinde bir mesleki faaliyet icra eden bağımsız çalışan, faaliyetini geçici olarak diğer Akit Tarafta gerçekleştirmek amacı ile bu devlete gittiği takdirde, 24 aya kadar birinci Akit Tarafın mevzuatına tabi olur. Her iki durumda da, her iki Akit Tarafın yetkili makamlarının onayıyla bu süre koşullu olarak uzatılabilir. Madde 8 Uluslararası Taşımacılık İşletmeleri Personeli Bir işyerinin, başkası hesabına veya kendi adına karayolu, demiryolu, havayolu ya da denizyolu ile uluslararası yolcu veya mal taşımacılığı yapan ve işyeri merkezi diğer Akit Tarafta bulunan, dolaşan veya uçuş personelinden olan bir kimse, bu Tarafın mevzuatına tabi olur. Madde 9 Gemi Mürettebatı ve Gemide Çalışanlar (1) Akit Taraflardan birinin bayrağını taşıyan gemide çalışan bir kimse, bu Akit Tarafın mevzuatına tabi olur. (2) Akit Taraflardan birinin limanında veya karasularında istihdam edilen ve gemi mürettebatından olmayan bir kimse, diğer Akit Tarafın bayrağını taşıyan bir geminin yükleme, boşaltma veya tamir işlerinde çalışır ya da bu işlere nezaret ederse, hakkında limanın veya karasularının bulunduğu Akit Tarafın mevzuatı uygulanır. (3) Akit Taraflardan birinin bayrağını taşıyan bir gemide bir faaliyet icra eden ve bu faaliyet için kendisine işyeri merkezi veya ikametgahı diğer Akit Tarafta bulunan bir işletme veya kimse tarafından ücret ödenen kimse, o devletin ülkesinde oturuyorsa ikinci devletin mevzuatına tabi olur; ücreti ödeyen müessese veya kimse anılan mevzuatın uygulanmasında işveren sayılır. Madde 10 Diplomatik Misyonlar ve Konsolosluk Görevlileri (1) Akit Taraflardan birinin diplomatik misyonları veya konsoloslukları mensupları ile bunların özel hizmetlerinde çalışmak üzere aynı Akit Tarafça gönderilenler gönderen Akit Tarafın mevzuatına tabi olur. (2) Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilenlerden, mahallinden istihdam edilenler, bulunulan Akit Tarafın mevzuatına tabi olurlar. Ancak, bu kişiler istihdam eden Akit Tarafın vatandaşı iseler, işe alındıkları tarihi takip eden üç ay içersinde, istihdam eden devletin mevzuatının uygulanmasını tercih edebilirler. 5 Madde 11 İstisnalar Akit Tarafların yetkili makamları veya bu makamlarca yetkilendirilen organları bir kişi veya kişi grupları hakkında uygulanacak mevzuat bakımından bu Anlaşmanın 6 ilâ 10 uncu maddelerine istisna teşkil eden hükümler üzerinde anlaşabilirler. III. BÖLÜM ÖZEL HÜKÜMLER 1. KISIM SAĞLIK, HASTALIK VE ANALIK YARDIMLARI Madde 12 Sigortalılık Sürelerinin Birleştirilmesi (1) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre yardımlardan yararlanmak için belirli sigortalılık sürelerinin tamamlanmış olması gerekiyorsa, bu Tarafın yetkili kurumu, diğer Akit Tarafın mevzuatına tabi olarak geçmiş olan sigortalılık sürelerini, aynı zamana rastlamamak koşulu ile kendi mevzuatına göre geçmiş gibi değerlendirir. (2) Hastalık ve analık günlük nakit ödenekleri ile ilgili olarak, bu maddenin birinci fıkrasında sözü edilen süre birleşimi, ancak ilgilinin yardım talebinde bulunduğu Akit Tarafta kazanç