Genelge
Mevzuat › 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Uygulamaları
2013/11 Sayılı Genelgede Değişiklik
- Sayı / No2019/09
- Tarih
T.C.
SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI
Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü
Sayı : 92604331-010.06.01-E.6285868
Konu : 2013/11 sayılı Genelgede Değişiklik
24/04/2019
GENELGE 2019/9
Bilindiği üzere, 24/11/2016 tarihli ve 29898 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanan 6756 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması ve Milli
Savunma Üniversitesi Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair
Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesi Hakkında Kanun,
9/12/2016 tarihli ve 29913 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 6764 sayılı Milli Eğitim
Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Bazı
Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun,
8/3/2018 tarihli ve 30354 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Olağanüstü Hal
Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul
Edilmesine Dair 7071, 7072, 7074, 7077, 7078, 7079, 7082 sayılı kanunlar ile 5510
sayılı Kanunda düzenlemeler yapılmıştır.
Diğer taraftan, 10/5/2010 tarihli ve 27579 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak
aynı tarih itibariyle yürürlüğe giren Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği’nde,
5/12/2017 tarihli ve 30261 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan ve aynı tarih itibariyle
yürürlüğe giren Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği’nde Değişiklik Yapılmasına İlişkin
Yönetmelik ile düzenlemeler yapılmıştır.
Bu Genelge ile yeni ve güncellenen mevzuat doğrultusunda 22/2/2013 tarihli
ve 2013/11 sayılı Genelgede yapılan değişiklikler aşağıda açıklanmıştır.
A- GENELGENİN BİRİNCİ KISMINDA YAPILAN DÜZENLEMELER
1- “Kanunun 4 üncü Maddesinin Birinci Fıkrasının (a) Bendine Tabi Çalışan
Sigortalılar” başlıklı birinci bölümün üçüncü paragrafının (b) bendinde yer alan “staja
tabi tutulan öğrenciler” ibaresinden sonra gelmek üzere “mesleki ve teknik ortaöğretim
sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi gören öğrenciler,” ibaresi eklenmiştir.
2- “Kanunun 4 üncü Maddesinin Birinci Fıkrasının (a) Bendine Tabi Çalışan
Sigortalılar” başlıklı birinci bölümün dördüncü paragrafında yer alan “Türk Ticaret
Bankası Emekli Sandığı Vakfı (10/6/2003 tarihli ve 2003/5745 sayılı BKK ile)”
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
1 / 81
ibaresinden sonra gelmek üzere “Türkiye İmar Bankası T.A.Ş. Memur ve Müstahdemleri
Yardım ve Emekli Sandığı Vakfı (29/3/2018 tarihli ve 2018/11401 sayılı BKK ile)”
ibaresi eklenmiş, beşinci paragrafındaki “Sosyal Sigortalar Kurumuna” ibaresi ise
“Kurumumuza” şeklinde değiştirilmiştir.
3- Birinci bölümde yer alan “1.14- Profesyonel sporcular” alt başlığının ikinci
paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Gençleri spora teşvik etmek, gelecek vadeden sporculara sahip çıkmak, belli
spor branşlarını güçlendirmek vb. gibi nedenlerden dolayı bazı sporculara, kulüpleri
tarafından düzenli ödemeler yapılmaktadır. Sporcularla yapılan sözleşmelerde aylık
ödenecek ücretin asgari ücret veya üzerinde belirlenmesi durumunda, bunlar Kanunun
4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılacak, aksi
halde sigortalı sayılmayacaktır.”
4- Birinci bölümde yer alan “1.15- Köy korucuları” alt başlığı açıklamaları
ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“1.15-Köy ve güvenlik korucuları
442 sayılı Köy Kanununun 70 inci maddesinde köy korucularınınihtiyar meclisi
tarafından tutulup ve köy muhtarının vereceği haber üzerine kaymakamın buyurultusu
ile işe başlayacağı ve 1/7/2000 tarih ve 24096 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Köy
Korucuları Yönetmeliğinin "Ücretlerin Ödenmesi" başlıklı 13 üncü maddesinin birinci
fıkrasında ise; Köy korucularına, hizmetin devamı süresince ödenecek ücretin köy
ihtiyar meclisince tespit edileceği ve köy bütçesinden karşılanacağı hükme bağlanmıştır.
Söz konusu mevzuat hükümlerine göre göreve başlayan köy
korucularınınKanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında
sigortalı sayılması gerekmektedir.
Diğer taraftan 7070 sayılı Kanunun 8 inci maddesi ile 442 sayılı Kanunun 74
üncü maddesinde geçen “geçici köy korucusu” ibareleri “güvenlik korucusu” olarak
değiştirilmiştir.
7077 sayılı Kanunla Kanuna eklenen ek 15 inci madde ile 442 sayılı Kanunun
74 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereğince 29/4/2017 tarihi itibariyle güvenlik
koruculuğu yapanlar ile bu tarihten sonra güvenlik korucusu olarak işe alınanlar
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılacak
ve haklarında uzun vadeli sigorta kolları ile genel sağlık sigortası hükümleri
uygulanacaktır.
442 sayılı Kanunun 74 üncü maddesi gereğince 29/4/2017 tarihine kadar
güvenlik korucusu olarak çalıştırılanlar, bu çalışmalarından dolayı Kanun kapsamında
kısa ve uzun vadeli sigorta kolları açısından sigortalı sayılmamışlardır. Ancak, köy
korucusu veya geçici köy korucusu olup aynı zamanda ilgili sosyal güvenlik kanunları
kapsamında çalışması bulunanlar bu çalışmalarından dolayı sigortalı sayılmışlardır.
Güvenlik korucularından, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b)
bendi, ek 5 ve ek 6 ncı maddeleri ile isteğe bağlı sigortalı veya 2925 sayılı Kanuna göre
sigortalılığı devam edenlerin bu kapsamdaki sigortalılıkları 28/4/2017 tarihinden
itibaren sona erdirilecektir.
Kanunun ek 15 inci maddesinin yürürlük tarihi olan 29/4/2017 tarihinden önce
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
2 / 81
güvenlik koruculuğu görevi sona erenler, 29/4/2017 tarihi itibariyle emekli, yaşlılık veya
malullük aylığı alanlar (Kanunun geçici 20 nci maddesine tabi sandıklar dahil),442
sayılı Kanunun mülga ek 16 ncı maddesi veya 2330 sayılı Kanun kapsamında aylık
bağlanmış olanlar Kanunun ek 15 inci maddesi kapsamında sigortalı sayılmayacaktır.
Kanunun ek 15 inci maddesi ile 29/4/2017 tarihi itibariyle güvenlik korucusu
olarak görevde bulunanların valiliklerin talebi üzerine güvenlik korucusu olarak geçen
ve 29/4/2017 tarihinden önce uzun vadeli sigorta kollarına tabi olmayan süreleri
müracaat tarihinde geçerli olan prime esas kazanç alt sınırı ve % 32,5 oranı üzerinden
hesaplanarak borcun tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde valiliklerce ödenecektir.
Güvenlik korucularının 29/4/2017 tarihinden önceki güvenlik koruculuğunda
geçen sürelerinin valiliklerce bildirilmesi halinde bildirilen bu hizmet süreleri, prim
tutarının tahsil şartı aranmadan hizmet kayıtlarına yansıtılacaktır. Valiliklerin süresinde
ödemedikleri primler hakkında Kanunun 89 uncu maddesi gereğince işlem yapılacaktır.
Güvenlik korucularının hizmet kayıtlarının oluşturulmasında “Güvenlik
Korucularının 29/4/2017 Tarihinden Önceki Hizmet Süresi Belgesi” kullanılacak olup
bu belge ilçe jandarma komutanı, kaymakam ve vali tarafından imzalanıp
onaylanacaktır.
Bu belge dışında hazırlanan belgeler işleme alınmayacak, sigortalıların
29/4/2017 tarihinden önceki hizmet sürelerinin tespitine yönelik talepleri güvenlik
koruculuğu yaptıkları kaymakamlıklara gönderilecektir.
29/4/2017 tarihinden önceki hizmet kayıtlarının oluşturulmasında
sigortalıların Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında
işveren yanında çalıştığı sürelere ilişkin hizmetleri, varsa (c) bendine tabi hizmetleri ile
güvenlik koruculuğu süresinin aynı tarihler içinde olması halinde (a) ve (c) bendi
kapsamındaki hizmetler geçerli sayılacak, kalan süreler güvenlik koruculuğu süresi
olarak belirlenecektir.
29/4/2017 tarihinden önce Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b)
bendi, 50 nci, ek 5 inci, ek 6 ncı maddesi, 2925 sayılı Kanun, 506 sayılı Kanunun mülga
85 inci maddesi kapsamında sigortalılığı bulunanların primi ödenmiş süreler dışında
kalan süreler ile primi ödenebilir nitelikte olan süreleri hariç tutularak hizmet kayıtları
oluşturulacaktır. Primlerini yapılandırma yoluyla ödeyenler hakkında da aynı şekilde
işlem yapılacaktır.
1479 sayılı Kanun ve 5510 sayılı Kanunun ilgili hükümleri gereğince 4 üncü
maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında durdurulan sigortalılık süreleri
bulunanların bu süreleri için güvenlik koruculuğu kapsamında hizmet kaydı
oluşturulacaktır.
Diğer taraftan 7/11/1990-21/9/1995 tarihleri arasında 18 yaşın altında
güvenlik korucusu olarak bildirilen süreler, Kanunun ek 15 inci maddesi kapsamında
yapılacak işlemlerde dikkate alınacaktır.
29/4/2017 tarihinden önce görevi sona eren güvenlik korucuları ile 29/4/2017
tarihi itibariyle Kanun kapsamında emekli, yaşlılık veya malullük aylığı (Kanunun
geçici 20 nci maddesine tabi sandıklar dahil) ya da 442 sayılı Kanunun mülga ek 16 ncı
maddesi veya 2330 sayılı Kanun kapsamında aylık bağlanmış olanlar hakkında
Kanunun ek 15 inci maddesi hükümleri uygulanmayacağından valiliklerce güvenlik
korucusu olarak geçen sürelerin primlerinin ödenmek istenmesi halinde ilgili valiliğe
koruculuğun 29/4/2017 tarihinden önce sonlandırılmış olması veya ilgilinin aylık
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
3 / 81
almasından dolayı güvenlik korucusu olarak geçen sürelerinin hizmet olarak
değerlendirilemeyeceği bildirilecektir.
Ayrıca, 29/4/2017 tarihinde veya sonrasında Kanun kapsamında emekli,
yaşlılık veya malullük aylığı (Kanunun geçici 20 nci maddesine tabi sandıklar dahil)
alanlar için Kanunun ek 15 inci maddesi hükümleri uygulanmayacağından bunlar
hakkında herhangi bir tescil işlemi yapılmayacaktır.
Güvenlik koruculuğu uygulamasına 27/6/1985 tarihli ve 85/9632 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı ile Van, Ağrı, Kars, Ardahan, Iğdır, Muş, Bingöl, Tunceli,
Bitlis, Şanlıurfa, Diyarbakır, Adıyaman, Mardin, Siirt, Şırnak, Batman ve Hakkari;
1/4/1987 tarihli ve 87/11645 sayılı sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Malatya;
21/7/1989 tarihli ve 89/14395 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Elazığ; 9/5/1990 tarihli
ve 90/458 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Kahramanmaraş; 27/6/1990 tarihli ve
90/630 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Gaziantep ve Kilis; 28/11/2016 tarihli ve
2016/9576 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Erzincan, Erzurum, Hatay ve Osmaniye
illerinde başlanılmış olup, güvenlik korucularının sigortalılık sürelerinin
belirlenmesinde bu tarihler esas alınacaktır.”
5- Birinci bölümde yer alan “1.20- Anonim şirketlerin kurucu ortaklarının
sigortalılığı” alt başlılığının dördüncü paragrafında bulunan “kendi” ibaresi “ortağı
olduğu” şeklinde değiştirilmiştir.
6- Birinci bölümde yer alan “1.21- Derneklerde çalışanların sigortalılığı” alt
başlığının dördüncü paragrafındaki açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve
dördüncü paragraftan sonra gelmek üzere örnekler eklenmiştir.
“Buna göre; dernek başkanları ile derneğin yönetim ve denetim kurullarına
seçilenler, bu göreve seçimle geldiklerinden, aralarındaki hukuki ilişki vekalet akdine
dayandığı için sigortalı sayılmayacaklardır. Bu görevlerinden dolayı huzur hakkı veya
sair bir ad altında ücret almaları akdin niteliğini değiştirmeyecektir. Ancak, dernek
başkanları ile derneğin yönetim, denetim kurullarına seçilenler ve dernek üyeleri; bu
görevleri haricinde, hizmet akdine tabi olarak, üçüncü şahısların yapabilecekleri işleri
yapmaları karşılığında ücret ödenmesi şartıyla Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılacak, geriye dönük yapılan bildirimler ise
cari usullere göre sonuçlandırılacaktır.
Örnek 1- Seracılar Derneğinin dernek tüzüğünde kuruluş amacının seracılık
yapan üyelerine malzeme temin etmek olduğu belirlenmiştir. Derneğin Denetleme
Kurulu üyesi olan (A), (B) ve (C) kişileri, derneğin hesaplarını kontrol etmek amacıyla
çalışmaları üzerine bu kişilere dernek yönetimi tarafından huzur hakkı adı altında kişi
başı 250 TL ödeme yapılmaktadır. Bu kişilerhuzur hakkını kanundan doğan görevlerini
yerine getirdikleri için aldıklarından burada bir hizmet akdi oluşmamakta olup bunlar
Kanunu 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı
sayılmayacaklardır.
Örnek 2- Üçüncü bir kişinin yapacağı bir işin ücret karşılığında Örnek 1-’deki
denetim kurulu üyelerine yaptırılması durumunda, bunlar Kanunun 4 üncü maddesinin
birinci fıkrasının (a)bendi kapsamında sigortalı sayılacak, söz konusu işin ücret
alınmaksızın yapılması durumunda ise sigortalı sayılmayacaklardır.
Örnek 3- Avcılar Derneğinin hizmet binasında faaliyet gösteren dernek
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
4 / 81
lokalinde çaycı olarak çalışan (A), aynı zamanda o derneğin üyesidir. Bu kişi dernek
yönetiminin kararı doğrultusunda, dernek lokalinin çay işleri ile ilgilenmekte ve
karşılığında da ücret almaktadır. Söz konusu işin hizmet akdine tabi üçüncü şahısların
yapabileceği bir iş olması ve bu iş karşılığında ücret alması nedeniyle (A) kişisi
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı
sayılacaktır.”
7- Birinci bölümde yer alan “1.23- Doğum ve evlat edinme sonrası yarım
çalışma ödeneği alanlar” alt başlığından sonra gelmek üzere aşağıdaki alt başlıklar
açıklamalarıyla birlikte sırasıyla eklenmiştir.
1.24-Kooperatiflerde Çalışanların Sigortalılığı
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu gereğince kooperatif başkanları ile
kooperatifin yönetim ve denetim kurullarına seçilenler, bu göreve seçimle geldiklerinden
aralarındaki hukuki ilişki, vekalet akdine ve kanunda belirtilen görevlerini yerine
getirmelerine dayandığından sigortalı sayılmayacaklardır. Bu görevlerinden dolayı
huzur hakkı veya sair bir ad altında ücret almaları akdin niteliğini değiştirmeyecektir.
Ancak, kooperatif başkanları ile kooperatifin yönetim, denetim kurullarına seçilenler ve
üyeleri; bu görevleri haricinde, hizmet akdine tabi olarak üçüncü şahısların
yapabilecekleri işleri yapmaları karşılığında ücret ödenmesi şartıyla Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılacak, geriye dönük
yapılan bildirimler ise cari usullere göre sonuçlandırılacaktır.
Örnek 1- Taşıyıcılar Kooperatifi üyesi (A), kendi aracıyla kooperatifin
üstlenmiş olduğu taşıma işlerini yapmakta ve ay sonunda yapmış olduğu kilometreye
göre kooperatif yönetimi tarafından kendisine ücret ödenmektedir. Bu kişinin üyesi
olduğu bu kooperatifteki taşıma işlerini yapması kooperatifin faaliyetinden kaynaklı ve
kooperatifin kuruluş amacına yönelik bir çalışma olduğundan (A) kişisi, Kanunun 4
üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılmayacaktır.
Örnek 2- Servisçiler Kooperatifi almış olduğu on araçlık personel servis
taşıma işinin dokuz araçlık kısmını üyelerinin kendilerine ait araçları ile birini de
kooperatife ait araçla yapmaktadır. Kooperatif üyesi (D)’nin kooperatife ait araçla
servis işini yapması uygun görülmüştür. Burada (D) kooperatif üyeliği görevi haricinde,
kooperatifin diğer faaliyetlerinde hizmet akdine tabi olarak, üçüncü şahısların da
yapabileceği bir işte çalışması nedeniyle, kooperatif yönetimi ile arasında hizmet akdi
tesis edilmiştir. Bu nedenle; Servisçiler Kooperatifi işveren olarak (D)’yi, Kanunun 4
üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı olarak bildirecektir.
Örnek 3- Zeytin Kooperatifinin başkanı olan (B), tarım arazilerine su
getirilmesi amacıyla yapımına başlanan su kanalı işinde kendisine ait iş makinesinde
kepçe operatörü olarak çalışmaktadır. Kooperatif tarafından (B)’ye çalışması karşılığı
belirli bir ücret ödenmektedir. Burada (B)’ kooperatif başkanlığı görevi haricinde,
hizmet akdine tabi olarak üçüncü şahısların da yapabileceği bir işte çalışması nedeniyle
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı
sayılacaktır.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
5 / 81
1.25-Vakıflarda Çalışanların Sigortalılığı
5737 sayılı Vakıflar Kanunu gereğince vakıflarda, diğer tüzel kişiliklerden
farklı olarak zorunlu organ tektir ve o da yönetim organıdır. Yönetim organı dışında
vakıf senedinde başkaca organlara yer verilmesine engel yoktur. Vakıflarda yönetim
organı tek kişiden oluşabileceği gibi bir kuruldan da oluşabilir. Yönetim organının tek
kişiden oluştuğu vakıflarda vakıf başkanının kendisi ile hizmet akdi ilişkisi kurmasına
imkan olmadığından, yönetim organının tek kişiden oluştuğu vakıfların faaliyetlerinde
vakıf başkanlarının kanundan doğan görevleri haricinde, üçüncü şahısların
yapabilecekleri işleri yapmaları halinde Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının
(a) bendi kapsamında sigortalı sayılmayacaktır.