getiren bir faaliyet icra etmesi halinde yapılır. Madde 13 Diğer Akit Tarafta Çalışma veya Bulunma (1) İşverenleri tarafından belli bir işin icrası için geçici görevle diğer Akit Taraf ülkesine gönderilen sigortalı şahsın ve yanlarında ikamet eden aile bireylerinin durumları tedaviyi gerektirdiği zaman, iş merkezinin bulunduğu taraf ülkenin nam ve hesabına sağlık, hastalık veya analık sigortası yardımlarından, yararlanırlar. (2) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre sigortalı olarak çalışan kimseler ile yanlarında ikamet eden aile bireylerinin, diğer Akit Taraf ülkesinde bulundukları sırada sağlık durumları acil tedaviyi gerektirdiği zaman, sigortalı bulundukları ülkenin nam ve hesabına sağlık, hastalık veya analık sigortası yardımlarından, yararlanırlar. (3) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre sigortalı olarak çalışan kimseler ile yanlarında ikamet eden aile bireyleri, Akit Taraf kurumunca sağlanan sağlık, hastalık veya analık sigortası yardımlarından yararlanmakta iken, diğer Akit Tarafa gittiklerinde, bu yardımlardan yararlanmaya devam ederler. Ancak ilgili, diğer Akit Tarafa dönmeden önce yetkili kurumun iznini almak zorundadır. İzin talebi, ilgilinin sağlık durumunun diğer Akit Tarafa dönmesine uygun olmadığı hakkında rapor verilmesi halinde, ret olunur. (4) Yardımlara hak kazanılıp kazanılmadığı, yardımların süresi ve yardımlardan yararlanacak aile bireyleri sigortalının tabi olduğu Akit Taraf mevzuatına göre, yardımların kapsamı ve ifa 6 şekli ise, yardımlardan yararlanacak kimsenin bulunduğu Akit Taraf mevzuatına göre belirlenir. Madde 14 Sigortalının Aile Bireylerinin Sağlık Yardımları (1) Sigortalı bulunduğu ülke mevzuatına göre sağlık yardımına hak kazanmış olan şahsın diğer Akit Tarafta ikamet eden aile bireyleri, ikamet ettikleri Akit Tarafın mevzuatına göre sağlık yardımlarına hak kazanmamış olmaları koşulu ile ikamet ettikleri Akit Tarafın mevzuatına göre belirlenmiş olan yardımlardan yararlanırlar. Sağlık yardımı giderleri sigortalının aile bireylerinin sigortalı üzerinden sigortalandıkları yetkili kurum tarafından karşılanır. (2) Bu maddenin birinci fıkrasında sözü edilen aile bireyleri, yetkili kurumun bulunduğu Akit Tarafta bulundukları sırada veya ikametlerini naklettiklerinde bu Akit Taraf mevzuatına göre sağlık yardımlarından yararlanırlar. (3) Yardımlara hak kazanılıp kazanılmadığı, yardımların süresi ve yardımlardan yararlanacak aile bireyleri sigortalının tabi olduğu Akit Taraf mevzuatına göre, yardımların kapsamı ve ifa şekli ise, yardımlardan yararlanacak kimsenin bulunduğu Akit Taraf mevzuatına göre belirlenir. Madde 15 Aylık Sahiplerinin ve Aile Bireylerinin Sağlık Yardımları (1) Her iki Akit Tarafın mevzuatına göre ödenmesi gereken aylıklardan yararlanan aylık sahibi ve aile bireyleri, sağlık yardımlarından ikamet ettikleri Akit Tarafın mevzuatına göre yararlanır. (2) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre aylık alan ve diğer Akit Tarafta ikamet eden aylık sahibi ve aile bireyleri, sanki aylığa o Akit Tarafta uygulanan mevzuata göre hak kazanmış gibi, masraflar yetkili kurumun hesabına olacak şekilde o Akit Tarafın mevzuatına tabidirler. Yardımlara hak kazanılıp kazanılmadığı, yardımların süresi ve yardımlardan yararlanacak aile bireyleri sigortalının tabi olduğu Akit Taraf mevzuatına göre, yardımların kapsamı ve ifa şekli ise, yardımlardan yararlanacak kimsenin bulunduğu Akit Taraf mevzuatına göre belirlenir. (3) Bir Akit Tarafta ikamet eden, diğer Akit Tarafta bulunduğu sırada durumu acil tıbbi yardım yapılmasını gerektiren bir aylık sahibi ve aile bireyleri, bu maddenin ikinci fıkrasına istinaden, o Akit Tarafta uygulanan mevzuata göre ve o Akit Tarafın hesabına yardım alma hakkına sahiptir. (4) Bir Akit Taraf mevzuatına göre aylık alan aylık sahipleri ve aile bireyleri diğer Akit Tarafta bulundukları sırada durumları acil tıbbi yardım yapılmasını gerektirdiği hallerde ilgili oldukları kurumun hesabına sağlık yardımı alırlar. 7 Madde 16 Ortopedik Cihazlar, Protezler ve Büyük Masraf Gerektiren Diğer Sağlık Yardımları Ortopedik cihazlar, protezler ve büyük masraf gerektiren diğer sağlık yardımları, acil haller dışında, yetkili kurumun iznine bağlıdır. Bu tür yardımların listesine, İdari Anlaşmanın ekinde yer verilecektir. Madde 17 Nakdi Yardımlar Nakdi yardımlar yetkili kurumun kendi uyguladığı mevzuata göre ödenir. Madde 18 Gider İadesi Yetkili kurum, diğer Akit Tarafın sigorta kurumuna 13 üncü, 14 üncü, 15 inci, 16 ncı ve 24 üncü maddelere istinaden sağlanan yardımlar için, İdari Anlaşma ile belirlenecek usul ve esaslara göre sağlık yardımları masraflarını geri öder. 2. KISIM YAŞLILIK, MALULLÜK VE GERİDE KALANLAR Madde 19 Sigortalılık Sürelerinin Birleştirilmesi (1) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre yardım hakkının kazanılması, korunması ve yeniden kazanılması bir sigortalılık süresinin tamamlanmış olması koşuluna bağlı ise, bu mevzuatı uygulayan kurum, gerekiyorsa, diğer Akit Tarafın mevzuatına tabi olarak geçen sigortalılık sürelerini aynı zamana rastlamamak kaydı ile kendi mevzuatına göre geçmiş süreler gibi değerlendirir. (2) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre yardımlardan yararlanma hakkı, bir özel rejim kapsamında, bir meslekte veya belirli bir meslekte ya da belirli bir sürenin tamamlanmasına bağlı ise, sadece ilgili rejim kapsamında geçen süreler veya böyle bir rejimin olmaması durumunda, aynı meslekte veya aynı işte tamamlanmış süreler, eğer uygunsa diğer Akit Taraf mevzuatı kapsamında bir yardım hakkının belirlenmesinde dikkate alınır. (3) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre yardım hakkının kazanılması şartlarının tespitinde, diğer Akit Taraftaki ilk işe başlama tarihi dikkate alınır. Madde 20 Bir Yıldan Az Sigortalılık Süreleri (1) Bir Akit Tarafın mevzuatına göre tamamlanan sigortalılık sürelerinin toplamı 12 aydan az ise, bu mevzuata göre sadece bu sigortalılık süresine bağlı yardım hakkı olması durumu hariç, yardım sağlanmaz. 