Yönetim organının kurul halinde görev yaptığı vakıflarda; vakıf başkanları,
vakıf faaliyetlerinde görev alan mütevelli heyeti, denetim kurulu üyeleri, bağlı oldukları
mevzuattan doğan görevleri haricinde, hizmet akdine tabi olarak, üçüncü şahısların
yapabilecekleri işleri yapmaları karşılığında ücret ödenmesi şartıyla Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılacak, geriye dönük
yapılan bildirimler ise cari usullere göre sonuçlandırılacaktır.
Ayrıca vakıflara ait işyerlerinde hizmet akdine tabi olarak çalışanların
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı
sayılmaları gerekmektedir. Vakıf adına bankada hesap açma, para çekme, para yatırma,
kamu ya da özel kuruluşlarca yapılacak yazılı/sözlü borçlandırıcı işlemlerin yerine
getirilmesi için tesis edilen vekalet ilişkisi, kişinin yöneticilik faaliyetini yerine
getirmesine yönelik olup, sigortalılık niteliğinin belirlenmesinde belirleyici unsur olarak
dikkate alınmayacaktır.
Örnek 1- Eğitim ve Yardımlaşma Vakfının, vakıf senedi incelendiğinde yönetim
kurulunun beş kişiden, denetleme kurulunun ise üç kişiden oluştuğu anlaşılmıştır.
Vakfın, yönetim kurulu başkanı (D)’nin, Niğde’nin Bor ilçesi Çukurkuyu Beldesinde
bulunan ilkokul öğrencilerine kitap malzemeleri götürmek için gitmiş ve vakıf adına
dağıtım işlerini yerine getirmiştir. Burada (D)’nin yapmış olduğu iş vakıf
başkanlığından dolayı görevini yerine getirdiğinden Kanunun 4 üncü maddesinin
birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılmayacaktır.
Örnek 2- Doğal Yaşam Vakfının vakıf senedi incelendiğinde, yönetim organının
tek kişiden oluştuğu, o kişinin de (B) olduğu belirtilmiştir. (B) kişisi vakfın başkanlığı
görevi haricinde kalan sürede vakfın muhasebe işlemlerini yürütmesinden dolayı aylık
2.500 TL ücret almaktadır. (B) kişisi her ne kadar tabi olduğu kanunun verdiği görev
haricinde bir iş yapsa da; vakıfta karar vermeye tek yetkili olduğu gerekçesi ile hizmet
akdi oluşmadığından Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi
kapsamında sigortalı sayılmayacaktır.
Örnek 3- (A) Vakfının, vakıf senedi incelendiğinde; yönetim ve denetleme
kurullarının beşer kişiden oluştuğu anlaşılmıştır. Yönetim kurulu tarafından; vakfın
İstanbul şubesine ait olan öğrenci yurdunun müdürlüğünü yürüten, aynı zamanda
yönetim kurulu üyesi de olan (C) kişisine yaptığı iş karşılığında aylık 3.000 TL ücret
ödemesi kararlaştırılmıştır. Burada (C) kişisi, yönetim kurulu üyeliği görevi haricinde
üçüncü şahısların yapabileceği işi de yaptığı için Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılacaktır.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
6 / 81
1.26- İhtiyat pilotların sigortalılığı
7071 sayılı Kanunla 926 sayılı Kanuna eklenen; ek 36 ncı maddede yer alan;
“İhtiyat pilot olarak çalıştırılanlar hakkında 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin
birinci fıkrasının (a) bendi hükmü uygulanır. Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışmaları
sebebiyle yaşlılık veya emekli aylığı kesilmiş olanlardan bu maddenin beşinci fıkrasının
(d) bendi kapsamında görevlendirilenler hariç olmak üzere herhangi bir sosyal güvenlik
kurumundan yaşlılık ve emekli aylığı alanlar hakkında 5335 sayılı Kanunun 30 uncu
maddesi hükümleri uygulanmaz.” hüküm gereğince, ihtiyat pilot olarak çalıştırılanlar
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine göre sigortalı sayılacak,
haklarında kısa ve uzun vadeli sigorta kolları ile genel sağlık sigortası hükümleri
uygulanacaktır.
Kurumdan emeklilik/yaşlılık aylığı alanlardan ihtiyat pilot olarak atananlar
hakkında, 5335 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi hükümleri uygulanamayacağından,
Kanunun geçici 14 üncü maddesine göre işlem yapılacaktır.”
8- Birinci bölümde yer alan “2- Bir veya Birden Fazla İşyerinde Çalışanların
Gün Sayısının Tespiti (Ek, 11/12/2014 tarihli ve 2014/32 sayılı Genelge)” başlığına
aşağıdaki açıklamalar eklenmiştir.
“Gerek 506 sayılı Kanunun mülga 2 nci maddesi gerekse 5510 sayılı Kanunun
4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde;bir hizmet akdine dayanarak bir veya
birkaç işveren tarafından çalıştırılanlar (4/a) kapsamında sigortalı sayılmış olup,
hükümden de anlaşılacağı üzere, kişiler aynı anda birden fazla işyerinde hizmet akdiyle
çalışabilmektedirler.
Kanunun 3 üncü maddesine göre ay 30 gün, yıl 360 gün olarak kabul edilmekte
olup, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındakiler hizmet
akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılabilmektedirler. Kanunun 82
nci maddesinin dördüncü fıkrası gereğince 53 üncü maddeye göre belirlenen aynı
sigortalılık halinde birden fazla işte çalışması nedeniyle kazançların prime esas kazanç
üst sınırına kadar olan kısmı alınacaktır.
Örnek 1- Özel sektöre ait iki farklı işyerinde asgari ücretle çalışan sigortalının
2018 yılına ait gün sayısı ve prime esas kazançları aşağıdaki gibi belirlenecektir.
ÖZEL SEKTÖRDE YIL İÇİNDE
BİRDEN FAZLA İŞYERİNDE ÇALIŞMA HALİ
SEKTÖR
AY
Ö
Ö
Ö
Ö
Ö
Ö
Ö
1
2
3
4
5
6
7
PRİME
PRİME GEÇERLİ
1.İŞYERİ
ESAS
2.İŞYERİ
ESAS
GÜN
KAZANÇ*
KAZANÇ* SAYISI
30
30
30
30
30
30
30
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
30
30
30
30
30
30
30
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
30
30
30
30
30
30
30
GEÇERLİ
PRİME
ESAS
KAZANÇ
4.059,00
4.059,00
4.059,00
4.059,00
4.059,00
4.059,00
4.059,00
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
7 / 81
Ö
Ö
Ö
Ö
Ö
TOPLAM
8
9
10
11
12
30
30
30
30
30
360
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
30
30
30
30
30
360
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
2.029,50
30
30
30
30
30
360
4.059,00
4.059,00
4.059,00
4.059,00
4.059,00
* 2018 yılı prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplama yapılmıştır.
Örnek 2- (4/a) kapsamındaki sigortalının birden fazla işyerinde tam zamanlı
çalışmaları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Sigortalının ay bazında prim gün sayısının
tespitinde aylıkçalışmaları 30 günü, prime esas kazançları ise azami aylık prime esas
kazancı geçmeyecek şekilde dikkate alınacaktır.
YIL/AY
2018/01
02
03
04
05
06
A İŞYERİ
B İŞYERİ
GÜN
PEK
GÜN
PEK
30
30
30
30
30
30
4.800
4.800
4.800
4.800
4.800
4.800
30
30
30
30
30
30
9.500
9.500
9.500
9.500
9.500
9.500
C İŞYERİ
GÜN PEK
30
30
30
2.040
2.040
2.040
GEÇERLİ GÜN VE
PRİME ESAS
KAZANÇ
TUTARLARI
GÜN
PEK
30
30
30
30
30
30
14.300
14.300
14.300
15.221,40
15.221,40
15.221,40
9- Birinci bölümde yer alan “2.1- (4/a) kapsamında aynı ayda birden fazla
işyerinde çalışanların gün sayısının belirlenmesi” alt başlığı açıklamaları ile birlikte
aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“2.1- Özel işyerinden kamu işyerine, kamu işyerinden özel işyerine
geçenlerin gün sayısının belirlenmesi
10/9/1987 tarihli ve 19570 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 289 sayılı
Kanun Hükmünde Kararname ile (4/10/1988 tarihli ve 19949 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanan 3472 sayılı Kanunla kanunlaşmıştır.) devlet memurları, kamu görevlileri ile
kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan işçi statüsündeki personele aylıkları her ayın
15’inci günü “aybaşı” kabul edilerek ödeme yapılmaktadır. Söz konusu Kanun
Hükmünde Kararname gereğince 1987 yılı Ekim ayı 1/10/1987-14/11/1987 tarihleri
arası 44 gün, 1987 yılı ise 374 gün olarak dikkate alınacaktır.
Buna göre, kamu sektöründe olup 506 sayılı Kanuna tabi mahiyet kodları “1
(kamu sektöründe devamlı işyeri)” ve “3 (kamu sektöründe geçici işyeri)” olarak tescil
edilmiş olan işyerleri 1987 yılı Ekim ayından itibaren Kanun Hükmünde Kararnamede
öngörülen devrelere göre aylık bildirge, dört aylık sigorta primleri bordroları ve aylık
prim ve hizmet belgesini Kuruma vermektedir.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
8 / 81
Mahiyet kodu “1” ve “3” olarak tescil edilen işyerlerinin dört aylık sigorta
prim bordrolarını (aylık prim ve hizmet belgesini) ayın 15’i ile 14’ü arasında
düzenleyerek vermeleri gerekirken ayın 1’i ile 30’u olarak, mahiyet kodu “2 (özel
sektörde devamlı işyeri)” ve “4 (özel sektörde geçici işyeri)” olarak tescil edilmiş
işyerlerinin (4046 sayılı Kanuna göre özelleştirilen işyerleri) ayın 1’i ile 30’u arasında
vermeleri gerekirken ayın 15’i ile 14’ü arasında vermeye devam ettiklerinden işyeri
tescilinde mahiyet kodu değişmediği halde dört aylık sigorta primleri bordrosu ya da
aylık prim ve hizmet belgesini ters veren işyerleri için “ters işyeri” alanı işaretlenerek
işlem yapılmaktadır. Bu şekilde bildirge veren işyerlerinde 1987 yılı dışında da kamu
sektöründen özel sektöre geçişte tam çalışma halinde yıl 346 gün, özel sektörden kamu
sektörüne geçişte de yıl 374 gün olabilmektedir. Aynı durum işverenlerin sigortalıların
ücretlerinin ödeme dönemini değiştirmeleri halinde de (ters işyeri) oluşabilmektedir.
Buna göre, tam çalışma olup, yıl içinde özel sektörden kamu sektörüne geçiş
yapılması halinde yıl 374 gün olarak dikkate alınacaktır. Tam çalışma olup, yıl içinde
kamu sektöründen özel sektöre geçişte de yıl 346 gün olarak dikkate alınacak, 14 günlük
fark sigortalının çalışmaya başladığı ilk dönemde ödendiğinden sigortalının toplam gün
sayısında değişiklik yaratmayacaktır. Özel sektöre ait iki farklı işyerinde asgari ücretle
çalışan sigortalının gün sayısı ve prime esas kazançları aşağıdaki gibi belirlenecektir.
Örnek 1- Sigortalının önceden beri çalıştığı özel mahiyetteki işyerinden
31/3/2018 tarihinde işten çıkışı verilerek 1/4/2018 tarihinde kamu işyerine işe girişi
yapılmıştır. Buna göre özel sektör işyerinden 2018/3 üncü aya ait 30 gün, kamu
işyerinden 2018/3 üncü aya ait 14 gün olmak üzere toplamda 2018/3 üncü aya ilişkin
hizmet süreleri 44 gün olarak kabul edilecektir.
ÖZEL SEKTÖRDEN
KAMU SEKTÖRÜNE GEÇİŞ
SEKTÖR
AY
SÜRE
Ö
Ö
Ö
Ö
Ö
Ö
K
K
K
K
K
K
K
1
2
3
4
5
6
6
7
8
9
10
11
12
1/1-30/1
1/2-30/2
1/3-30/3
1/4-30/4
1/5-30/5
1/6-14/6
15/6-14/7
15/7-14/8
15/8-14/9
15/9-14/10
15/10-14/11
15/11-14/12
15/12-14/1
TOPLAM
KAMU SEKTÖRÜNDEN
ÖZEL SEKTÖRE GEÇİŞ
GÜN
SAYISI SEKTÖR
30
30
30
30
30
14
30
30
30
30
30
30
30
374
K
K
K
K
K
K
Ö
Ö
Ö
Ö
Ö
Ö
AY
SÜRE
GÜN
SAYISI
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
15/1-14/2
15/2-14/3
15/3-14/4
15/4-14/5
15/5-14/6
15/6-30/6
1/7-30/7
1/8-30/8
1/9-30/9
1/10-30/10
1/11-30/11
1/12-30/12
TOPLAM
30
30
30
30
30
16
30
30
30
30
30
30
346
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
9 / 81
Örnek 2- Sigortalının önceden beri çalıştığı kamu mahiyetteki işyerinden
31/3/2018 tarihinde işten çıkışı verilerek 1/4/2018 tarihinde özel işyerine işe girişi
yapılmıştır. Buna göre kamu mahiyetindeki işyerinden 2018/3 üncü aya ait 17 gün, özel
işyerinden 2018/3 üncü aya ait çalışma olmadığı için bildirim yapılamayacaktır. Bu
nedenle toplamda 2018/3 üncü aya ilişkin hizmet süreleri 17 gün olarak kabul edilmekle
birlikte, sigortalının 2018 yılında tam çalışması durumunda 2018 yılı 346 günü
geçemeyecektir.
Örnek 3- Sigortalının önceden beri çalıştığı özel mahiyetteki işyerinden
7/11/1995 tarihinde işten çıkışı verilerek 15/11/1995 tarihinde kamu işyerine işe girişi
yapılmıştır. Buna göre özel sektör işyerinden 1995/11 inci aya ait 7 gün, kamu
işyerinden 1995/11 inci aya ait 30 gün olmak üzere toplamda 1995/11 inci aya ilişkin
hizmet süreleri 37 gün olarak kabul edilecektir.
Yıl içinde tam çalışması olan sigortalıların özel sektörden kamu sektörüne ya
da kamu sektöründen özel sektöre geçiş yapmaları halinde bunların gün sayıları
aşağıdaki şekilde belirlenecektir.
Yıl içinde tam çalışması olan sigortalıların yılda iki defa özel sektörden kamu
sektörüne ya da kamu sektöründen özel sektöre geçmeleri halinde yıl 360 gün olarak
dikkate alınacaktır.
ÖZEL SEKTÖRDEN
KAMU SEKTÖRÜNE GEÇİŞ
KAMU SEKTÖRÜNDEN
ÖZEL SEKTÖRE GEÇİŞ
GÜN
SAYISI SEKTÖR
SEKTÖR
AY
SÜRE
AY
SÜRE
Ö
Ö
Ö
Ö
K
K
K
K
K
Ö
Ö
1
2
3
4
4
5
6
7
8
9
10
1/1-30/1
1/2-30/2
1/3-30/3
1/4-14/4
15/4-14/5
15/5-14/6
15/6-14/7
15/7-14/8
15/8-30/8
1/9-30/9
1/10-30/10
30
30
30
14
30
30
30
30
16
30
30
K
K
K
K
Ö
Ö
Ö
Ö
K
K
K
1
2
3
4
5
6
7
8
8
9
10
30
K
11
30
360
K
12
15/1-14/2
15/2-14/3
15/3-14/4
15/4-30/4
1/5-30/5
1/6-30/6
1/7-30/7
1/8-14/8
15/8-14/9
15/9-14/10
15/1014/11
15/1114/12
15/12-14/1
TOPLAM
Ö
11
1/11-30/11
Ö
12
1/12-30/12
TOPLAM
GÜN
SAYISI
30
30
30
16
30
30
30
14
30
30
30
30
30
360
Yıl içinde işe giren ve ayrılan sigortalıların hizmetleri aşağıdaki şekilde
bildirilecektir.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
10 / 81
ÖZEL SEKTÖRDEN
KAMU SEKTÖRÜNE GEÇİŞ
SEKTÖR
AY
SÜRE
Ö
Ö
Ö
Ö
Ö
Ö
K
K
K
K
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
10
11
12
8/4-30/4
1/5/-30/5
1/6-30/6
1/7-30/7
1/8-30/8
1/9-14/9
15/9-14/10
15/10-14/11
15/11-14/12
15/12-14/1
TOPLAM
KAMU SEKTÖRÜNDEN
ÖZEL SEKTÖRE GEÇİŞ
GÜN
SAYISI SEKTÖR
23
30
30
30
30
14
30
30
30
30
277
K
K
K
K
K
K
K
K
Ö
Ö
Ö
Ö
AY
SÜRE
GÜN
SAYISI
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
8/4-14/4
15/4-14/5
15/5-14/6
15/6-14/7
15/7-14/8
15/8- 30/9
1/9-30/9
1/10-30/10
1/11-30/11
1/12-30/12
7
30
30
30
30
16
30
30
30
30
TOPLAM
263
Yıl içinde 360 günden az çalışması olan sigortalıların gün sayısının tespitinde
çalışmaların birbirini takip edip etmediği hususları kontrol edilecektir.
10- Birinci bölümde yer alan “2.3- (4/a) ve (4/b) kapsamında aynı ayda
çalışması olanların gün sayısının belirlenmesi (Ek, 3/7/2015 tarihli ve 2015/19 sayılı
Genelge)” alt başlığından sonra gelmek üzere aşağıdaki alt başlıklar açıklamalarıyla
birlikte eklenmiştir.
“2.4- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında
sigortalı sayılanların iş kazası geçirdiği tarihteki sigortalılığı
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı
olanların iş kazası geçirdikleri gün için (geçici iş göremezlik belgesi olması hali de
dahil olmak üzere) Kuruma hizmet bildirilecektir.
Ancak, bildirilen bu hizmetin sigortalıya verilecek ödeneklerin veya
bağlanacak gelirlerin hesabına esas tutulacak günlük kazanç olarak değerlendirilmesi
durumunda; denetim sonucunda bulunacak günlük kazançlar hariç olmak üzere,
Kanunun 82 nci maddesine göre belirlenen prime esas günlük kazancın alt sınırını
aşamaz.
Örnek 1- 1/4/2018 tarihinde Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a)
bendi kapsamında çalışmaya başlayan sigortalı aynı gün iş kazası geçirmiş ve 40 gün
geçici iş göremezlik belgesi verilmiştir. Bu sigortalı için iş kazası tarihinde hizmet akdi
başlamış olduğundan işverence 2018 yılı Nisan ayında en az bir günlük hizmet
bildirilecektir.
Örnek 2- 21/11/2017 tarihinden itibaren çalıştığı işyerinde 4/3/2018 tarihinde
iş kazası geçiren sigortalı, 22/3/2018 tarihinde vefat etmiştir. İşverence bu sigortalı
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
11 / 81
adına 2018 yılı Mart ayı için en az 4 günlük hizmet bildirilecektir.