8 (2) Bu maddenin birinci fıkrasına istinaden bir Akit Tarafın yetkili kurumu, yardım hakkının kazanılması, korunması, yeniden kazanılması ve gerçek tutarının belirlenmesi için sözü edilen süreleri kendi mevzuatına tabi geçmiş süreler olarak kabul eder. Madde 21 Nakdi Yardımların Belirlenmesi (1) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre yardımlardan yararlanma hakkı bu Anlaşmanın 19 uncu madde hükmü uygulanmaksızın kazanılıyorsa, bu Akit Tarafın yetkili kurumu, ödenmesi gereken yardım miktarını yalnız kendi mevzuatına göre geçen sigortalılık sürelerini dikkate alarak hesaplar. (2) İlgili kimse Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre yardımlara ancak bu Anlaşmanın 19 uncu madde hükümlerinin uygulanması suretiyle hak kazanıyor ise, bu devletin yetkili kurumu yardımları aşağıda belirtildiği şekilde hesaplar; a) Yetkili kurum, her iki Akit Tarafın mevzuatlarına göre geçen bütün sigortalılık sürelerini yalnız kendisinin uyguladığı mevzuata göre geçmiş gibi değerlendirerek nazari miktarı hesaplar. b) Yukarıda bahsedildiği şekilde hesaplanan miktar üzerinden, yardımın gerçek miktarını, yardımın hesabında dikkate alınan sürelerden sadece kendi mevzuatına göre tamamlanan aylığa esas sürelerin toplam aylığa esas sürelere oranı olarak belirler. (3) Bir Akit Tarafın mevzuatına istinaden yapılan yardımlar, o Akit Tarafın mevzuatına göre kazançlar veya ödenen primler esas alınarak hesaplanıyor ise, yetkili kurum sadece kendi mevzuatına göre kazançları veya ödenen primleri dikkate alır. Madde 22 Yardımların Azaltılması, Durdurulması ve İptali Bu Anlaşmanın uygulandığı kişilerin her iki Akit Taraf yetkili kurumlarından eşzamanlı yardımlar almaları halinde, bunlara her iki Akit Tarafın yardımın azaltılması, durdurulması veya iptaline ilişkin mevzuat hükümleri uygulanmaz. 3. KISIM ÖLÜM YARDIMI Madde 23 Sigortalılık Sürelerinin Birleştirilmesi ve Ölüm Yardımlarının Ödenmesi (1) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre ölüm yardımlarından yararlanmak için bir sigortalılık süresinin tamamlanmış olması gerekiyorsa, o Akit Tarafın yetkili kurumu, bu yardımların hesaplanmasında, diğer Akit Tarafta geçen süreleri, aynı zamana rastlamamak kaydı ile sanki kendi ülkesinde geçmiş gibi dikkate alır. (2) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre sigortalı bulunan bir kimse, diğer Akit Tarafta öldüğü takdirde, sigortalı olduğu Akit Tarafta ölmüş gibi kabul edilir ve hak sahipleri ölüm yardımına hak kazanır. 9 (3) Her iki Akit Tarafın mevzuatına göre ölüm yardımından yararlanma hakkı bulunuyorsa, sadece ölen kişinin ikamet ettiği Akit Tarafın mevzuatı uygulanır. 4. KISIM İŞ KAZALARI VE MESLEK HASTALIKLARI Madde 24 Tıbbi Yardımlar (1) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre iş kazası veya meslek hastalığı yardımlarından yararlanma hakkı bulunan ve diğer Akit Tarafta ikamet eden veya bulunan kimse, ikamet ettiği veya bulunduğu tarafın mevzuatına göre, sanki o yetkili kurumun sigortalısı gibi yetkili kurum hesabına sağlık yardımlarından yararlanır. (2) Protez, ortopedik cihazlar ve büyük masraf gerektiren diğer sağlık yardımları için, bu Anlaşmanın 16 ncı maddesinin hükümleri uygulanır. (3) Bu maddenin birinci fıkrasına istinaden sağlanan yardımlara ilişkin masrafların iadesi için İdari Anlaşmanın ilgili hükümleri uygulanır. Madde 25 Meslek Hastalıkları Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre meslek hastalığı yardımlarından yararlanma hakkı, hastalığın ilk kez bu ülkenin kendi topraklarında teşhis edilmiş olması koşuluna bağlı bulunuyorsa, bu koşul, bu hastalığın ilk kez diğer Akit Tarafta teşhis edilmiş olması halinde de yerine getirilmiş sayılır. Madde 26 Nakdi Yardımlar (1) Her iki Akit Tarafın mevzuatına göre meslek hastalığı halinde nakdi yardım hakkı doğuyorsa, yardım, sadece meslek hastalığının meydana gelmesine sebep olan mesleki faaliyetin en son gerçekleştiği Akit Tarafın mevzuatına tabi olarak yapılır. (2) Akit Taraflardan birinin mevzuatına uygun olarak meslek hastalığı yardımı yapılmış sigortalı şahıs, diğer Akit Tarafta ikamet ettiği sürede bu hastalığı ağırlaşırsa ve ikinci Akit Tarafın mevzuatına göre anılan hastalığa neden olacak veya hastalığı ağırlaştıracak bir faaliyet icra etmemişse, birinci Akit Tarafın yetkili kurumu, uyguladığı mevzuat hükümlerine göre ağırlaşmayı nazara alarak yardım giderlerini üstlenmek zorundadır. Sigortalı şahıs böyle bir faaliyeti ikinci Akit Tarafın mevzuatına göre icra etmişse, birinci Akit Tarafın yetkili kurumu, yardım giderlerini, ağırlaşmayı nazara almaksızın uyguladığı mevzuata göre üstlenmek zorundadır. İkinci Akit Tarafın yetkili kurumu ise kendi mevzuatına göre ilgilinin ağırlaşmadan sonraki durumuna göre hesaplanacak yardım miktarı ile ağırlaşmadan önce ödenmesi gereken yardım miktarı arasındaki farkı öder. 10 5. KISIM İŞSİZLİK YARDIMLARI Madde 27 Sigortalılık Sürelerinin Birleştirilmesi (1) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre yardımlardan yararlanma hakkı sigortalılık sürelerinin tamamlanması koşuluna bağlı bulunuyorsa, bu Akit Tarafın yetkili kurumu, diğer Akit Tarafın mevzuatına tabi olarak geçen sigortalılık sürelerini aynı zamana rastlamamak koşulu ile değerlendirir. (2) Yardımların miktarı, süresi ve ödeme şekli yetkili kurumun uyguladığı mevzuata göre belirlenir. IV BÖLÜM ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER Madde 28 İdari Önlemler ve İşbirliği Usulleri (1) Akit Tarafların yetkili makamları bu Anlaşmanın uygulanması için gerekli idari düzenlemeleri yaparlar. (2) Akit Tarafların yetkili makamları bu Anlaşmanın uygulanmasında alınan önlemler konusunda birbirlerine mümkün olan en kısa zamanda gerekli bilgileri verirler ve alınan önlemlerin bu Anlaşmanın uygulanmasını etkilemesi halinde ulusal mevzuatlarında yapılan değişiklikleri bildirirler. (3) Akit Tarafların yetkili makamları bu Anlaşmanın uygulanmasını kolaylaştırmak üzere irtibat kurumları belirlerler. Bir Yetkili Makamın, 7 nci (son cümle) ve 11 maddelerin uygulanması amacıyla yetkili bir organı belirlemeyi gerekli görmesi