2.5- Birden fazla işyerinde kısmı süreli çalışma
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki
sigortalılardan 4857 sayılı Kanunun 13 üncü ve 14 üncü maddelerine göre kısmi süreli
veya çağrı üzerine çalışanlar ile ay içerisinde günün bazı saatlerinde çalışıp, çalıştığı
saat karşılığında ücret alanların ay içerisinde birden fazla işyerinden bildirilen kısmi
çalışmalarının bulunması halinde, kısmi çalışma sürelerinin o ayın hangi gününe denk
geleceği hususunda bir tespit yapılamadığından, kısmi çalışma süreleri toplanacak ve
30 günü geçmeyecek şekilde hizmet kaydı oluşturulacaktır. Aylık prime esas kazancın
tespiti de, kısmi süreli çalışmalara ilişkin prime esas kazançların toplanarak, aylık
azami kazanç tutarını geçmeyecek şekilde dikkate alınacaktır.
Örnek - (4/a) kapsamındaki sigortalının birden fazla işyerinde kısmi süreli
çalışmaları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Sigortalının ay bazında prim gün sayısının
tespitinde kısmi süreli çalışmaları 30 günü, prime esas kazançları ise azami aylık prime
esas kazancı geçmeyecek şekilde dikkate alınacaktır.
YIL/AY
2018/01
02
03
04
05
06
07
A İŞYERİ
B İŞYERİ
C İŞYERİ
GÜN
GÜN
PEK
GÜN
PEK
12
12
12
12
812,70
812,70
812,70
812,70
18
9.132,84
9
9
9
9
9
9
9
1.840
1.840
1.840
1.840
1.840
1.840
1.840
5
5
5
5
5
PEK
2.500
2.500
2.500
2.500
2.500
GEÇERLİ GÜN
VE PRİME ESAS
KAZANÇ
TUTARLARI
GÜN
PEK
21
21
26
26
14
14
30
2.652,70
2.652,70
5.152,70
5.152,70
4.340
4.340
13.472,84
11- İkinci bölümde yer alan “2- Aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki
eğitim gören öğrenciler, meslek lisesi veya yükseköğrenimleri sırasında staj yapanlar,
2547 sayılı Kanuna tabi çalışan öğrenciler ve kamu kurum ve kuruluşları tarafından
desteklenen projelerde görevli bursiyerler” başlığı açıklamaları ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
“2- Aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler, meslek
lisesi veya yükseköğrenimleri sırasında staj yapanlar, mesleki ve teknik ortaöğretim
sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi gören öğrenciler, 2547 sayılı Kanuna
tabi çalışan öğrenciler ve kamu kurum ve kuruluşları tarafından desteklenen
projelerde görevli bursiyerler
Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince 3308 sayılı
Kanunda belirtilen aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler
hakkında iş kazası ve meslek hastalığı ile hastalık sigortası; meslek liselerinde
okumakta iken veya yüksek öğrenimleri sırasında staja tabi tutulan öğrenciler, meslekî
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
12 / 81
ve teknik ortaöğretim sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi gören öğrenciler
ile 2547 sayılı Kanunun 46 ncı maddesine tabi olarak kısmi zamanlı çalıştırılan
öğrencilerden aylık prime esas kazanç tutarı, 82 nci maddeye göre belirlenen günlük
prime esas kazanç alt sınırının otuz katından fazla olmayanlar hakkında ise iş kazası ve
meslek hastalığı sigortası uygulanmış olup, bunlar Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendine göre sigortalı sayılmışlardır.
6111 sayılı Kanunla yapılan düzenleme ile Kanunun 5 inci maddesinin birinci
fıkrasının (b) bendinde, 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde ve 87 nci
maddesinin (e) bendinde yer alan “zorunlu” ibarereleri 1/3/2011 tarihinden geçerli
olmak üzere madde metinlerinden çıkartılmıştır.
Bu nedenle, 1/3/2011 tarihinden itibaren meslek liselerinde okumakta iken veya
yüksek öğrenimleri sırasında öğrenim gördükleri okullar tarafından zorunlu staja tabi
tutulan öğrencilerin yanında, staj zorunluluğu olmadığı halde okulları tarafından staj
yapması uygun görülen öğrenciler de staja başladıkları tarihten itibaren sigortalı
sayılacaklardır.
6111 sayılı Kanunla, Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde
yapılan diğer bir düzenleme ile 1/3/2011 tarihinden itibaren bunlardan bakmakla
yükümlü olunan kişi durumunda olmayanlar hakkında genel sağlık sigortası hükümleri
uygulanmaya başlanılmıştır.
Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde;
6676 sayılı Kanunla yapılan düzenleme ile 1/3/2016 tarihinden itibaren kamu
kurum ve kuruluşları tarafından desteklenen projelerde görevli bursiyerler,
6764 sayılı Kanunla yapılan düzenleme ile 9/12/2016 tarihinden itibaren
mesleki ve teknik ortaöğretim sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi gören
öğrenciler,
iş kazası ve meslek hastalığı yönünden sigortalı sayılmışlardır.
Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine tabi olanların
bildirimleri, Milli Eğitim Bakanlığı veya bu öğrencilerin eğitim gördükleri okullar veya
kurumlarca, kamu kurum ve kuruluşları tarafından desteklenen projelerde görevli
bursiyerler için projenin yürütüldüğü kamu kurum ve kuruluşları, özel sektör
kuruluşları ve üniversitelerce, yükseköğrenim sırasında staja tâbi tutulan veya
işletmelerde meslekî eğitim gören öğrenciler için ise öğrenim gördükleri yükseköğretim
kurumunca yapılacaktır.
Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine tabi sigortalıların 4
üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında yapılacak tescillerinde;
- 3308 sayılı Kanuna tabi aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki eğitim
gören öğrenciler “7- Çırak/Mesleki teknik eğitim”,
- 2547 sayılı Kanunun 46 ncı maddesine tabi olarak kısmi zamanlı çalıştırılan
öğrencilerden aylık prime esas kazanç tutarı günlük prime esas kazanç alt sınırının otuz
katından fazla olmayanlar için “18- YÖK kısmi istihdam”,
- Meslek liselerinde okumakta iken veya yükseköğrenimleri sırasında staja tabi
tutulan öğrenciler için “19- Stajyer”,
- Kamu kurum ve kuruluşları tarafından desteklenen projelerde görevli
bursiyerler için “32-Bursiyer”
- Mesleki ve teknik ortaöğretim sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
13 / 81
gören öğrenciler için “37- Tamamlayıcı ya da alan eğitimi gören öğrenciler”,
sigortalılık kodları kullanılacaktır.
Bu sigortalıların işe giriş bildirgesinde bildirilecek sigortalılık kodu, aylık prim
ve hizmet belge adı ve numarası,ödeyecekleri prim oranı ve yararlanacakları
sigortalılık türleri aşağıdaki tabloda belirtilmiştir.
Sigortalılık APHB
Kodu
Belge No
7
7
7
42
18
22
18
43
19
22
19
43
32
22
32
43
APHB Belge Adı
Prim Oranı
Yararlanacağı
Sigortalılık Türler
3308 sayılı Kanunda belirtilen aday % 1 KVSK
- İş kazası meslek
çırak, çırak ve işletmelerde mesleki *Asgari ücretin hastalığı
eğitim
gören
öğrencilerden yarısı
- Hastalık
bakmakla yükümlü olunanlar
3308 sayılı Kanunda belirtilen aday % 1 KVSK
çırak, çırak ve işletmelerde mesleki
eğitim
gören
öğrencilerden *Asgari ücretin
bakmakla yükümlü olunmayanlar
yarısı
- İş kazası meslek
hastalığı
- Hastalık
- Genel sağlık
sigortası
2547 sayılı Kanunun 46 ncı % 1 KVSK
İş kazası meslek
maddesine tabi olarak kısmi *Prime
esas hastalığı
zamanlı çalıştırılan öğrencilerden kazanç alt sınır
bakmakla yükümlü olunanlar
2547 sayılı Kanunun 46 ncı % 1 KVSK
- İş kazası meslek
maddesine tabi olarak kısmi % 5 GSS
hastalığı
zamanlı çalıştırılan öğrencilerden *Prime esas
- Genel sağlık
bakmakla yükümlü olunmayanlar
kazanç alt sınır sigortası
Meslek liselerinde okumakta iken % 1 KVSK
veya yükseköğrenimleri sırasında *Prime esas
staja tabi tutulan öğrencilerden kazanç alt sınır
bakmakla yükümlü olunanlar
Meslek liselerinde okumakta iken % 1 KVSK
veya yükseköğrenimleri sırasında % 5 GSS
staja tabi tutulan öğrencilerden *Prime esas
bakmakla yükümlü olunmayanlar
kazanç alt sınır
- İş kazası meslek
hastalığı
Kamu kurum ve kuruluşları % 1 KVSK
tarafından desteklenen projelerde *Prime esas
görevli bursiyerlerden bakmakla kazanç alt sınır
yükümlü olunanlar
- İş kazası meslek
hastalığı
Kamu kurum ve kuruluşları % 1 KVSK
tarafından desteklenen projelerde % 5 GSS
- İş kazası meslek
hastalığı
- İş kazası meslek
hastalığı
- Genel sağlık
sigortası
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
14 / 81
görevli bursiyerlerden
yükümlü olunmayanlar
37
37
49
50
bakmakla *Prime esas
kazanç alt sınır
- Genel sağlık
sigortası
Mesleki ve teknik ortaöğretim % 1 KVSK
- İş kazası meslek
sırasında tamamlayıcı eğitim ya da * Asgari ücretin hastalığı
alan eğitimi gören öğrencilerden yarısı
bakmakla yükümlü olunanlar
Mesleki ve teknik ortaöğretim % 1 KVSK
- İş kazası meslek
sırasında tamamlayıcı eğitim ya da % 5 GSS
hastalığı
alan eğitimi gören öğrencilerden * Asgari ücretin - Genel sağlık
bakmakla yükümlü olunmayanlar
yarısı
sigortası
Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine tabi sigortalıların
prim oranı, Kanunun 81 inci maddesi gereğince, 1/3/2011 tarihinden itibaren prime
esas kazancın % 6’sıdır. Bu oranın % 1’i kısa vadeli sigorta kolları, % 5’i genel sağlık
sigortası primidir.
Bunların prim ödeme yükümlüsü Milli Eğitim Bakanlığı veya bu öğrencilerin
eğitim gördükleri okullar ile öğrenim gördükleri yükseköğretim kurumlarıdır. Bursiyer
sigortalılarının prim ödeme yükümlüsü ise projenin yürütüldüğü kamu kurum ve
kuruluşları, özel sektör kuruluşları ve üniversitelerdir. 3308 sayılı Kanunun 25 inci
maddesi gereğince aday çırak, çıraklar, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler ile
mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarında okumakta iken staja, tamamlayıcı
eğitime veya alan eğitimine tabi tutulan öğrencilerin sigorta primleri 9/12/2016
tarihinden itibaren asgari ücretin yüzde ellisi üzerinden hesaplanacaktır.
Örnek - 4 yıllık lisans eğitimi veren üniversitenin eğitim süresi içinde zorunlu
staj şartı bulunmayan bir bölümünde öğrenim gören öğrenci, 16/5/2011 tarihinde
bölümüyle ilgili konuda bir işyeri belirleyip staj yapabilmek üzere okul staj komitesine
müracaat etmiş ve staj yapması uygun görülmüştür. Üniversitece öğrenci için Kuruma
verilecek sigortalı işe giriş bildirgesinde sigortalı tescili “19” sigortalılık kodu ile
öğrenci bakmakla yükümlü olunan kişi ise aylık prim ve hizmet belgesinde “22”,
bakmakla yükümlü değilse “43” numaralı belge türü ile bildirim yapılacaktır.”
12- İkinci bölümde yer alan “2.1- 2547 sayılı Kanunun 46 ncı maddesine göre
kısmi çalışanların 2008 yılı Ekim ayı başından önceki sigortalılığı (Ek, 1/9/2016 tarihli
ve 2016/20 sayılı Genelge)” alt başlığından sonra gelmek üzere aşağıdaki alt başlık
açıklamaları ile birlikte eklenmiştir.
“2.2- Çırakların sigortalılığı
506 sayılı Kanunun mülga 3 üncü maddesinin (II/B) bendinde özel kanunda
tarifi ve nitelikleri belirtilen çıraklar hakkında, çıraklık devresi sayılan süre içinde
analık, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile 35 inci madde hükümlerinin
uygulanmayacağı öngörüldüğünden çıraklar hakkında 2008 yılı Ekim ayına kadar iş
kazası ve meslek hastalığı ile hastalık sigortası hükümleri uygulanmıştır.
Ancak, 506 sayılı Kanunun mülga 3 üncü maddesinin (II/B) bendinde özel
kanun olan 2089 sayılı Çırak, Kalfa ve Ustalık Kanunu 5/7/1977 tarihli ve 15987 sayılı
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
15 / 81
Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiş, ilk çıraklık kurulu kararı 9/3/1979
tarihinde yayımlandığından çıraklar hakkında 9/3/1979 tarihine kadar 506 sayılı
Kanunun mülga 3 üncü maddesinin (II/B) bendi hükümleri uygulanmamıştır.
2089 sayılı Kanun 1979 yılı Mart ayından itibaren sadece çıraklık kurul kararı
ile kapsama alınan il ve mesleklerle sınırlı olarak uygulandığından çıraklık uygulaması
yapılmayan iller ile çıraklık kapsamına alınmayan mesleklerde çalışanlar 506 sayılı
Kanunun mülga 3 üncü maddesinin (I/H) bendi gereğince sigortalı sayılmayacaktır.
2089 sayılı Kanun 19/6/1986 tarihinde yürürlüğe giren 3308 sayılı Mesleki
Eğitim Kanunu ile yürürlükten kaldırılmıştır. 1979 yılı Mart ayı ile 1/1/1987 tarihi
arasında 2089 sayılı Kanun kapsamında çıraklık uygulaması 34 ilde yapılmıştır. 2089
sayılı Kanun kapsamında çırak olarak çalıştırılanların primleri, 3308 sayılı Kanunun
uygulanmaya başlandığı 1/1/1987 tarihine kadar çırak çalıştıran işverenlerce ödenmiş,
çırak sigortalıların bildirimi “Sigortalı işe giriş bildirgesi”, “Aylık Sigorta Primleri
Bildirgesi” ile yapılmıştır.
1979/Mart ayı ile 1/1/1987 tarihleri arasında 506 sayılı Kanunun 3 üncü
maddesinin (II/B) bendi kapsamında çıraklık uygulaması yapılan iller
Sıra
no
Sıra no
Sıra
no
1
2
3
4
Ankara
Denizli
Eskişehir
İzmir
Kapsama
alındığı
tarih
9/3/1979
9/3/1979
9/3/1979
9/3/1979
13
14
15
16
Çankırı
Antalya
Aydın
Kocaeli
5
6
7
8
9
10
Kayseri
9/3/1979
Tekirdağ
9/3/1979
Konya 29/11/1979
Bursa
15/5/1981
Gaziantep 15/5/1981
Samsun
15/5/1981
17
18
19
20
21
22
11
12
Trabzon
Adana
23
24
15/5/1981
15/5/1981
Kapsama
alındığı
tarih
15/5/1981
29/12/1981
29/12/1981
29/12/1981
Sıra
no
Sıra no
Kapsama
alındığı tarih
25
26
27
28
Kırşehir
Kastamonu
Mersin
Çorum
11/9/1982
21/1/1983
21/1/1983
20/4/1983
Malatya
Manisa
Erzurum
Kars
İstanbul
Kahrama
nmaraş
29/12/1981
29/12/1981
29/12/1981
29/12/1981
2/4/1982
2/4/1982
29
30
31
32
33
34
Bolu
Sivas
Tokat
Şanlıurfa
Yozgat
Balıkesir
20/4/1983
29/7/1983
29/7/1983
29/7/1983
27/1/1984
27/1/1984
Sakarya
Isparta
2/4/1982
16/7/1982
13- İkinci bölümde yer alan “2- Aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki
eğitim gören öğrenciler, meslek lisesi veya yükseköğrenimleri sırasında staj yapanlar,
mesleki ve teknik ortaöğretim sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi gören
öğrenciler, 2547 sayılı Kanuna tabi çalışan öğrenciler ve kamu kurum ve kuruluşları
tarafından desteklenen projelerde görevli bursiyerler” başlıklı bölümden sonra gelmek
üzere aşağıdaki başlıklar açıklamalarıyla birlikte eklenmiş ve “3” numaralı başlıktan
sonra gelen başlıklar teselsül ettirilmiştir.
“3- Harp malulü, 2330 ve 3713 sayılı kanunlar veya 5434 sayılı Kanunun 56
ncı maddesine göre aylık bağlanan vazife malullerinden çalışmaya başlayanlar
Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi ile geçici 14 üncü
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
16 / 81
maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca, harp malulleri ile 2330 sayılı Nakdi
Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun veya 2330 sayılı Kanun hükümleri
uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren kanunlar veya 5434 sayılı Kanunun 56 ncı
maddesi kapsamında aylık bağlanmış olanlardan, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) ve (b) bentlerine tabi çalışanların aylıkları kesilmemektedir.
Öte yandan, yine harp malulleri ile 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık
Bağlanması Hakkında Kanun veya 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık
bağlanmasını gerektiren kanunlar veya 5434 sayılı Kanunun 56 ncı maddesi
kapsamında aylık bağlanmış olanlardan (3713 sayılı Kanun kapsamında vazife
malullüğü aylığı bağlananlar dahil), Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c)
bendi kapsamında sigortalı olarak çalışmaya başlamaları halinde aylıkları kesilmekte
iken, Kanunun yürürlüğe girmesiyle 1/10/2008 tarihinden itibaren 3713 sayılı Kanun
kapsamında vazife malullüğü aylığı bağlananların, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı olarak çalışmaları halinde aylıklarının
kesilmesi uygulamasına son verilmiştir.
Ayrıca, 1/8/2013 tarihinde 6495 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra
bu defa harp malulleri ile 2330 sayılı Kanuna veya 2330 sayılı Kanun hükümleri
uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren kanunlar veya 5434 sayılı Kanunun 56 ncı
maddesi kapsamında vazife malullüğü aylığı bağlanmış olanların da Kanunun 4 üncü
maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı olarak çalışmaları
durumunda aylıkları kesilmemektedir.
Yukarıda belirtilen kapsamlarda vazife veya harp malullüğü aylığı alanlardan,
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerine tabi çalışanlar
hakkında iş kazası ve meslek hastalığı sigortası hükümleri, bunların uzun vadeli sigorta
kollarına tabi olmayı istemeleri halinde ise bu isteklerini Kuruma bildirdikleri tarihi
takip eden aybaşından itibaren haklarında ayrıca uzun vadeli sigorta kolları
uygulanacaktır. Kanunun 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendine tabi çalışanlar
hakkında ise uzun vadeli sigorta kolları hükümleri uygulanacaktır. Bunlardan Kanunun
4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerine tabi çalışmaları nedeniyle
ayrıca genel sağlık sigortası primi alınmayacaktır.