halinde, bu Akit Taraf diğer Akit Tarafa bu belirleme ile ilgili yazılı bildirimde bulunur. (4) Bu Anlaşmanın uygulanmasına ilişkin her konuda Akit Tarafların yetkili makamları ve kurumları sanki bu sorunlar kendi ulusal yasalarını etkiliyormuş gibi birbirlerine yardımcı olurlar. Bu idari yardımlaşma ücretsiz yapılır. (5) Sadece bir Akit Tarafın mevzuatının uygulanması çerçevesinde diğer Akit Tarafta ikamet eden veya bulunan kişiler için yapılan tıbbi muayene, ikamet edilen veya bulunulan devletin kurumu tarafından, yetkili kurumun talebi üzerine ve bu kurumun hesabına yapılır. Her iki Akit Tarafın mevzuatının uygulanmasıyla ilgili tıbbi muayeneler ikamet edilen veya bulunulan yerdeki kurumca ve bu kurumun hesabına yapılır. (6) Bu Anlaşma uyarınca bir Akit Tarafa, diğer Akit Taraf tarafından hakkında bildirimde bulunulan kişilere ilişkin her nevi bilgi, bu Anlaşmanın uygulanmasında gizlilik değeri taşır ve ancak bu Anlaşmanın ve onun tatbik edildiği mevzuatın uygulanmasında kullanılabilir. Diğer Akit Taraf kendisine iletilen bilgileri açıklamaz. 11 Madde 29 Diplomatik Temsilciliklerin Yetkisi Bu Anlaşmanın uygulanmasına yönelik olarak Akit Tarafların diplomatik temsilcileri ve konsolosluk yetkilileri kendi ülkelerinin vatandaşı olan hak sahiplerini korumaya yönelik faydalı bilgiler elde etmek amacıyla diğer Akit Ülkenin Yetkililerine, Yetkili Kurumlarına ve İrtibat Kurumlarına doğrudan başvurabilecekler ve vekâletname olmaksızın bunları temsil edebileceklerdir. Madde 30 Resmi Dillerin Kullanılması (1) Bu Anlaşmanın uygulanmasında Akit Tarafların yetkili makamları ve kurumları, kendi resmi dilleri ile haberleşirler. (2) Bir talep veya belge diğer Akit Tarafın resmi dili ile yazılmış olduğu gerekçesiyle reddedilemez. Madde 31 Giderlerden ve Tasdikten Bağışıklık (1) Akit Taraflardan birinin mevzuatının uygulanması amacıyla yazı ve ekindeki belgeler için uygulanan resim ve harç muafiyeti ya da indirimi, diğer Akit Tarafın mevzuatının ya da bu Anlaşmanın uygulanması için sunulan bildirim veya diğer belgelere de uygulanır. (2) Bu Anlaşmanın uygulanması amacıyla ibraz edilen herhangi bir kimlik beyanının, belgenin ve bildirimin onaylanmasına gerek yoktur. Madde 32 Yazılı Taleplerin Verilmesi (1) Bu Anlaşmanın uygulanması çerçevesinde veya Akit Taraflardan birinin mevzuatı uyarınca Akit Taraflardan birinin yetkili makamına, kurumuna veya diğer yetkili bir kuruluşuna yapılan başvurular, verilen beyannameler veya itirazlar diğer Akit Tarafın yetkili makamına, kurumuna veya diğer yetkili bir kuruluşuna verilmiş sayılır. (2) Bu Anlaşmanın uygulanması çerçevesinde Akit Taraflardan birinin mevzuatı uyarınca yapılan bir yardım talebi, diğer Akit Tarafın mevzuatına göre yapılmış yardım talebi sayılır. (3) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre bu Akit Tarafın yetkili makamına, kurumuna veya diğer yetkili bir kuruluşuna yapılması gereken başvurular, verilmesi gereken beyannameler veya itirazlar, aynı süre sonuna kadar diğer Akit Tarafın yetkili makam, kurum veya diğer yetkili bir kuruluşuna verilebilir. (4) Bu maddenin bir ilâ üçüncü fıkralarında belirtilen durumlarda yukarıda belirtilen kurumlar, başvuruları, beyannameleri veya itirazları diğer Akit Tarafın yetkili kurumuna doğrudan veya irtibat mercileri aracılığıyla gecikmeksizin iletirler. 