7074 sayılı Kanun ile 3713 sayılı Kanuna ilave edilen ek 3 üncü madde ile 21
inci maddenin birinci fıkrasının (a), (h), (i) ve (j) bentleri kapsamında terör eylemi
nedeniyle yaralanmış ancak ilgili mevzuatına göre malul sayılmamaları nedeniyle aylık
bağlanamayanlardan, talepleri üzerine 13/7/1953 tarihli ve 4/1053 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Vazife Malullüklerinin Nevileri ile Dereceleri
Hakkında Nizamname hükümlerine göre derece tespiti yapılması nedeniyle aylık
bağlananlar hakkında da yukarıdaki esaslar uygulanacaktır.
3.1- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine göre
çalışanlar
506 sayılı Kanunun mülga 3 üncü maddesinin (II/C) fıkrasında 3279 sayılı
Kanunla 6/5/1986 tarihinden itibaren yapılan düzenleme ile kanunla kurulu sosyal
güvenlik kurumlarından görev malullüğü aylığı alan sigortalılar mülga 63 üncü madde
gereği sosyal güvenlik destek primine tabi sigortalı sayılacaktır. Bunlardan Kuruma
yazılı talepte bulunanlar hakkında talep tarihini takip eden aybaşından itibaren ise uzun
vadeli sigorta kolları hükümleri uygulanacaktır.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
17 / 81
Görev malullüğü aylığı almakta iken 506 sayılı Kanuna tabi bir işte çalışmaya
başlayanlardan 6/5/1986-30/9/1999 tarihleri arasında % 24 oranında, 1/10/199930/9/2008 tarihleri arasında % 30 oranında sosyal güvenlik destek primi kesilmiştir.
(Bu primin 1/4’ü sigortalı hissesi, 3/4’ü işveren hissesidir)
Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca harp
malulleri, 3713 ve 2330 sayılı kanunlara göre vazife malullüğü aylığı bağlanmış
malullerden ve 5434 sayılı Kanunun 56 ncı maddesi uygulanarak aylık bağlanmasını
gerektiren kanunlara göre vazife malullüğü aylığı bağlanmış malullerden Kanunun 4
üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında çalışmaya başlayanlar
hakkında iş kazası ve meslek hastalığı sigortası, talepleri halinde ise ayrıca uzun vadeli
sigorta kolları uygulanacak, bunlardan genel sağlık sigortası primi alınmayacaktır.
Bu sigortalıların bildirimleri;
- 6/5/1986-30/4/2004 tarihleri arasında aylık sosyal güvenlik destek primi
bordrosu, sigortalının uzun vade yönünden talebi halinde ayrıca dört aylık sigorta
primleri bordrosu,
- 1/5/2004-2008 yılı Ekim ayı arasında aylık prim ve hizmet belgesinin “2Sosyal Güvenlik Destek Primi” numaralı belge türü, sigortalının uzun vade sigorta
kollarına tabi olma yönünde talebi olması halinde “18- Görev-Malullük Aylığı Alanlar”
numaralı belge türü,
- 2008 yılı Ekim ayından itibaren “23- Harp Malulleri ile 3713 SK , 2330 SK
ve 5434 SK 56. M.kapsamında Göre Vazife Malullüğü Aylığı Alanlardan Kısa Vadeli
Sigorta Kollarına Tabi Olanlar” numaralı belge türü, sigortalının uzun vade sigorta
kollarına tabi olma yönünde talebi olması halinde “24- Harp Malulleri ile 3713 SK ,
2330 SK ve 5434 SK 56. M. kapsamında Göre Vazife Malullüğü Aylığı Alanlardan Kısa
ve Uzun Vadeli Sigorta Kollarına Tabi Olanlar” numaralı belge türü”,
kullanılarak yapılacak, işe giriş bildirgesi ise “25- Harp m. Vazife m. 2330 SK,
3713 SK ve 5434 SK 56. M.göre aylık alanlar” sigortalılık kodu ile yapılacaktır.
3.2- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre
çalışanlar
1479 sayılı Kanunun mülga 24 üncü maddesinin (II/c) bendi gereğince kanunla
veya kanunun verdiği yetkiye dayanılarak kurulan sosyal güvenlik kuruluşlarına prim
veya kesenek ödeyenlerle bu tür kuruluşlardan malullük veya yaşlılık aylığı ile daimi
tam iş göremezlik geliri almakta olanlar, aylık veya gelir bağlanması için talepte
bulunmuş olanlar (Dul ve yetim aylığı veya Sosyal Sigortalar Kurumundan geçici veya
sürekli kısmi iş göremezlik geliri alanlar hariç) sigortalı sayılmamıştır.
Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi ile geçici 14 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca, harp malulleri ile 2330 sayılı Nakdi
Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun veya 2330 sayılı Kanun hükümleri
uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren kanunlar veya 5434 sayılı Kanunun 56 ncı
maddesi kapsamında aylık bağlanmış olanlardan, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (b) bendi kapsamında çalışmaya başlayanlar için iş kazası ve meslek hastalığı
sigortası, talepleri halinde ise uzun vadeli sigorta kolları uygulanacaktır.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
18 / 81
3.3- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine göre
çalışanlar
Harp malulü, 2330 ve 3713 sayılı Kanun veya 5434 sayılı Kanunun 56 ncı
maddesine göre vazife malullüğü aylığı almakta iken 1/10/2008 tarihinden önce 5434
sayılı Kanun kapsamında çalışmaya başlayanların bu aylıkları kesilmekte iken,
Kanunun yürürlüğe girmesiyle 1/10/2008 tarihinden itibaren önce 3713 sayılı Kanun
hükümleri kapsamında aylık bağlananlardan Kanunun 4 üncü maddenin birinci
fıkrasının (c) bendi kapsamında çalışanların, daha sonra 6495 sayılı Kanunun
yürürlüğe girmesiyle 1/8/2013 tarihinden itibaren diğerlerinden Kanunun 4 üncü
maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında çalışanların aylıklarının kesilmesi
uygulamasına son verilmiştir.
Harp malulleri ile 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında
Kanun veya 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren
kanunlar veya 5434 sayılı Kanunun 56 ncı maddesi kapsamında aylık bağlanmış
olanların, vazife veya harp malullüğü aylığı bağlandıktan sonra Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi çalışmaya başlayanların sonradan geçen
hizmetlerinin ayrıştırılabilmesi için ikinci bir emeklilik sicil dosyası açılması
gerektiğinden söz konusu sigortalıları çalıştıran Kurumlarca elektronik ortamda
sigortalı işe giriş bildirgelerinin verilerek “5510 4/1-c (Devlet Memurları) Tescil
İşlemleri” ekranından tescil işlemleri yapılmak suretiyle ikinci emeklilik sicil
numaraları alınmaktadır.
Ayrıca, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında
görev yapan sigortalıların yazışmaları emeklilik sicil dosyaları üzerinden yapıldığından
ikinci sigortalılıklarına ilişkin yazışmalarda yeni verilen emeklilik sicil numarasının,
daha önce aylık bağlanmış olan hizmetlerine ilişkin yapılacak olan yazışmalarda ise ilk
verilen emeklilik sicil numarasının kullanılması gerekmektedir.
Bunların vazife malullüğü aylığı bağlanmasından önce geçen sigortalılık ve
çalışma süreleri malullük aylığı bağlanmasından sonra geçen sigortalılık ve çalışma
sürelerinin tabi olacağı sigortalılık hali yönünden dikkate alınmayacaktır. Vazife
malullüğü aylığı bağlandıktan sonra çalışmaya başlayanlardan aylık bağlandıktan
sonraki çalışmaları 2008 yılı Ekim ayı başından sonra olanlar hakkında Kanun
hükümleri, önce olanlar hakkında ise mülga hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun
hükümleri uygulanacaktır.
3.4- 7091 sayılı Kanun gereğince vazife malullüğü aylığı bağlanmayıp
tazminat hakkından yararlananlar
7091 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin birinci fıkrasıile 3713 sayılı Kanunun
21 inci maddesinin birinci fıkrası kapsamında aylık bağlama şartları oluşmayanlara,
2330 sayılı Kanun ile belirlenmiş esas ve usuller çerçevesinde engellilik ve yaralanma
derecesine göre belirlenecek tazminatın beş katı tutarında nakdi tazminat ödeneceği,
7082 sayılı Kanun ile 7091 sayılı Kanunun9 uncu maddesine eklenen üçüncü
fıkra ile birinci fıkra kapsamında tazminat hakkından yararlandırılanların, 3713 sayılı
Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi kapsamında aylık bağlama şartı
oluşan sivillere 3713 sayılı Kanunla sağlanan tazminat, aylık bağlama hakları ve 6749
sayılı Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrasındaki ek tazminat hakkı dışında kalan
haklardan ve ilgili mevzuatında sağlanan diğer haklardan aynı şekilde
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
19 / 81
yararlandırılacağı, bu hakların kullandırılmasında aylık bağlama şartı aranmaksızın en
düşük maluliyet derecesinin esas alınacağı hüküm altına alınmıştır.
Söz konusu hüküm gereğince 3713 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (j)
bendine göre malullük aylığı bağlanmadan sadece 7091 sayılı Kanunun 9 uncu
maddesinin birinci fıkrası gereğince tazminat hakkından yararlandırılanlardan
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı olarak
çalışmaya başlayanların işverenlerinden genel sağlık sigortası primi alınmayacaktır.
Bu durumdaki sigortalıların bildirimleri “36- 670/KHK kapsamında tazminat
hakkından yararlananlar” sigortalılık kodu ile yapılacak olup aylık prim ve hizmet
belgesi ile kısa vade ve uzun vade sigorta primlerine ait hizmetlerinin bildirimi
aşağıdaki belge türleri ile yapılacaktır.
52
53
54
55
Malullük aylığı bağlanmamış olup 670/KHK kapsamında tazminat
hakkından yararlananlar
Malullük aylığı bağlanmamış olup, 670/KHK kapsamında tazminat
hakkından yararlananlardan 60 gün fiili hizmet süresi zammına tabi
çalışanlar
Malullük aylığı bağlanmamış olup, 670/KHK kapsamında tazminat
hakkından yararlananlardan 90 gün fiili hizmet süresi zammına tabi
çalışanlar
Malullük aylığı bağlanmamış olup, 670/KHK kapsamında tazminat
hakkından yararlananlardan 180 gün fiili hizmet süresi zammına tabi
çalışanlar
14- Üçüncü bölümde yer alan “4-Askerlik hizmetini yapmakta olanlar”
başlığının ikinci ve üçüncü paragrafındaki açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Ancak, 1111 sayılı Askerlik Kanununa göre; erbaş ve erlere verilen hava
değişimi, istirahat sürelerinin toplam otuz günden fazlası ve firarda geçen süreler
muvazzaf askerlik hizmetlerinden sayılmadığından, söz konusu sürelerde geçen sigortalı
hizmetlerin Kanun kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir. Bununla birlikte hava
değişimi ve istirahat sürelerinde otuz günlük süre 11/2/2014 tarihli ve 6519 sayılı
Kanunun 5 inci maddesiyle değiştirilerek 22/2/2014 tarihinde yürürlüğe girdiğinden bu
tarihten önceki durumlar için; verilen sıhhi izinlerin üç aydan fazlası, normal izinlerin
ise her yıl için bir aydan fazlası işleme alınacaktır.
Ayrıca, askerlik yapmakta olanların askerlik yükümü nedeniyle yaptığı
çalışmalar 506 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi, Kanunun da 6 ncı maddesi kapsamında
olmakla birlikte, askerlik şubesinden sevk belgesini almasına rağmen birliğine teslim
oluncaya kadar geçen sürede veya erken terhis mahiyetinde izinli sayılan sürelerde
hizmet akdine dayalı olarak bir veya birkaç işverenin işyerinde çalıştıkları takdirde
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı
sayılacaklardır.”
15- Üçüncü bölümde yer alan “6- Tatbiki mahiyette yapım ve üretim işlerinde
çalışan öğrenciler” başlığının birinci paragrafındaki açıklamalar aşağıdaki şekilde
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
20 / 81
değiştirilmiştir.
“Resmi meslek ve sanat okulları ile yetkili resmi makamların izniyle kurulan
meslek veya sanat okullarında ve yüksek okullarda fiilen normal eğitim süreleri içinde
yapılan, tatbiki mahiyetteki yapım ve üretim işlerinde çalışan öğrenciler, sigortalı
sayılmamakta iken 6764 sayılı Kanunla, Kanunun 6 ncı maddesinin (f) bendinde
yapılan düzenleme ile “Resmi meslek ve sanat okulları ile yetkili resmi makamların
izniyle kurulan meslek veya sanat okullarında ve” ibaresi kaldırıldığından 9/12/2016
tarihinden itibaren sadece yüksek okullarda fiilen normal eğitim süreleri içinde yapılan,
tatbiki mahiyetteki yapım ve üretim işlerinde çalışan öğrenciler sigortalı
sayılmayacaktır.”
16- Üçüncü bölümde yer alan “12- Ücretsiz izin verilen Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalılar” başlığından sonra gelmek
üzere aşağıdaki başlık açıklamalarıyla birlikte eklenmiştir.
“13- Kayyım olarak atananlar
4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 426, 429, 430 ve 431 inci maddelerinde
kayyımlığı gerektiren haller düzenlenmiştir. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun
133 üncü maddesi ile mahkemeler suçun bir şirketin faaliyeti çerçevesinde işlenmekte
olduğu hususunda kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı ve maddi gerçeğin ortaya
çıkarılabilmesi için gerekli olması halinde soruşturma ve kovuşturma sürecinde şirket
işlerinin yürütülmesiyle ilgili olarak kayyım atayabilmekte olup, kayyım tayinine ilişkin
karar ticaret sicili gazetesinde ve diğer uygun vasıtalarla ilan olunmakta, mahkemenin
kayyım hakkında takdir etmiş bulunduğu ücret şirket bütçesinden karşılanmaktadır.
Ancak, soruşturma veya kovuşturma konusu suçtan dolayı kovuşturmaya yer olmadığı
veya beraat kararının verilmesi halinde, ücret olarak şirket bütçesinden ödenen paranın
tamamı, kanuni faiziyle birlikte Devlet Hazinesinden karşılanmaktadır.
Söz konusu hüküm nedeniyle, kayyımlar işveren adına ve hesabına işin veya
görülen hizmetin bütününün yönetim görevini yapan kimseler olduğundan ve bu göreve
mahkeme yoluyla atandıkları için kayyımla işveren arasında hizmet akdi ilişkisi
oluşmadığından kayyım olarak görevlendirildikleri yerlerden dolayı Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılmayacaklardır.
Şirkete ortaklığından dolayı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b)
bendi kapsamında sigortalı olup aynı zamanda ortağı olduğu şirkete kayyım olarak
atananların sigortalılığı (4/b) kapsamında devam edecektir.
Kayyımlık görevi; Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) veya (b)
bendi kapsamında devam eden sigortalılık durumu ile kayyım atandıktan sonra Kanun
kapsamında sigortalılık niteliği taşınması hallerini etkilemeyecektir.”
17- Dördüncü bölümde yer alan “2.9- Aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki
eğitim gören öğrenciler ile bursiyerler” başlığı“2.9- Aday çırak, çırak ve işletmelerde
mesleki eğitim gören öğrenciler, bursiyerler ile mesleki ve teknik ortaöğretim sırasında
tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi gören öğrenciler”şeklinde değiştirilmiş, ikinci
paragraftan sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraf eklenmiştir.
“Mesleki ve teknik ortaöğretim sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi
gören öğrencilerin mesleki ve teknik eğitime başladıkları tarihten itibaren hak ve
yükümlülükleri başlayacaktır. Mesleki ve teknik ortaöğretim sırasında tamamlayıcı
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
21 / 81
eğitim ya da alan eğitimi gören öğrenciler, 9/12/2016 tarihinde sigorta kapsamına
alınmış olup öğrencilerin işe giriş bildirgelerinin mesleki ve teknik ortaöğretim
sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimine başlamadan önce verilmesi
gerekmekte ise de öğrencilerin 6764 sayılı Kanunun yürürlük tarihinden önce
bildirilmesi fiilen mümkün olmadığından, bildirimlerinin 2016 yılı Kasım ayı aylık prim
ve hizmet belgesinin verilmesi süresinin son günü olan 9/1/2017 tarihi saat 23:59’a
kadar verilmiş olması halinde bildirgeler yasal süresi içinde verilmiş kabul edilecektir.”
18- Dördüncü bölümde yer alan “2.14- Naklen ve hizmet akdi sona ermeden
aynı işverenin aynı ya da başka ünitede tescil edilmiş işyerinde çalışanlar” alt
başlığının birinci paragrafının sonuna aşağıdaki ibare eklenmiş, üçüncü paragrafındaki
açıklamalar değiştirilmiş ve “Örnek-” ten sonrada aşağıdaki paragraflar eklenmiştir.
“Sigortalının, naklen ve hizmet akdi sona ermeden aynı işverenin aynı ya da
başka ünitede tescil edilmiş diğer işyerinde çalışmaya başlayıp başlamadığının
tespitinde işveren gerçek kişi ise T.C. kimlik numarasına, tüzel kişi ise vergi numarasına
bakılarak işlem yapılacaktır.”
“İşverenlerin bu durumdaki sigortalılar için e-sigorta yoluyla verecekleri işe
giriş bildirgesinde “İstisna Durum Bildirim Tablosu”nda “Naklen ve hizmet akdi ilişkisi
sona ermeden aynı işverenin Kurumun aynı ya da başka sosyal güvenlik il
müdürlüğü/sosyal güvenlik merkezince (SGİM/SGM) tescil edilmiş diğer işyerinde
çalışan sigortalı” alanı, işten ayrılış bildirgesinde “16 Sözleşme sona ermeden
sigortalının aynı işverene ait diğer işyerine nakli” işten ayrılış nedenini seçmeleri
gerekmektedir.”
“Sigortalı nakli yapılabilmesi için nakil tarihinde işverenin birden fazla
işyerinin bulunması ve bu işyerlerinin Kanun kapsamından çıkarılmamış olması,
yapılacak bildirimlerde sigortalının işten ayrılış nedeni olarak “16- Nakil” kodunun
seçilmesi ve işe giriş bildirgesinde işe başlama tarihinin işten ayrılış tarihini takip eden
gün olarak yazılmış olması gerekmektedir.
İşten ayrılış bildirgesi verilen işyerinden bildirilen işyeri numarası ile işe giriş
bildirgesi verilen işyeri numarasındaki işverenin gerçek kişi olması halinde T.C. kimlik
numarası, tüzel kişi olması halinde vergi kimlik numarasının uyuşması gerekmekte olup
T.C. kimlik numarası ve vergi numarası bilgilerinin aynı olmaması durumunda işyeri,
aynı işverene ait diğer bir işyeri sayılmayacağından işe giriş ve işten ayrılış bildirgeleri
nakil olarak dikkate alınmayacaktır.
Kamu kurumlarında naklen ve hizmet akdi sona ermeden işyerinin değişmesi
durumunda; Kamu işyerlerinin vergi kimlik numarası farklılık arz ettiğinden sigortalı
nakli uygulaması “1” ve “3” mahiyet kodlu işyerleri için işyeri numarası alanı
girilmeksizin yapılmaya devam edilecektir
28/6/1995 tarihli ve 22327 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 240 Sıra no’lu
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği gereğince banka şubelerinin her birine ayrı vergi
numarası verilebildiğinden sigortalı naklinde aynı bankanın şubeleri arasında aynı
vergi numarası olması şartı aranmayacaktır.”
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
22 / 81
19- Dördüncü bölümde yer alan “2.20- Doğum nedeniyle yarım çalışma
ödeneği alanların bildirimi (Ek, 1/9/2016 tarihli ve 2016/20 sayılı Genelge)” alt
başlığından sonra gelmek üzere aşağıdaki alt başlık açıklamalarıyla birlikte eklenmiştir.
“2.21-Güvenlik korucularının bildirimi
Güvenlik koruculuğu Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenen Van, Ağrı, Kars,
Ardahan, Iğdır, Muş, Bingöl, Tunceli, Bitlis, Şanlıurfa, Diyarbakır, Adıyaman, Mardin,
Siirt, Şırnak, Batman, Hakkari, Malatya, Elazığ, Kahramanmaraş, Gaziantep, Kilis,
Erzincan, Erzurum, Hatay, Osmaniye olmak üzere 26 ilde uygulanmakta olup, valinin
teklifi ve İçişleri Bakanının uygun görmesi halinde valiliklerce belirlenen köylerde
güvenlik korucusu alımına ilişkin başvurular alınmakta, uygun görülenler valilik onayı
ile güvenlik korucusu olarak göreve başlatılmaktadır.
Güvenlik korucularının Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a)
bendine tabi sigortalılığı valilik onayı ile göreve başladıkları tarihten itibaren
başlatılacak olup, işe giriş bildirgeleri valiliklerce ya da kaymakamlıklarca işe
başladıkları tarihten itibaren bir ay içinde Kuruma verilecektir.”
20- Beşinci bölümde yer alan “1.1- e-sigorta yoluyla verilmesi” alt başlığından
sonra gelmek üzere aşağıdaki alt başlık açıklamalarıyla birlikte eklenmiştir.
“1.1.1- (4/a) kapsamında verilmesi gerekirken (4/c) kapsamında verilen
bildirgeler
Kamu kurumlarında 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B), mülga (C) ve
(D) bentleri kapsamında çalışanlar hakkında Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi hükümleri uygulanmakta olup kamu işverenlerinin bu sigortalıların
bildirimlerini Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalı
olarak vermeleri halinde (4/c) kapsamında verilen işe giriş bildirgesinin verildiği tarih,
(a) bendi kapsamında verilmesi gereken işe giriş bildirgesinin verilme tarihi olarak
kabul edilecektir.
Örnek 1- 3/5/2016 tarihinde 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendi
kapsamında kamu işyerinde çalışmaya başlayan personelin işe giriş bildirgesinin
işverence Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında verildiği
tespit edilmiştir. “4c Sigortalı Tescil İntra / Sigortalı Tespiti / Silinen Tescil Kayıtları”
programından yapılan incelemede işe giriş bildirgesinin kamu işyerince 15/5/2016
tarihinde (4/c) kapsamında verildiği, buna ilişkin kaydın da 30/5/2016 tarihinde
silindiği tespit edildiğinden, ünitece “Entegre Tescil Programı”ndan 3/5/2016 tarihli işe
giriş bildirgesinin Kuruma veriliş tarihi 15/5/2016 tarihi esas alınarak girişi yapılacak,
Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi gereğince işe giriş bildirgesinin
verilme süresi bir ay olduğundan kamu işyerine idari para cezası uygulanmayacaktır.
Örnek 2- Örnek 1’deki sigortalının işe giriş bildirgesinin 15/6/2016 tarihinde
kamu işyerince bildirildiği “4c Sigortalı Tescil İntra / Sigortalı Tespiti / Silinen Tescil
Kayıtları” menüsünden tespit edilmiş olup 3/5/2016 tarihli işe giriş bildirgesinin
işverence bildirimi 15/6/2016 tarihi esas alınarak “Entegre Tescil Programı”ndan
girilecek, bildirgenin geç verilmesi nedeniyle kamu işyerine idari para cezası
uygulanacaktır.”
21- Beşinci bölümde yer alan “1.2- Kağıt ortamında verilmesi” alt başlığının
üçüncü paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraflar eklemiş ve dördüncü
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
23 / 81
paragrafındaki açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Kanunun 100 üncü maddesinin dördüncü fıkrası ile belge veya bilgileri
internet, elektronik ve benzeri ortamda göndermekle zorunlu tutulan gerçek ve tüzel
kişilerin, Kurumun bilgi işlem sistemlerinin herhangi bir nedenle hizmet dışı kalması
sonucu belge ve bilgiyi, Kanunda öngörülen sürenin son gününde Kuruma
gönderememesi ve muhteviyatı primleri de yasal süresi içinde ödeyememesi halinde,
sorunların ortadan kalktığı tarihi takip eden beşinci iş gününün sonuna kadar belge
veya bilgiyi göndermesi ve muhteviyatı primleri de aynı sürede Kuruma ödemesi
halinde bu yükümlülükleri Kanunda öngörülen sürede yerine getirmiş sayılacaktır.
Ayrıca, SSİY’nin 5 inci maddesi gereğince Kurum bilgisayar sisteminde,
Yönetmelikte belirtilen nedenlerden dolayı e-sigorta uygulamasının çalışmasını
engelleyecek şekilde arızaların oluşması halinde Hizmet Sunumu Genel Müdürlüğü
yetkililerince imzalanacak bir tutanak ile tevsik edilmesi kaydıyla e-sigorta ortamında
gönderilmesi zorunlu tutulan bilgi ve belgelerin Kanunda öngörülen sürenin son
gününde Kurumca alınmasını engelleyici sebep olarak kabul edilmektedir.
Buna göre, Kanunun 100 üncü maddesi kapsamında Kurum internet sisteminin
devre dışı kaldığı durumlarda işverenlerce kağıt ortamında düzenlenen bildirgeler
işleme alınır. Kurumca belirlenen diğer hallerde de bildirgeler kağıt ortamında
alınabilir.”
“SSİY’nin 124 üncü maddesi gereğince adi posta veya Kuruma doğrudan
yapılan başvuru ve bildirimlerde, başvuru veya bildirimin Kurumun gelen evrak
kayıtlarına intikal tarihi; taahhütlü, iadeli taahhütlü, acele posta servisi, PTT Alo Post
veya PTT Kargo ile yapılan başvuru ve bildirimlerde ise başvuru veya bildirimin
postaya veya kargoya verildiği tarih; başvuru veya bildirim tarihi olarak kabul
edilecektir.”
22- Beşinci bölümde yer alan “2- Sigortalı işe giriş bildirgesinin
düzenlenmesi” alt başlığındaki sigortalılık kodları tablosundaki “7- Çıraklar”
sigortalılık kodu “7-Çırak / Mesleki eğitim” olarak değiştirilmiş ve “33- Güvenlik
korucusu”, “34- Banka sandıklarında tüm sigorta kollarına tabi çalışanlar”, “35Banka sandıklarında sosyal güvenlik destek primine tabi çalışanlar”, “36- 670/KHK
kapsamında tazminat hakkından yararlananlar” ve “37- Tamamlayıcı ya da alan
eğitimi gören öğrenciler” sigortalılık kodu eklenmiştir.
23- Beşinci bölümde yer alan “5- Yaş Düzeltmeleri (Ek, 28/2/2014 tarihli ve
2014/5 sayılı Genelge)” başlığındaki “Örnek 1-”aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Örnek 1- İşe giriş bildirgelerindeki doğum tarihi farklı olup daha sonra aynı
kişi olduğu anlaşılan ve iptal ipka işlemi yapılan sigortalının ilk defa çalışmaya
başladığı 4/6/1979 tarihli işe giriş bildirgesinde doğum tarihi 1963, 8/8/2012 tarihli işe
giriş bildirgesinde ise 4/9/1970’tir. Sigortalı 27/6/2012 tarihinde mahkeme kararı ile
4/9/1970 olan doğum tarihini 31/12/1963 olarak değiştirmiştir. Mahkeme kararının
kesinleşme tarihi 27/6/2012 tarihi olduğundan, uzun vade sigorta kollarından sağlanan
yardımlarda 4/9/1970 doğum tarihi esas alınacaktır.”
24- Altıncı bölümde yer alan “1.1- İşten ayrılış bildirgesinin re’sen
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
24 / 81
düzenlenmesi” alt başlığının açıklamaları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“SSİY’nin 103 üncü maddesinin beşinci fıkrasında işyerlerinde; ay içinde bazı
işgünlerinde çalıştırılmadığına veya eksik ücret ödendiğine dair belgeleri Kuruma
verilmeyen veya verilen bu belgeler Kurumca geçerli sayılmayan sigortalılar ile ilgili
olarak düzenlenmesi gereken sigortalı işe giriş bildirgesi, sigortalı işten ayrılış
bildirgesi ve aylık prim ve hizmet belgesi/muhtasar prim hizmet belgesinin ünitece
yapılacak bir ay süreli tebligat ile ilgili işveren veya alt işverenden isteneceği, söz
konusu belgelerin yapılan tebligata rağmen verilmediği takdirde ünitece re’sen
düzenleneceği öngörülmüştür.
SSİY hükmü gereğince sigortalıların tescil ve hizmet kayıtlarının
düzeltilmesinde;
- İşyerinin kanun kapsamında olması durumunda;
Aylık prim ve hizmet belgesinde işten ayrılış tarihi bulunan sigortalılar için
işten ayrılış bildirgesi bir ay süreli tebligat ile işverenden istenecek, yapılan tebligata
rağmen bildirgenin verilmemesi halinde işten ayrılış bildirgesi aylık prim ve hizmet
belgesindeki işten ayrılış tarihine göre,
Aylık prim ve hizmet belgesinde işten ayrılış tarihi bildirilmemiş ve işten ayrılış
bildirgesinin verilmemiş olması halinde işten ayrılış bildirgesi bir ay süreli tebligat ile
işverenden istenilecek, verilmemesi halinde sigortalının aylık prim ve hizmet
belgesindeki son bildirim tarihi esas alınarak,
- İşyerinin “Kontrollü” ve “Şüpheli” kapsamında olması durumunda, aylık
prim ve hizmet belgesinde hizmeti bildirilmesine rağmen işten ayrılış bildirgesi
verilmeyen ve işverene ulaşılamayan hallerde denetim sonuçlanıncaya kadar
sigortalının bu işyerinden son bildirim tarihi esas alınarak,
işten ayrılış bildirgesi ünitece re’sen düzenlenecektir.
“Kontrollü” ve “Şüpheli” işyerlerinde denetim sonucunda sigortalının işten
ayrılış tarihinin bu tarih dışında bir tarih olması halinde işten ayrılış tarihi denetim
raporuna göre değiştirilecektir.
Örnek- Sigortalı (A) 21/11/2017 tarihinde sağlık yardımı alamadığı için
Kuruma müracaat etmiş, yapılan incelemede Haziran 2017 tarihinde 1111111 07 işyeri
numaralı işyerinden 30 gün prim ödeme gün süresinin bulunduğu, işten ayrılış
bildirgesinin Kuruma verilmediği, işyerinin “Kontrollü” işyeri olduğu tespit edilmiştir.
İşyerinde denetim sonuçlanıncaya kadar sigortalının işten ayrılışı, en son primin ilişkin
olduğu 30/6/2017 tarihi esas alınarak re'sen düzenlenecektir.”
25- Altıncı bölümde yer alan “1.4- İşe iade davası sonunda işe başlatılmayan
sigortalıların işten ayrılış bildirgesinin verilme süresi” alt başlığının ikinci paragrafının
sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Bu şekilde verilen işten ayrılış bildirgeleri işverence, belirtilen sürede kağıt
ortamında düzenlenerek Kuruma verilebilecektir.”
26- Altıncı bölümde yer alan “1.4- İşe iade davası sonunda işe başlatılmayan
sigortalıların işten ayrılış bildirgesinin verilme süresi” alt başlığından sonra gelmek
üzere aşağıdaki başlık açıklamalarıyla birlikte eklenmiştir.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
25 / 81
“1.5- Ek 15 inci madde kapsamındaki sigortalıların işten ayrılış bildirgesinin
verilme süresi
Kanunun ek 15 inci maddesine göre görevi herhangi bir nedenle sona eren
güvenlik korucularının işten ayrılış bildirgesi görevin sona erdiği tarihten itibaren
valiliklerce ya da kaymakamlıklarca bir ay içinde Kuruma verilecektir.”
27- Altıncı bölümde yer alan “2.1- İşten ayrılış nedeni” alt başlığındaki işten
ayrılış nedenleri tablosundaki “36- OHAL/KHK” kodu “36- KHK ile işyerinin
kapatılması” olarak, “37-Doğum nedeniyle işten ayrılma” kodu “37- KHK ile kamu
görevinden çıkarma” olarak değiştirilmiş, “38-Doğum nedeniyle işten ayrılma”, “39696 KHK ile kamu işçiliğine geçiş”, “40- 696 KHK ile kamu işçiliğine geçilmemesi
sebebiyle çıkış” ve “41- Re’sen işten ayrılış bildirgesi düzenlenenler” işten ayrılış
nedenleri eklenmiştir.
28- Altıncı bölümde yer alan “2.2- Eksik gün nedeni” alt başlığı açıklamaları
ile birlikte metinden çıkarılmış ve başlık numaraları teselsül ettirilmiştir.
B- GENELGENİN İKİNCİ KISMINDA YAPILAN DÜZENLEMELER
1- Birinci bölümde yer alan “2- 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığın sona
ermesi” başlılığının üçüncü paragrafı kaldırılmış, yedinci paragraftan sonra gelmek
üzere aşağıdaki paragraflar ve örnekler eklenmiş, dokuzuncu paragrafı aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“Yurt dışında çalışan veya ikamet etmelerinden dolayı 2925 sayılı Kanuna tabi
sigortalılıkları sonlandırılanların, ikametlerini ülkemize taşısalar dahi, 2925 sayılı
Kanuna tabi sigortalılıkları yeniden başlatılmayacaktır. İkameti Türkiye’de olup yurda
giriş çıkış yapanların 2925 sayılı Kanuna göre sigortalılıkları devam ettirilecektir.
Ancak, yurt dışına çıkış tarihinden itibaren aralıksız bir yıl Türkiye’de hiç
bulunmayanların süreksiz çalışmalarından söz edilemeyeceğinden, yurt dışına çıkış
yapılan tarih itibariyle sigortalılıkları sonlandırılacaktır.
Örnek 1- 1995 yılından itibaren 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı devam
eden sigortalı (A)’nın, 15/2/2016 tarihinde yurt dışına çıktığı ve 2018 Nisan ayında
yurda döndüğü anlaşılmıştır. Bu sigortalı, aralıksız bir yıl yurt dışında bulunduğundan
süreksiz çalışması söz konusu olamayacağından 15/2/2016 tarihinde sigortalılığı
sonlandırılacaktır.
Örnek 2- Sigortalı (B)’nin 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı 1998 yılından
itibaren devam ederken, 2011 yılında yurt dışına çıktığı ve bu tarihten sonra her yıl
Türkiye’ye giriş çıkış yaptığı tespit edilmiştir. Bu durumda sigortalı (B)’nin 2925 sayılı
Kanuna tabi sigortalılığı devam ettirilecektir.”
“2925 sayılı Kanuna göre sigortalılık, askerlik görevini yapanların askere
alındıkları, tutukluluk ve hükümlülük kararı verilenlerin karar verildiği tarihten itibaren
sona erdirilecektir.”
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
26 / 81
2- Birinci bölümde yer alan “3.4- 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalı iken
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine tabi sigortalılığı
bulunanlar(Ek, 11/12/2014 tarihli ve 2014/32 sayılı Genelge)” alt başlığının birinci
paragrafı kaldırılmış, üçüncü paragraftan sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraflar ve
“Örnek-2”den sonra gelmek üzere de “Örnek 3-”, “Örnek 4-” ve “Örnek 5-”
eklenmiştir.
“Ayrıca, 2925 sayılı Kanun kapsamında sigortalı iken 1/10/2008 tarihi ve
sonrasında kendi nam ve hesabına bağımsız çalışması sebebiyle Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında sigortalılığı başlatılıp devam
edenlerden, bu Genelgenin yürürlük tarihinden sonra 2925 sayılı Kanun kapsamında
sigortalı olma talebinde bulunanların, geriye dönük 2925 sayılı Kanuna tabi
sigortalılıkları başlatılmayacaktır.
Ancak, 1/10/2008 tarihi ve sonrasında kendi nam ve hesabına bağımsız
çalışması sebebiyle Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamında sigortalılığı başlatılan ve devam edenlerden 2925 sayılı Kanun kapsamında
sigortalı olma talebinde bulunmuş olanların sigortalıkları devam ettirilecektir. 2925
sayılı Kanun kapsamında sigortalılığı devam edenlerden 2925 sayılı Kanunun 6 ncı
maddesinin (c) bendi gereği sigortalılığı sona erdirilenlerin,bu durumun ortadan
kalkması halinde 2925 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılığı tekrar başlatılmayacak,
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında sigortalılığı
geçerli sayılacaktır.”
“Örnek 3- 1/3/2001 tarihi itibariyle 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı
başlatılan sigortalı (A)’nın, 1/8/2006 tarihinde başlayan vergi kaydına istinaden
1/10/2008 tarihi itibariyle (4/b) kapsamında sigortalılığı başlatılmıştır. Sigortalı (A)’nın
bu genelgenin yürürlük tarihinden sonra 1/10/2008 tarihi itibariyle 2925 sayılı Kanuna
tabi sigortalı olmak için talepte bulunması halinde bu talebi dikkate alınamayacağından
(4/b) sigortalılığı devam ettirilecektir.