12 Madde 33 Zararların Tazmini (1) Bir kimse, Akit Taraflardan birinin mevzuatı uyarınca, diğer Akit Tarafta meydana gelen bir zarardan dolayı yardım görmekte ise ve o Akit Tarafın mevzuatı uyarınca üçüncü kişilere karşı tazmin hakkı var ise, o zaman bu tazmin hakkı, birinci Akit Tarafın mevzuatına göre onun kurumuna geçer. (2) Aynı zarar ziyan durumundan doğan tazmin hakkı, aynı tür yardımlarla ilgili ise ve bu hak bu maddenin birinci fıkra hükmüne uygun olarak her iki Akit Tarafın kurumları için de doğuyor ise, üçüncü kişi, tazminatı birinci veya ikinci Akit Tarafın kurumuna ödeyebilir. Kurumlar, alınan tazminatı, ödedikleri yardımların oranına göre aralarında paylaşırlar. Madde 34 Haksız Ödenen Meblağların Geri Alınması Akit Taraflardan birinin yetkili kurumu, yararlanıcıya bu Anlaşma hükümleri çerçevesinde hak ettiği bir meblağı aşan miktarda ödeme yapmışsa, yararlanıcıya mütekabil yardımları ödemekle yükümlü olan diğer Akit Tarafın yetkili kurumundan fazla olarak ödenen miktarı, bu kimseye ödeyeceği meblağlardan mahsup etmesini talep edebilir. Söz konusu yetkili kurum, bu şekilde mahsup ettiği meblağı diğer Akit Tarafın kurumuna transfer eder. Haksız ödenmiş meblağın bu şekilde geri ödenmesinin mümkün olmadığı durumda, aşağıdaki usul uygulanır: a. Akit Taraflardan birinin kurumu bir kimseye hak ettiğinden fazla bir meblağ ödemişse, bu kurum, uyguladığı mevzuatta öngörülen şartlar ve sınırlar dahilinde, yararlanıcıya yardım sağlamakla yükümlü diğer Akit Taraf kurumundan fazla ödenen meblağı, bu kimseye ödeyeceği meblağlardan mahsup etmesini talep edebilir. Diğer Akit Taraf yetkili kurumu, bu haksız ödeme sanki kendisi tarafından yapılmış gibi, kesintiyi mevzuatında öngörülen şartlar ve sınırlar dahilinde yapar ve mahsup ettiği meblağı diğer Akit Taraf kurumuna transfer eder. b. Akit Taraflardan birinin yetkili kurumu, yararlanıcıya kendi mevzuatı uyarınca avans ödemişse, diğer Akit Tarafın yetkili kurumundan, yararlanıcıya aynı süre için mevzuatına göre ödeyeceği meblağlardan, avans tutarını mahsup etmesini talep edebilir. Diğer Akit Tarafın yetkili kurumu kesintiyi yapar ve söz konusu meblağı talepte bulunan Akit Taraf yetkili kurumuna transfer eder. Madde 35 Ödemelerde Kullanılacak Para Birimi (1) Bu Anlaşma uyarınca sağlanacak yardımlara ilişkin ödemeler, yetkili kurumun ödemeyi yaptığı Akit Tarafın para birimi ile yapılır ve bu şekilde yapılan ödeme, yetkili kurumu ödeme yükümlülüğünden tümüyle kurtarır. (2) Bu Anlaşma uyarınca Akit Taraflardan birinin yetkili kurumu diğer Akit Tarafın kurumunca sağlanan yardımlara ilişkin gider iadesine yönelik meblağları ödemekle yükümlü ise, borç ikinci devletin para birimi ile ifade olunur. Birinci Akit Tarafın kurumu kendi para birimiyle ödeme yaparak yükümlülüğünden kurtulur. 