Örnek 4- 1/9/2005 tarihinden itibaren 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı
devam eden sigortalı (B)’nin, 23/5/2007 tarihinde başlayan vergi mükellefiyetinden
dolayı 1/10/2008 tarihi itibariyle (4/b) kapsamında sigortalılığı başlatılmıştır. Sigortalı
(B)’nin 15/12/2015 tarihli talebine istinaden (4/b) sigortalılığı iptal edilerek 1/10/2008
tarihi itibariyle 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı başlatılmıştır. Ancak sigortalı
(B)’nin 1/4/2018 tarihinde (4/a) kapsamında başlayan zorunlu sigortalılığının
15/8/2018 tarihinde sona erdiği anlaşıldığından 1/9/2018 tarihi itibariyle 2925 sayılı
Kanuna tabi sigortalılığı başlatılacaktır.
Örnek 5- 1/11/2007 tarihinden itibaren 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı
devam eden sigortalı (C)’nin, 24/8/2008 tarihinde başlayan vergi mükellefiyetinden
dolayı 1/10/2008 tarihi itibariyle (4/b) kapsamında sigortalılığı başlatılmıştır. Sigortalı
(C)’nin 20/4/2018 tarihli talebine istinaden (4/b) kapsamında sigortalılığı iptal edilerek
1/10/2008 tarihi itibariyle 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı başlatılmıştır. Ancak
sigortalı (C)’nin 3/6/2018 tarihinde (4/a) kapsamında başlayan zorunlu sigortalılığının
bu Genelgenin yürürlük tarihinden sonrasona erdiği anlaşıldığından, vergi kaydının
devam etmesinden dolayı 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı başlatılmayacak ve (4/b)
kapsamında sigortalılığı devam ettirilecektir.”
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
27 / 81
3- İkinci bölümde yer alan “1-Sigortalı sayılanlar” başlığının birinci
paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraf eklenmiştir.
“Hizmet akdi unsurlarını taşımayan köy ve mahallelerde sürü yöneticiliği
(çobanlık) faaliyeti yapanlarda, talep etmeleri halinde Kanunun ek 5 inci maddesi
kapsamında sigortalı sayılacaklardır.”
4- İkinci bölümde yer alan “2- Sigortalılığın başlangıcı” başlığının beşinci
paragrafındaki açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, “Örnek 5-”,“Örnek 6-”
çıkartılmış, “Örnek 6-”dan sonra gelen örnekler teselsül ettirilmiş ve “Örnek 11-”den
sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraf eklenmiştir.
“Tarım veya orman işlerinde süreksiz sigortalılığın başlangıç tarihinin
belirlenmesinde SSİY’nin 124 üncü maddesi gereğince adi posta veya Kuruma
doğrudan yapılan başvuru ve bildirimlerde, başvuru veya bildirimin Kurumun gelen
evrak kayıtlarına intikal tarihi; taahhütlü, iadeli taahhütlü, acele posta servisi, PTT Alo
Post veya PTT Kargo ile yapılan başvuru ve bildirimlerde ise başvuru veya bildirimin
postaya veya kargoya verildiği tarih; başvuru veya bildirim tarihi olarak kabul
edilecektir.”
“Ek 5 kapsamında bulunan sigortalıların yurt içindeki ikametgâhlarının
bulunduğu ilin dışına taşımaları halinde, yeniden giriş bildirgesi alınmasını gerektiren
durum oluşana kadar ek 5 inci madde kapsamındaki sigortalılıkları ilk tescilinin
yapıldığı sosyal güvenlik il/sosyal güvenlik merkezlerinde devam ettirilecektir.”
5- İkinci bölümde yer alan “2.1- Ek 5 inci madde kapsamında sigortalığının
başlatıldığı tarihte zorunlu sigortalı oldukları sonradan tespit edilenler” alt başlığının
ikinci paragrafı çıkarılmış, birinci paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki
paragraflar eklenmiş, “Örnek 2-”aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, “Örnek 3-”, “Örnek 4”ve “Örnek 5-” eklenmiştir.
“Ancak, müracaat tarihi itibariyle önceki sigortalılığı sona ermeden ek 5 inci
madde kapsamındaki sigortalılığının başlatıldığı sonradan tespit edilenlerin, ek 5 inci
madde kapsamındaki sigortalılığı zorunlu sigortalılığın sona erdiği tarihi takip eden
gün itibariyle başlatılacaktır.
Ayrıca, zorunlu sigortalılığı sona ermeden ek 5 inci madde kapsamında
sigortalılığı başlatılanlardan tescil tarihi itibariyle sigortalılığı iptal edilenlerin, talepte
bulunmaları halinde prim iadesi yapılmamış olması şartıyla zorunlu sigortalılığın sona
erdiği tarihi takip eden gün itibariyle ek 5 inci madde kapsamındaki sigortalılıkları
başlatılacaktır.
Kanunun ek 5 inci maddesi kapsamında sigortalılığı devam ederken daha
sonra ziraat odasında üye kaydı olduğu tespit edilenlerin, tespit edildiği tarihe kadar ek
5 inci madde kapsamındaki sigortalılıkları devam ettirilecek, tespit tarihi itibariyle
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (4) numaralı alt bendine
göre sigortalılıkları başlatılacaktır.”
“Örnek 2- 19/6/2012 tarihinde Kanunun ek 5 inci maddesi kapsamında
sigortalılığı başlatılan sigortalı (C), 31/12/2016 tarihine kadar primlerini ödemiştir.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
28 / 81
2016 yılında yapılan incelemede, 24/8/2011-12/8/2012 tarihleri arasında Kanunun 4
üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi zorunlu sigortalılığının bulunduğu
anlaşıldığından ek 5 inci madde kapsamındaki sigortalılığı iptal edilmiş, ödemiş olduğu
primler iade edilmemiştir. İptal edilen ek 5 inci madde kapsamındaki sigortalılığının
geçerli sayılması için talepte bulunan sigortalının ek 5 inci madde kapsamındaki
sigortalılığı zorunlu sigortalılığının sona erdiği günü takip eden 13/8/2012 tarihinden
itibaren başlatılacaktır.”
“Örnek 3- Sigortalı (D)’nin 13/7/2012 tarihinde ek 5 inci maddesi kapsamında
sigortalılığının başlatıldığı, 2016 yılında yapılan incelemede, 1/1/2010-31/12/2014
tarihleri arasında Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine tabi
zorunlu sigortalı olduğu anlaşıldığından 13/7/2012 tarihi itibariyle ek 5 inci madde
kapsamındaki sigortalılığı iptal edilmiş ve ödenen primler sigortalıya iade edilmiştir.
Sigortalı (D), iptal edilen sürelerine ilişkin primleri iade olarak aldığından, ek 5 inci
madde kapsamındaki sigortalılığı başlatılmayacaktır.
Örnek 4- Sigortalı (G)’nin 26/9/2011 tarihi itibariyle ek 5 inci madde
kapsamında tescilinin yapıldığı, 5/1/2018 tarihinde Kurum kayıtlarına intikal eden
sigortalılık belgesinde 17/5/2010 tarihinde başlayıp devam eden ziraat odasında üye
kaydının
olduğu
anlaşıldığından,
26/9/2011
tarihinde
başlatılanek
5sigortalılığı4/1/2018 tarih itibariyle sonlandırılarak, 5/1/2018 tarihi itibariyle
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (4) numaralı alt bendine
göre sigortalılığı başlatılacaktır.
Örnek 5- Sigortalı (S)’nin 24/3/2014 tarihi itibariyle ek 5 inci madde
kapsamında tescilinin yapıldığı, 28/12/2018 tarihinde Kurum kayıtlarına intikal eden
sigortalılık belgesinde 3/1/2018 tarihinde başlayıp devam eden ziraat odasında üye
kaydının olduğu anlaşıldığından, 24/3/2014 tarihinde başlatılan ek 5 sigortalılığı
2/1/2018 tarih itibariyle sonlandırılarak, 3/1/2018 tarihi itibariyle Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (4) numaralı alt bendine göre sigortalılığı
başlatılacaktır.”
6- İkinci bölümde yer alan “4- Sigortalılığın sona ermesi” başlığının birinci,
ikinci ve üçüncü paragrafları kaldırılmış olup aşağıdaki açıklamalar eklenmiş, “Örnek
5-” ve “Örnek 6-” değiştirilmiş, “Örnek 6-” dan sonra gelmek üzere aşağıdaki örnekler
eklenmiştir.
“Kanunun ek 5 inci maddesi kapsamında tarım veya orman işlerinde hizmet
akdiyle süreksiz olarak çalışanların sigortalılığı;
- 4 üncü maddeye istinaden sigortalı olarak çalışmaya başlamaları halinde
çalışmaya başladıkları tarihten,
- Sigortalılıklarını sona erdirme talebinde bulunanların borçsuz olmaları
halinde talep tarihinden,
- Prim borcu olanlardan talepte bulunanların primi ödenmiş son günden,
- Gelir ya da aylık talebinde bulunanların aylığa hak kazanmış olmak şartıyla
talep tarihinden,
- Kanunun ek 5 nci maddesi kapsamında prim ödeyen ve sadece bu kapsamda
prim borcu bulunan sigortalıların, tahsis talep tarihinden önce veya sonra ek 5 prim
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
29 / 81
borcunu ödemek istemeyerek talepte bulunmaları halinde, sigortalılıkları primi ödenmiş
son günden,
- Ölen sigortalının ölüm tarihinden,
itibaren sona erecektir.
Ek 5 inci maddeye göre sigortalılık; askerlik görevini yapanların askere
alındıkları, tutukluluk ve hükümlülük kararı verilenlerin karar verildiği tarihten itibaren
sona erdirilecektir.
Ayrıca, yurt dışına çıkış yapanlardan, çıkış tarihinden itibaren bir yıl içerisinde
ülkemize giriş yapmayanların süreksiz çalışmalarından söz edilemeyeceğinden, yurt
dışına çıkış yaptığı tarih itibariyle, sigortalılıkları sona erdirilecek, ancak ek 5 inci
madde kapsamında bulunan sigortalıların, yurt dışına giriş çıkış tarihleri arasında bir
yıldan az süre olması halinde sigortalılıkları kesintiye uğratılmadan devam
ettirilecektir.
Bu şekilde ek 5 inci madde kapsamındaki sigortalılıkları sona erenlerin,
Kanunun 4 üncü maddesine tabi çalışmasının sona erdiği, askerlik görevi sona
erenlerin son bulduğu, tutuklu veya hükümlülerin tahliye edildiği, yurt dışına çıkanların
Türkiye’ye döndükleri tarihi takip eden gün itibariyle yeniden sigortalılıkları
başlatılacak, bunlardan ayrıca, “Tarım İşlerinde Hizmet Akdiyle Süreksiz Çalışanlara
Ait Giriş Bildirgesi” veya “Orman İşlerinde Hizmet Akdiyle Süreksiz Çalışanlara Ait
Giriş Bildirgesi” istenilmeyecektir.”
“Örnek 5- Ek 5 inci madde kapsamındaki sigortalılığını 7/11/2017 tarihinde
sona erdirme talebinde bulunan sigortalının 7/11/2017 tarihli başvurusu ile aynı tarih
itibariyle borcu bulunmamaktadır. Bu sigortalının 7/11/2017 tarihi itibariyle
sigortalılığı sonlandırılacaktır.
Örnek 6- 2017 Kasım ayı priminin tamamını ödeyen ve önceki dönemlere ait
de borcu bulunmayan sigortalı ek 5 inci madde kapsamındaki sigortalılığını 9/11/2017
tarihinde bulunduğu ay sonu itibariyle sona erdirme talebinde bulunmuştur. Bu
sigortalının ek 5 sigortalılığı 30/11/2017 tarihi itibariyle sonlandırılacaktır.”
“Örnek 7- Ek 5 inci madde kapsamındaki sigortalılığından doğan prim
borcunu 30/6/2017 tarihinde ödeyen sigortalı, sigortalılığını sonlandırmak için
8/11/2017 tarihinde talepte bulunmuştur. Bu durumda sigortalının 30/6/2017 tarihi
itibariyle sigortalılığı sona erdirilecektir.
Örnek 8- Ek 5 inci madde kapsamındaki sigortalılığından doğan prim borcunu
31/1/2013tarihine kadar ödeyen sigortalı 17/10/2016 tarihinde vefat etmiştir.
Sigortalının haksahipleri primi ödenmiş son gün itibariyle ek 5 inci madde
kapsamındaki sigortalılığını sonlandırılması için talepte bulunmuşlardır.Bu durumda
haksahiplerinin talebine istinaden prim ödenmiş son gün itibariyle sigortalılık
sonlandırılamayacağından, ek 5 inci madde kapsamındaki sigortalılık ölüm tarihi olan
17/10/2016 tarihi itibariyle sonlandırılacaktır.
Örnek 9- 10/9/2015 tarihinde ek 5 inci madde kapsamında sigortalılığı
başlatılan sigortalı (A)'nın, 13/6/2016-18/9/2016 ve 6/12/2017-14/4/2018 tarihleri
arasında ülkemize giriş çıkış yaptığı anlaşılmıştır. Bu durumda sigortalı (A)’nın bir
yıldan az kısa süreli ülkemize giriş çıkış yaptığından ek 5 inci madde kapsamında
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
30 / 81
başlatılan sigortalılığı aralıksız devam ettirilecektir.
Örnek 10- 12/9/2012 tarihinde ek 5 inci maddeye tabi sigortalılığı başlatılan
sigortalı (B) nin, 3/1/2016-20/12/2018 tarihleri arasında yurt dışında bulunduğu tespit
edilmiştir. Sigortalı (B)’nin aralıksız bir yıl yurt dışında bulunması nedeniyle süreksiz
çalışması söz konusu olamayacağından, yurt dışına çıkış yaptığı 3/1/2016 tarihi
itibariyle ek 5 inci madde kapsamında sigortalılığı sonlandırılacaktır.”
7- Üçüncü bölümde yer alan “3.2- Ek 6 ncı madde kapsamında sigortalığının
başlatıldığı tarihte zorunlu sigortalı oldukları sonradan tespit edilenler” alt başlığının
ikinci paragrafındaki açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir ve“Örnek – ”
kaldırılarak “Örnek 1-”, “Örnek 2-” eklenmiştir.
“Ancak, müracaat tarihi itibariyle önceki sigortalılığı sona ermeden ek6 ncı
madde kapsamındaki sigortalılığının başlatıldığı sonradan tespit edilenlerin, ek 6 ncı
madde kapsamındaki sigortalılığı zorunlu sigortalılığın sona erdiği tarihi takip eden
gün itibariyle başlatılacaktır.
Ayrıca, zorunlu sigortalılığı sona ermeden ek6 ıncı madde kapsamında
sigortalılığı başlatılanlardan tescil tarihi itibariyle sigortalılığı iptal edilenlerin, talepte
bulunmaları halinde zorunlu sigortalılığın sona erdiği tarihi takip eden gün itibariyle ek
6 ıncı madde kapsamındaki sigortalılıkları başlatılacaktır.”
Örnek 1- 29/6/2012 tarihinde Kanunun ek 6 ncı maddesi kapsamında sigortalı
olmak için müracaat eden sigortalının, ek 6 ncı madde kapsamındaki sigortalılığı aynı
gün başlatılmıştır. 2016 yılında yapılan incelemede 2/6/2012 tarihinde başlayan ve
31/8/2012 tarihine kadar devam eden zorunlu sigortalılığının bulunduğu
anlaşıldığından sigortalılığı iptal edilmiş ancak, ödemiş olduğu primler tarafına iade
edilmemiştir. Daha sonra sigortalı, iptal edilen ek 6 ncı madde kapsamındaki
sigortalılığının geçerli sayılması için 11/12/2018 tarihinde talepte bulunmuştur.
Sigortalının ek 6 ncı madde kapsamında ödediği primlerini iade almamış olmasından
dolayı, ek 6 ncı madde kapsamındaki sigortalılığı zorunlu sigortalılığının son bulduğu
tarihi takip eden 1/9/2012 tarihi itibariyle başlatılacaktır.
Örnek 2- Ek 6 ncı madde kapsamında sigortalı olmak için 23/5/2011 tarihinde
talepte bulunan sigortalının 23/5/2011 tarihi itibariyle sigortalılığı başlatılmıştır.
31/5/2017 tarihinde yapılan incelemede 1/10/2009 tarihinde başlayan (4/b)
sigortalılığının devam ettiği anlaşıldığından ek 6 ncı madde kapsamındaki sigortalılığı
iptal edilmiştir. Sigortalı 1/10/2017 tarihinde ek 6 kapsamındaki sigortalılığının geçerli
kabul edilmesi için talepte bulunmuştur. Sigortalının ek 6 ncı madde kapsamında
sigortalı olmak için talepte bulunduğu tarihten önce zorunlu sigortalılığının başlayıp
devam etmesinden dolayı ek 6 kapsamında başlatılan sigortalılığı geçerli
sayılmayacaktır.”
8- Üçüncü bölümde yer alan “4- Sigortalılığın sona ermesi” alt başlığının
birinci paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraf eklenmiş, ikinci
paragrafındaki açıklamalar değiştirilmiş, üçüncü paragraf kaldırılmış ve üçüncü
paragraftan sonra gelmek üzere “Örnek 1-” ile “Örnek 2-” eklenmiştir.
“Bu şekilde sigortalılıkları sona erenlerin sigortalılıkları; kısmi süreli iş
sözleşmesindeki çalışma süresinin devam ettiği veya çalışmanın sonlandığına ilişkin bir
hüküm bulunmaması halinde, Kanunun 4 üncü maddesine tabi çalışmasının sona erdiği
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
31 / 81
tarihi takip eden gün itibariyle ek 6 kapsamında bulunan sigortalılık kendiliğinden
başlatılacak, bunlardan ayrıca Sanatçı Olarak Kısmi Süreli Çalışanlara Ait Giriş
Bildirgesi” veya “Şehir İçi Toplu Taşıma Araçlarında Kısmi Süreli Çalışanlara Ait Giriş
Bildirgesi” alınmayacaktır.”
“Kanunun ek 6 ncı maddesine tabi sigortalılığı olup sigortalılığın başladığı
tarihten itibaren prim ödemesi bulunmayanların yazılı olarak sigortalılıklarını sona
erdirme talebinde bulunmaları halinde, ek 6 ncı maddeye tabi sigortalılıkları sona
erdirilmeyecektir."
"Örnek 1- 1/12/2014 tarihinden itibaren ek 6 ncı madde kapsamında
sigortalılığı devam eden sigortalı (A)’nın 15/8/2018 tarihinde (4/a)
kapsamındabaşlayan zorunlu sigortalılığı 28/11/2018 tarihinde sona erdiği
anlaşılmıştır. Sigortalı (A)’nın dosyasının incelenmesinde, kısmi süreli iş sözleşmesinde
sözleşme bitiş tarihi belirtilmediği gibi kendisinin veya işverenin işten ayrıldığına ilişkin
talebi bulunmadığı anlaşıldığından, bildirge alınmaksızın (4/a) kapsamındaki
çalışmasının bittiği günü takip eden günden (29/11/2018 tarihi itibariyle) ek 6 ıncı
madde kapsamındaki sigortalılığının başlatılması gerekmektedir.