13 Madde 36 Anlaşmazlıkların Çözümlenmesi (1) Akit Tarafların yetkili makamları bu Anlaşmanın yorumlanmasında ve uygulanmasında ortaya çıkan her türlü anlaşmazlıkları görüşmeler yoluyla ortaklaşa çözümleyeceklerdir. (2) Eğer bir anlaşmazlık, bu maddenin birinci fıkrasında belirtildiği biçimde ve altı ay içerisinde çözümlenemezse, Anlaşmanın temel prensipleri ve ruhuna uygun olarak çözümleyebilecek bir tahkim mekanizmasına götürülür. Akit Taraflar bu tahkim mekanizmasının oluşumu ve usulüne ilişkin kuralları ortaklaşa kararlaştıracaklardır. V. BÖLÜM GEÇİCİ VE SON HÜKÜMLER Madde 37 Geçici Hükümler (1) Bu Anlaşma, yürürlüğe girmesinden önceki dönem için hiçbir yardım hakkı doğurmaz. (2) Bu Anlaşmanın yürürlüğe girmesinden önce bir Akit Tarafın mevzuatına göre geçen bir sigortalılık süresi, bu Anlaşma hükümlerine göre doğan hakların belirlenmesinde değerlendirilir. (3) Yalnız bu Anlaşma uyarınca ödenmesi gereken herhangi bir yardım, ilgilinin bu Anlaşma hükümlerine uygun olarak talepte bulunması halinde, önceden tasfiye edilen haklar, bir toptan ödemeye yer verilmemiş olması kaydıyla, bu Anlaşmanın yürürlük tarihinden geçerli olarak ödenecektir. (4) Bu maddenin üçüncü fıkrasında sözü edilen talep bu Anlaşmanın yürürlük tarihinden itibaren iki yıl içinde yapılırsa, bu Anlaşmaya göre doğan haklar, Akit Tarafların mevzuatlarındaki zaman aşımı nedeniyle hakkın kaybına veya ortadan kalkmasına ilişkin hükümleri, ilgili hakkında uygulanmaksızın, o tarihten itibaren kazanılır. İki yıl geçtikten sonra yapılan taleplerde ise talep tarihi esas alınır. Madde 38 Onay ve Yürürlük (1) Bu Anlaşma Akit Tarafların iç mevzuatlarına uygun şekilde onaylanacak ve onay belgeleri en kısa zamanda teati edilecektir. (2) Bu Anlaşma, onay belgelerinin teatisinden sonra üçüncü ayın birinci günü yürürlüğe girer. Akit Taraflar onay belgelerini teati ettikleri bu Anlaşmaya ilişkin olarak Avrupa Konseyi Genel Sekreteri’ne Avrupa Sosyal Güvenlik Sözleşmesi’nin 7 nci maddesinin 2 fıkrasına göre, gecikmeden bildirimde bulunur. Madde 39 Anlaşmanın Süresi ve Feshi (1) Bu Anlaşma süresiz olarak yürürlükte kalacaktır. 14 (2) Akit Taraflardan biri, diğer Akit Tarafa üç ay önceden yazılı bildirimde bulunmak suretiyle Anlaşmayı feshedebilir. Madde 40 Kazanılmış Hakların Korunması (1) Bu Anlaşmanın feshi halinde, Anlaşma uyarınca kazanılmış olan haklar saklıdır. (2) Bu Anlaşmanın feshi halinde henüz karara bağlanmamış yardım hakları ile ilgili tüm işlemler, bu Anlaşma hükümlerine göre sonuçlandırılır. Bu Anlaşma, 8 Mayıs 2012 tarihinde Roma’da Türkçe, İtalyanca ve İngilizce dillerinde, her üç metin de aynı derecede geçerli olmak üzere ikişer orijinal nüsha olarak düzenlenmiş ve imzalanmıştır. Yorum farklılıklarında İngilizce metin esas alınacaktır. TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ ADINA İTALYA CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ ADINA Ahmet DAVUTOĞLU Dışişleri Bakanı Giulio Terzi di Sant’Agata Dışişleri Bakanı 15