Örnek 2- 3/5/2016 tarihinden itibaren ek 6 ncı madde kapsamında sigortalılığı
devam eden sigortalı (B)’nin 15/7/2018 tarihinde (4/a) kapsamında başlayan zorunlu
sigortalılığı 8/8/2018 tarihinde sona erdiği anlaşılmıştır. Sigortalı (A)’nın dosyasının
incelenmesinde, kısmi süreli iş sözleşmesinde sözleşmenin bitiş tarihi 3/5/2018 olarak
bildirildiği anlaşıldığından,kismi süreli iş sözleşmesindeki bitiş tarihinden sonra (4/a)
kapsamındaki zorunlu çalışması bittiğinden ek 6 ıncı madde kapsamındaki
sigortalılığının 14/7/2018 tarihi itibariyle sonlandırılması gerekmektedir.”
9- Dördüncü bölümde yer alan “1- Geçici 20 nci madde kapsamındaki
sigortalıların Kanun kapsamına alınması” başlığında yer alan yedinci paragraftan sonra
gelmek üzere aşağıdaki paragraf eklenmiş, sekiz ve dokuzuncu paragrafı kaldırılmış ve
dokuzuncu paragraftan sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraf eklenmiştir.
“Sandık iştirakçilerinin borçlanma işlemleri ile Kanunun 28 inci maddesinin
sekizinci fıkrasına göre bakıma muhtaç derecede ağır engelli çocuğu bulunan geçici 20
nci maddeye tabi kadın sigortalılar hakkında bu Genelge hükümleri doğrultusunda
işlem yapılacaktır.
Bu Genelgenin yayımı tarihinden önce Kanunla belirlenmiş süreler için
borçlanma müracaatında bulunan ve başvurusu reddedilen sandık iştirakçileri ile
bakıma muhtaç derecede ağır engelli çocuğu bulunan sandık iştirakçisi kadın
sigortalıların müracaatları halinde bu Genelge hükümleri doğrultusunda işlem
yapılacaktır.”
“506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesi kapsamındaki sandıklarda,
11/4/1928 tarihli ve 1219 sayılı Kanun, 25/2/1954 tarihli ve 6283 sayılı Hemşirelik
Kanunu ve 18/12/1953 tarihli ve 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun
kapsamında sağlık meslek mensubu sayılmakla birlikte insan sağlığı için koruyucu,
teşhis, tedavi ve rehabilite edici hizmetlerde çalışanlar hakkında da bu Genelge
hükümleri doğrultusunda işlem yapılacaktır.”
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
32 / 81
C- GENELGENİN ÜÇÜNCÜ KISMINDA YAPILAN DÜZENLEMELER
1- Üçüncü bölümde yer alan“4- Köy ve mahalle muhtarlarının sigortalılığının
sona ermesi ve bildirimi” başlığında bulunan “Örnek 2-”den sonra gelmek üzere
aşağıdaki paragraflar ve örnekler eklenmiştir.
“(4/b) kapsamında kayıt ve tescili yapılan muhtar sigortalılardan muhtarlık
görevlerine devam ederlerken yetkili makamlarca bu görevinden uzaklaştırılan, açığa
alınan veya tutuklanan muhtarların bu durumları, muhtarlık görevlerinin sona erdiği
sonucunu doğurmadığından, bu durumda olan muhtarların (4/b) kapsamındaki
sigortalılıkları devam ettirilecektir.
Ancak
muhtarlardan
görevlerinden
uzaklaştırılan,
açığa
alınan,
tutuklananlardan muhtarlık görevinin sona ermesine karar verilenlerin, muhtarlık
görevinin sona erdiği tarihten itibaren (4/b) kapsamındaki sigortalılıkları sona
erdirilecektir. Görevine son verilen muhtarların bildirimleri il/ilçe mülki amirlikleri
tarafından yapılacaktır.
Örnek 1- 30/3/2014 tarihinde yapılan mahalli idareler seçimlerinde köy
muhtarı seçilen ve bu tarih itibariyle (4/b) kapsamında kayıt ve tescili yapılan
sigortalının muhtar sigortalılığı devam ederken, 25/5/2017 tarihinde yetkili makamca
görevinden uzaklaştırılması durumunda (4/b) kapsamındaki sigortalılığı devam
ettirilecektir.
Örnek 2- 30/3/2014 tarihinde yapılan mahalli idareler seçimlerinde köy
muhtarı seçilen ve bu tarihi itibariyle (4/b) kapsamında kayıt ve tescili yapılan
sigortalının yetkili makamlarca 12/7/2017 tarihinde muhtarlık görevinin sona ermesine
karar verilmiştir. Sigortalının yetkili makamlarca muhtarlık görevine son verildiği
12/7/2017 tarihi itibariyle (4/b) kapsamındaki sigortalılığı sonlandırılacak ve bu tarih
il/ilçe mülki amirliğince Kuruma bildirilecektir.”
2- Beşinci bölümde yer alan “2.1- Tevkifata istinaden sigortalılığın
başlatılması ve bildirimi” alt başlığının dokuzuncu paragrafın 4 numaralı maddesinin
son paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki örnekler ve “7- ” numaralı madde ile
örnekleri eklenmiştir.
“Örnek 1- Tevkifata istinaden 2926 sayılı Kanunun mülga 2 nci maddesine
göre 1/5/1996 tarihi itibariyle geriye dönük tescili yapılan sigortalıdan aralıksız olarak
2014 (dahil) yılına kadar her yıl tevkifat yapılmıştır. Sigortalının tevkifata istinaden
başlatılan sigortalılığının devamına esas teşkil edecek kurum ya da kuruluş kaydı
bulunmaması halinde, 1/5/1996 tarihinde başlatılan sigortalılığı 31/12/2014 tarihine
kadar devam ettirilecektir.
Örnek 2- Tevkifata istinaden 2926 sayılı Kanunun mülga 2 nci maddesine göre
1/5/2007 tarih itibariyle geriye dönük tescili yapılan sigortalıdan 2007, 2008, 2009 ve
2013 yıllarında tevkifat yapıldığı anlaşılmıştır. Sigortalının tevkifata istinaden
başlatılan sigortalılığının devamına esas teşkil edecek kurum ya da kuruluş kaydı
bulunmaması halinde, 1/5/2007 tarihi itibariyle başlatılan sigortalılığı 31/12/2009
tarihi itibariyle sonlandırılacak, 2013 yılında yapılan tevkifattan dolayı sigortalılığı
yeniden başlatılmayacaktır.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
33 / 81
Örnek 3- Tevkifata istinaden 2926 sayılı Kanunun mülga 2 nci maddesine göre
1/7/2005 tarihi itibariyle geriye dönük tescili yapılan sigortalıdan 2005, 2006, 2007,
2008 yıllarında tevkifat yapıldığı anlaşılmıştır. Bu sigortalının, 1/7/2005 tarihi itibariyle
başlatılan sigortalılığı 31/12/2008 tarihi itibariyle sonlandırılacaktır.
Örnek 4- Sattığı tarımsal ürün bedelinden 15/7/1997 tarihinde yapılan
tevkifata istinaden 13/3/2017 tarihinde 2926 sayılı Kanuna göre tescilinin yapılmasını
talep eden fındık üreticisi (D)’nin, 1/8/1997 tarihi itibariyle tescili yapılmış olup, fındık
üreticisi (D), tevkifata göre tescilinin başladığı yıl içerisinde (18/10/1997 tarihinde)
Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifinde başlayan üye kaydının aralıksız devam
ettiğine dair belgeyi Kurum kayıtlarına intikal ettirmiştir. Bu durumda 1/8/1997
tarihinde başlayan sigortalılığı devam ettirilecektir.
Örnek 5- Sattığı tarımsal ürün bedelinden 21/6/1996 tarihinde yapılan
tevkifata istinaden 25/7/2017 tarihinde 2926 sayılı Kanuna göre tescilinin yapılmasını
talep eden fındık üreticisi (E)’nin, 1/7/1996 tarihi itibariyle tescili yapılmış olup, fındık
üreticisi (E), tevkifata göre tescilinin başladığı yıl içerisinde (18/10/1996 tarihinde)
Tarım Kredi Kooperatifinde başlayan üye kaydının aralıksız devam ettiğine dair belgeyi
Kurum kayıtlarına intikal ettirmiştir. Bu durumda sigortalının Tarım Kredi
Kooperatifindeki üyelik kaydının sattığı üründen dolayı tesis edildiğinin tespit edilmesi
halinde, 1/7/1996 tarihinde başlayan sigortalılığı devam ettirilecektir.
Örnek 6- Sattığı tarımsal ürün bedelinden 22/8/1998 tarihinde yapılan
tevkifata istinaden 16/8/2018 tarihinde 2926 sayılı Kanuna göre tescilinin yapılmasını
talep eden pancar üreticisi (G)’nin, 1/9/1998 tarihi itibariyle tescili yapılmış olup,
pancar üreticisi (G), tevkifata göre tescilinin başladığı yıl içerisinde (21/11/1998
tarihinde) Tarım Kredi Kooperatifinde başlayan üye kaydının aralıksız devam ettiğine
dair belgeyi Kurum kayıtlarına intikal ettirmiştir. Bu durumda sigortalının Tarım Kredi
Kooperatifindeki üyelik kaydının sattığı üründen dolayı tesis edildiğinin tespit
edilememesi halinde 1/9/1998 tarihinde başlayan sigortalılığı 31/12/1998 tarihinde
sona erdirilecektir.”
“7- Tarımsal kesintiden dolayı 2926 sayılı Kanuna göre tescili yapılanlardan,
sigortalılığının devamını sağlayan meslek kurum ve kuruluşlarda üye kaydı
olmayanların sigortalılığının başladığı yılın sonuna kadar ziraat odası veya tevkifata
esas ürüne ilişkin kurum ve kuruluşlarda üye kaydı yapılmış olanların, üyelik
kayıtlarının sona erdiği tarihe kadar sigortalılıkları devam ettirilecektir.
Örnek 1- Sattığı tarımsal ürün bedelinden 14/7/1997 tarihinde yapılan
tevkifata istinaden 25/7/2013 tarihinde 2926 sayılı Kanuna göre tescilinin yapılmasını
talep eden pancar üreticisi (D)’nin, 1/8/1997 tarihi itibariyle tescili yapılmış olup,
tevkifata istinaden sigortalılığın başlatıldığı yıl içerisinde (18/9/1997 tarihinde) pancar
satış kooperatifinde başlayan üye kaydının 31/12/2014 tarihine kadar devam ettiğine
dair belgeyi Kurum kayıtlarına intikal ettirmiştir. Bu durumda sigortalının 1/8/1997
tarihinde başlayan sigortalılığı 31/12/2014 tarihine kadar devam ettirilecektir.
Örnek 2- Sattığı tarımsal ürün bedelinden 14/7/1998 tarihinde yapılan
tevkifata istinaden 28/9/2014 tarihinde 2926 sayılı Kanuna göre tescilinin yapılmasını
talep eden çitçinin 1/8/1998 tarihi itibariyle geriye dönük tescili yapılmış olup, tevkifata
istinaden sigortalılığın başlatıldığı yıl içerisinde (18/9/1998 tarihinde) ziraat odasında
başlayanüye kaydının devam ettiğine dair belgeyi Kurum kayıtlarına intikal ettirmiştir.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
34 / 81
Bu durumda sigortalının 1/8/1998 tarihinde başlayan sigortalılığı devam ettirilecektir.
Örnek 3- Sattığı tarımsal ürün bedelinden 27/12/1999 tarihinde yapılan
tevkifata istinaden 1/1/2000 tarihi itibariyle 2926 sayılı Kanuna göre tescili yapılan
sigortalı (Y)’nin Kuruma intikal ettirmiş olduğu belgede ziraat odasında 1/3/2000
tarihinde başlayan üye kaydının devam ettiği anlaşılmıştır. Sigortalı (Y)’nin tevkifata
istinaden 1/1/2000 tarihi itibariyle başlatılan sigortalılığının devamına esas ziraat
odası kaydının, sigortalılığının başladığı yıl içerisinde olması nedeniyle sigortalılığı
devam ettirilecektir.”
3- Beşinci bölümde yer alan “3- Tarımsal faaliyette bulunanların
sigortalılığının sona ermesi ve bildirimi” başlığının üçüncü paragrafından sonra gelmek
üzere aşağıdaki paragraf eklenmiştir.
“1/10/2008 tarihinden önce 2926 sayılı Kanuna göre sigortalılıkları
başlatılanlardan ziraat odası kaydı bulunmayanların 1/10/2008 tarihinden itibaren
gerek Kanunun 53 üncü maddesi gerekse 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamında prim ödenmeyen sürelerin durdurulmasına ilişkin Kanunun geçici 63 üncü
ve geçici 76 ncı madde hükümleri uygulananların sigortalılıklarının yeniden
başlatılmasında ziraat oda kayıtları esas alınacak, ziraat odası kaydı olmayanların
sigortalıkları ise başlatılmayacaktır.”
4- Beşinci bölümde yer alan “3.1- Muafiyete istinaden tarım sigortalılığının
sona ermesi” alt başlıklı bölümünün birinci paragrafındaki oranlar güncellenmiş ve
birinci paragrafın sonuna aşağıdaki ibare ilave edilmiştir.
“(Kanunun geçici 16 ncı maddesi gereğince bu oran 2008 yılı için % 15, 2009
yılı için % 16, 2010 yılı için % 17, 2011 yılı için % 18, 2012 yılı için % 19, 2013 yılı için
, 2014 yılı için !, 2015 yılı için ", 2016 yılı için #, 2017 yılı için $,
2018 yılı için %, 2019 yılı için &, 2020 yılı için ', 2021 yılı için (, 2022 yılı
için % 29, 2023 yılı için 0 olarak)”
“Birden fazla ziraat odası üyelik kaydı bulunanların muafiyete istinaden terk
işlemlerinin yapılabilmesi için üyesi bulunduğu ziraat odalarından ayrı ayrı muafiyet
belgesi alınması gerekmektedir.”
Ç- GENELGENİN DÖRDÜNCÜ KISMINDA YAPILAN DÜZENLEMELER
1- Birinci bölümde yer alan “2.3- Başbakan, Bakanlar ile Türkiye Büyük Millet
Meclisi üyeleri” başlığı “2.3- Başbakan, Cumhurbaşkanı Yardımcıları, Bakanlar İle
Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyeleri” şeklinde değiştirilmiş, birinci paragrafta yer alan
“Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliğine seçilenler seçildikleri,” ibaresinden sonra
gelmek üzere “Cumhurbaşkanı Yardımcıları ile” ibaresi eklenmiştir.
2- Birinci bölümde yer alan “2.8- Askeri öğrenciler” alt başlığının birinci
paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraflar eklenmiştir.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
35 / 81
“Ancak, 31/7/2016 tarih ve 29787 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 669
sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca Harp Okulları kapatılarak Milli Savunma
Bakanlığına bağlı Milli Savunma Üniversitesi (Kara, Hava ve Deniz Harp Okulları ve
Astsubay Meslek Yüksekokulları) ile İçişleri Bakanlığına bağlı olarak Jandarma ve
Sahil Güvenlik Akademileri kurulmuş olup, 6/1/2017 tarihi ve 29940 sayılı Resmi
Gazete’de yayımlanan 680 sayılı KHK ile yapılan değişiklik uyarınca da, 6/1/2017
tarihinden itibaren söz konusu okullarda öğrenim gören öğrenciler hazırlık sınıfı da
dahil Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı
sayılacaklardır.
Ayrıca, yine 669 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca Gülhane Askeri
Tıp Akademisi kapatılarak Sağlık Bilimleri Üniversitesine devredilmiş olup, bu
üniversitede öğrenim görenler askeri öğrenci olma vasfını kaybettiklerinden 31/7/2016
tarihinden sonra bu okullarda öğrenim görenler Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı sayılmayacaklardır.”
3-Birinci bölümde yer alan “2.10- Polis Meslek Eğitim Merkezlerinde polislik
eğitimine tabi tutulan adaylar (Ek, 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı Genelge)” alt
başlığından sonra gelmek üzere aşağıdaki alt başlıklar açıklamalarıyla birlikte
eklenmiştir.
“2.11- Sağlık Bakanlığı ve bağlı kuruluşlarına ait sağlık kurum ve
kuruluşlarında görev yapan tabip ve uzman tabiplerin 65 yaşından sonra geçen
çalışmaları
694 sayılı “Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması
Hakkında Kanun Hükmünde Kararname” nin 85 inci maddesi ile 3359 sayılı Sağlık
Hizmetleri Temel Kanununa eklenen ve 1/2/2018 tarih ve 7078 sayılı Kanunun 81 inci
maddesi ile de aynen kabul edilen ek 17 nci madde uyarınca, Sağlık Bakanlığı ve bağlı
kuruluşlarına ait sağlık kurum ve kuruluşlarında görev yapan tabip ve uzman tabipler
ile 24/11/2004 tarihli ve 5258 sayılı Aile Hekimliği Kanunu hükümlerine göre istihdam
edilen aile hekimleri, her yıl ilgili Bakanlıkça uygun görülmek şartıyla yetmişiki yaşına
kadar çalışabileceklerdir.
Buna göre, Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği 25/8/2017
tarihinde Sağlık Bakanlığı ve bağlı kuruluşlarına ait sağlık kurum ve kuruluşlarında
görev yapan tabip ve uzman tabipler ile 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (c) bendi kapsamında görev yapmakta iken 24/11/2004 tarihli ve 5258 sayılı
Aile Hekimliği Kanunu hükümlerine göre aile hekimi olarak görev yapan ve her yıl
Bakanlıkça çalışmaları uygun görülenlerden,
- Kararnamenin yürürlüğe girdiği 25/8/2017 tarihinden sonra 65 yaşını
doldurmadan önce, bu görevlere açıktan atama yoluyla atananlar,
- Kararnamenin yürürlüğe girdiği 25/8/2017 tarihinden önce 65 yaşını
doldurmuş veya bu tarihten sonra dolduracak olanlardan açıktan atama yoluyla
atananlar,
- 65 yaşını doldurmuş olan ancak görevi ile ilişiği kesilmeyip çalışmaya devam
edenler,
3359 sayılı
Kanununek 17 nci
maddesi
uyarınca72 yaşına
kadarçalışabileceklerve5510sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c)
bendi kapsamında sigortalı sayılacaklardır.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
36 / 81
2.12- Öğretim üyelerinin çalışmaları
18/6/2017 tarihli ve 7033 sayılı Kanunun 14 üncü maddesi ile 2547 sayılı
Kanunun 30 uncu maddesine eklenen fıkra uyarınca yaş haddini dolduracakları
tarihten önce başvurmuş olup, sözleşme tarihi itibarıyla öğretim üyesi kadrolarında
bulunanlardan yükseköğretim kurumlarınca belirlenen bölüm ve programlarda
görevlerinde kalmalarında fayda görülenler, yükseköğretim kurumunun teklifi ve
Yükseköğretim Kurulunun onayı ile emeklilik yaş hadlerini doldurdukları tarihten
itibaren, yetmiş beş yaşını geçmemek üzere emeklilik veya yaşlılık aylığı bağlanıncaya
kadar birer yıllık sürelerle sözleşmeli olarak çalıştırılabilecek,bunların sigortalılık veya
iştirakçilik ilişkisi önceki kadro unvanları esas alınmak suretiyle devam ettirilecektir.
Ancak bu hükmün uygulamasında Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü
ile 5/12/2017 tarihinde Yükseköğretim Kurulunun resmi internet sitesinde yayınlanarak
yürürlüğe giren Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenmiş Yükseköğretim
Kurumlarında Emeklilik Yaş Haddini Doldurmuş Öğretim Üyelerinin Sözleşmeli Olarak
Çalıştırılmasına İlişkin Usul ve Esaslar dikkate alınarak işlem yapılacaktır.
Buna göre,
-Yükseköğretim kurumlarında görev yapan öğretim üyelerinin, sözleşmeli
olarak çalıştırılmak için müracaatlarını, yaş haddini doldurmadan en az üç ay önce
kadrosunun
bulunduğu
bölüm
başkanlığına,
dekanlığına
veya
enstitü/yüksekokul/konservatuvar müdürlüğüne yapmalarıve sözleşmeli olarak
çalışmaları,
-2547 sayılı Kanunun 30 uncu maddesine eklenen fıkra hükmünün yürürlüğe
girdiği 1/7/2017 tarihi ile Yükseköğretim Kurumlarında Emeklilik Yaş Haddini
Doldurmuş Öğretim Üyelerinin Sözleşmeli Olarak Çalıştırılmasına İlişkin Usul ve
Esasların yürürlüğe girdiği 5/12/2017 tarihi arasında yaş haddinden dolayı emekli olan
öğretim üyelerinin, 5/12/2017 tarihinden itibaren üç ay içinde emekli oldukları
yükseköğretim kurumlarına müracaat ederek sözleşmeli olarak çalışmaları,
halinde 5510sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi
kapsamında sigortalı sayılacaklardır.”
4- Üçüncü bölümde yer alan “1- Sigortalılığın başlangıcı” alt başlığının birinci
paragrafındaki açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında
çalışanların,
- Kamu idarelerinde göreve başladıkları,
- Harp okulları ile fakülte ve yüksek okullarda Türk Silahlı Kuvvetleri,
31/7/2016 tarihinden sonra ise Milli Savunma Bakanlığı hesabına okuyanlar ile Polis
Akademisi ile fakülte ve yüksek okullarda Emniyet Genel Müdürlüğü hesabına
okuyanların öğrenime başladıkları,
- Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi ile fakülte ve yüksekokullarda
Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı nam ve hesabına
okuyanların öğrenime başladıkları,
- Fakülte ve yüksekokullarda kendi hesabına okumakta iken Türk Silahlı
Kuvvetleri, 31/7/2016 tarihinden sonra Milli Savunma Bakanlığı, Jandarma Genel
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
37 / 81
Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı hesabına okuyanlar veya Emniyet Genel
Müdürlüğü hesabına okumaya başlayanların, bu Kurumlar hesabına okumaya
başladıkları,
- Astsubay meslek yüksek okulları ile astsubay nasbedilmek üzere temel
askerlik eğitimine tabi tutulan adayların öğrenime başladıkları,
tarihten itibaren sigortalılıkları başlatılır.”
5- Üçüncü bölümde yer alan “1- Sigortalılığının sona ermesi” başlığının
birinci paragrafının 2 numaralı maddesindeki açıklamalar aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“(2) 5434 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinde belirtilen veya kurumların kendi
personel mevzuatına göre belirlenen yaş hadleri ile sıhhi izin sürelerinin doldurulması
halinde ise bu süre ve hadlerin doldurulduğu tarihleri takip eden aybaşından,”
D- GENELGENİN BEŞİNCİ KISMINDA YAPILAN DÜZENLEMELER
1- Birinci bölümde yer alan “2- Çalışma izin belgeleri” alt başlığının birinci
paragrafındaki “Çalışma Genel Müdürlüğü” ibareleri “Uluslararası İşgücü Genel
Müdürlüğü” şeklinde değiştirilmiştir.
2- İkinci bölümde yer alan “4- Sosyal güvenlik sözleşmesi yapılmamış
ülke vatandaşlarından ülkemizde çalışma izni alarak çalışanların (4/b) kapsamındaki
sigortalılıkları (Ek, 1/9/2016 tarihli ve 2016/20 sayılı Genelge)” başlığı açıklamaları ile
birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“4- Sosyal güvenlik sözleşmesi olan veya olmayan ülke vatandaşlarından
ülkemizde çalışma izni alarak çalışanların (4/b) kapsamındaki sigortalılıkları
Türkiye’de kendi adına ve hesabına bağımsız çalışması bulunan sözleşmeli
veya sözleşmesiz ülke vatandaşı olan yabancı uyruklu kişiler, Türkiye’de ikamet ettikleri
sürece Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında sigortalı
sayılacaktır. Bunların vatandaşı bulunduğu ülkede sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi
olmaları ya da buralardan emekli aylığı alıyor olmaları sigortalılık durumlarını
etkilemeyecektir.
Örnek- Türkiye’de ikamet eden ve ülkemiz ile arasında sosyal güvenlik
sözleşmesi bulunmayan Uruguay vatandaşı olan (A)’nın Türkiye’de de 1/2/2014
tarihinde şirket ortağı ve yönetim kurulu üyesi olması durumunda, Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında 1/2/2014 tarihi itibarıyla
sigortalılığı başlatılacaktır.”
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
38 / 81
E- GENELGENİN ALTINCI KISMINDA YAPILAN DÜZENLEMELER
1- Altıncı kısımda yer alan "6.3- Adi malullük aylığı alıp Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamında çalışanlar" alt
başlığından sonra gelmek üzere aşağıdaki alt başlık açıklamalarıyla birlikte eklenmiştir.
“6.4- Belge Türü Değişiklik Talepleri
506 sayılı Kanunun mülga 3 üncü maddesinin (II/C) fıkrası ile kanunla kurulu
sosyal güvenlik kurumlarından görev malullüğü aylığı alan sigortalılardan 63 üncü
madde gereği sosyal güvenlik destek primi kesileceği, bunlardan Kuruma yazılı talepte
bulunanlar hakkında talep tarihini takip eden aybaşından itibaren ise ilave olarak
malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi alınacağı hüküm altına alınmıştır. Bu
kapsamda olanların bildirimleri, (02) veya (02 ile birlikte 18) belge türleri ile
yapılmaktadır.
2008 yılı Ekim ayı başı itibariyle yürürlüğe giren Kanunun 5 inci maddesinin
(c) bendinde; harp malulleri ile 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması
Hakkında Kanuna veya 2330 sayılı Kanun hükümleri veya 8/6/1949 tarihli ve 5434
sayılı Kanunun 56 ncı maddesi uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren kanunlara
göre vazife malullüğü aylığı bağlanmış malullerden, Kanunun 4 üncü maddesinin
birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamında sigortalı olarak çalışmaya
başlayanların aylıklarının kesilmeyeceği, aylıkları kesilmeksizin 4 üncü maddenin
birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında çalışanlar hakkında uzun vadeli sigorta kolları,
4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında çalışanlar hakkında
ise iş kazası ve meslek hastalığı sigortası hükümlerinin uygulanacağı, iş kazası ve
meslek hastalığı sigortası hükümleri uygulananların uzun vadeli sigorta kollarına tabi
olmayı istemeleri halinde, bu isteklerini Kuruma bildirdikleri tarihi takip eden ay
başından itibaren, haklarında uzun vadeli sigorta kollarının da uygulanacağı, bu fıkra
kapsamına girenlerden ayrıca genel sağlık sigortası primi alınmayacağı hüküm altına
alınmıştır.
Bu kapsamda olanların; Harp Malulleri ile 3713 ve 2330 Sayılı Kanunlara
Göre Vazife Malullüğü Aylığı Alanlardan Kısa Vade Sigorta Kollarına Tabi Olanlar(23)
veya Harp Malulleri ile 3713 ve 2330 Sayılı Kanunlara Göre Vazife Malullüğü Aylığı
Alanlardan Kısa ve Uzun Vade Sigorta Kollarına Tabi Olanlar (24) belge türlerinde
bildirim yapılması gerekmektedir.
Yine Kanunun geçici 14 üncü maddesinin birinci fıkrasının;
-(c) bendinde, 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında
Kanuna veya 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren
kanunlara göre veya 5434 sayılı Kanunun 56 ve mülga 64 üncü maddelerine göre vazife
malullüğü aylığı almakta iken; bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla çalışmaya
devam edenler ile sonradan bu Kanuna tabi çalışmaya başlayacaklar için sosyal
güvenlik destek primi uygulanmaksızın bu Kanunun 5 inci maddesinin (c) bendi
hükümlerinin uygulanacağı,
-(d) bendinde ise 5434 sayılı Kanuna göre vazife malullüğü aylığı almakta iken
bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi kapsamında çalışmaya devam edenler hakkında, bu Kanunun
yürürlük tarihinden itibaren bir ay içinde yazılı talepleri doğrultusunda bu Kanunun iş
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
39 / 81
kazası ve meslek hastalığı sigortası hükümleri ve uzun vadeli sigorta kolları veya sosyal
güvenlik destek primine ait hükümlerin uygulanacağı, bunlardan uzun vadeli sigorta
primi ödeyenlerin belirtilen süre içinde yazılı talepte bulunmamaları halinde ayrıca iş
kazası meslek hastalığı hükümlerinin uygulanacağı, sosyal güvenlik destek primi
kesilmeyeceği, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce iştirakçi olup, bu Kanunun
yürürlüğe girdiği tarihten sonra 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre vazife malûllüğü
aylığı bağlananlardan bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi
kapsamında çalışmaya başlayanlar hakkında da yazılı talepleri doğrultusunda işlem
yapılacağı, bu bent kapsamında olanlardan ayrıca genel sağlık sigortası primi
alınmayacağı,
öngörülmüştür.
Gerek 506 sayılı Kanunun mülga 3 üncü maddesinin (II/C) fıkrası gerek 5510
sayılı Kanunun 5 inci maddesinin (c) bendi ve geçici 14 üncü maddesi kapsamında aylık
bağlanıp tekrar hizmet akdine tabi olarak çalışmaya başlayanlardan hizmetleri Tüm
Sigorta Kollarına Tabi Çalışanlar (01) belge türünden bildirilmiş olanların, bu
bildirimleri malullük, yaşlılık ve ölüm sigorta kollarına tabi olma yönünde irade beyanı
olarak kabul edilebileceğinden bu kişilerin talepleri halinde;
- 1/10/2008 tarihinden önce (01) belge türü ile bildirilen sürelerinin Görev
Malullüğü Aylığı Alıp Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortalarına Tabi Çalışanlar (18) ve
Sosyal Güvenlik Destek Primine Tabi Çalışanlar (02) belge türüne,
- 1/10/2008 tarihinden sonra (01) belge türü ile bildirilen sürelerinin ise Harp
Malulleri ile 3713 ve 2330 Sayılı Kanunlara Göre Vazife Malullüğü Aylığı Alanlardan
Kısa ve Uzun Vade Sigorta Kollarına Tabi Olanlar (24) numaralı belge türüne
çevrilecektir.
Örnek 1- Sigortalı (M), 15/4/1996 tarihinde 5434 sayılı Kanunun 45 inci
maddesi kapsamında aylık bağlandığı ve 5510 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte
sigortalı çalışmasının bulunmadığı, 1/10/2008 tarihi öncesi 8/6/2006-1/11/2007
aralığında (01), 1/10/2008 tarihi sonrasında, 2010/01 inci ay ile 2018/03 üncü ay arası
Sosyal Güvenlik Destek Primine Tabi Çalışanlar (02) belge türünden hizmet bildirildiği
ve sigortalılığın devam ettiği anlaşılmıştır. Sigortalı (M), 9/3/2018 tarihindeki
dilekçesinde hem bu tarihten önceki sehven (01) belge türü ile bildirilen hizmetlerinin
(02) ve (18) belge türüne çevrilmesi hemde bu tarihten sonra uzun vadeli sigorta
kollarına tabi olmayı talep etmiştir. Bu durumda sigortalı(M)'nin,
-8/6/2006-1/11/2007 tarihleri arasındaki (01) belge türünden bildirilmiş
hizmetlerin; (02) ve (18) belge türüne
- Ekim 2008 tarihinden dilekçe tarihine kadar (9/3/2018), (02) belge türünden
bildirilen hizmetlerin değiştirilmemesi, dilekçe tarihini takip eden aybaşından
itibarende (24) belge türünden hizmetleri bildirilecektir.
Örnek 2- Sigortalı (K), 15/7/2001 tarihinde 3713 sayılı Kanun kapsamında
aylık almaya başlamıştır. Sigortalı adına; 1/1/1995-31/12/1997 tarihleri arası (01),
1/1/2003-31/12/2008 tarihleri arası (01), 1/1/2010-31/12/2011 tarihleri arası (02),
1/1/2013-31/12/2017 tarihleri arası (01) belge türüyle hizmet bildiriminde
bulunulmuştur. Sigortalı (K), 1/3/2019 tarihinde yapmış olduğu taleple 3713 sayılı
Kanun kapsamında aylık almaya başladığı tarihten sonra adına bildirilen tüm
hizmetlerin uzun vade sigorta kollarında geçerli kabul edilerek değiştirilmesini talep
etmektedir. Bu durumda; 15/7/2001 tarihinden önce geçen hizmetlere hiçbir şekilde
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
40 / 81
müdahale edilmeyecek, 1/1/2003-31/12/2008 tarihleri arası (01) belge türünden
bildirilen hizmetler; (02) ve (18) belge türüne, 1/1/2013-31/12/2017 tarihleri arası (01)
belge türünden bildirilen hizmetler; (24) belge türüne dönüştürülecektir. 1/1/201031/12/2011 arası (02) belge türünden bildirilen hizmetlerde (23) belge türüne
dönüştürülecektir. "
F- GENELGENİN YEDİNCİ KISMINDA YAPILAN DÜZENLEMELER
1- Birinci bölümde yer alan “1.1- Türkiye’de ikamet etmek” alt başlığının
birinci paragrafındaki “İsteğe bağlı sigorta giriş bildirgesinde (EK-22) belirtilen ikamet
adresi Türkiye’de ikamet etme şartı için yeterli sayılacaktır.” cümlesi “Kimlik Paylaşım
Sistemindeki adres ikamet adresi olarak esas alınacaktır.” şekilde değiştirilmiştir.
2- Birinci bölümde yer alan “1.5- Kuruma yazılı olarak başvurmak” alt
başlığının birinci paragrafındaki açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“İlk defa isteğe bağlı sigortalı olmak isteyenlerin e-devlet üzerinden veya
“İsteğe Bağlı Sigorta Giriş Bildirgesi” ile Kuruma başvurmaları gerekmektedir. Tekrar
isteğe bağlı sigortalı olmak isteyenlerin ise talep dilekçesi ile müracaatları yeterli
olacaktır. SSİY’nin 124 üncü maddesi gereğince adi posta veya Kuruma doğrudan
yapılan başvuru ve bildirimlerde, başvuru veya bildirimin Kurumun gelen evrak
kayıtlarına intikal tarihi; taahhütlü, iadeli taahhütlü, acele posta servisi, PTT Alo Post
veya PTT Kargo ile yapılan başvuru ve bildirimlerde ise başvuru veya bildirimin
postaya veya kargoya verildiği tarih; başvuru veya bildirim tarihi olarak kabul
edilecektir.”
3- Birinci bölümde yer alan “4- 1/10/2008 tarihinden sonra zorunlu sigortalı
olarak tescili yapılan sigortalıların primlerinin değerlendirme işlemleri” başlığının
birinci paragrafındaki “ödemiş oldukları sürelerin” ibaresinden sonra gelmek
üzere“kendileri veya hak sahiplerinin talep etmeleri durumunda” ibaresi eklenmiştir.
4- İkinci bölümde yer alan “1- İsteğe bağlı sigortalılığın başlangıcı” başlığının
ikinci paragrafındaki açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Söz konusu belgelerin adi posta ile gönderilmesi veya Kuruma doğrudan
verilmesi halinde isteğe bağlı sigortalılık, bildirge veya dilekçenin Kurum kayıtlarına
intikal ettiği tarihi takip eden günden, taahhütlü, iadeli taahhütlü, acele posta servisi,
PTT Alo Post veya PTT Kargo ile gönderilmesi halinde ise postaya veya kargoya
verildiği tarihi takip eden günden itibaren başlatılacaktır.”
5- İkinci bölümde yer alan “2.1- Yazılı talepte bulunmak” alt başlığının birinci
paragrafının “b)” bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, “c)” bendiile Örnek 2-” den
sonra gelmek üzere de “Örnek 3-” eklenmiştir.
“b) Talepte bulunulan ayın primi ödenmişse dilekçenin Kurum kayıtlarına
intikal ettiği tarih, istemesi halinde ise bulunduğu ay sonu itibariyle,
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
41 / 81
c) Talepte bulunulan ayın primini kısmi ödeyenlerin, ödediği primi karşıladığı
gün itibariyle,
sona erdirilecektir.”
“Örnek 3- 28/2/2016 tarihi itibariyle borcu olmayan ve 15/3/2016 tarihinde
125 TL prim ödeyen sigortalı, 23/3/2016 tarihinde primini karşıladığı gün itibariyle
sigortalılığını sonlandırmak için talepte bulunmuştur. Bu sigortalının ödemiş olduğu
tutar yedi günlük süreyi karşıladığından 7/3/2016 tarihi itibariyle isteğe bağlı
sigortalılığı sonlandırılacaktır.”
6- İkinci bölümde yer alan “2.2.2.1- Aylık talep tarihi itibariyle prim borcu
bulunup 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendine göre aylık bağlanacak olan
sigortalılar” başlığının birinci ve ikinci paragrafı kaldırılmış, kaldırılan paragraf yerine
aşağıdaki paragraf eklenmiş, “Örnek 1-” de yer alan “Sigortalı tahsis talep tarihi
itibariyle söz konusu prim borçlarını ödemeyeceğini “12 Aylık Sorgulama Süresine
Göre İsteğe Bağlı Sigortalılık Süresi Tespiti” dilekçesi ile yazılı olarak beyan etmiştir.”
cümlesi “Sigortalı söz konusu prim borçlarını ödemeyeceğini yazılı olarak beyan
etmiştir.” şeklinde değiştirilmiş ve “olacaktır” ibaresinden sonra gelen “Bu sigortalının
aylığı tahsis talep tarihini takip eden aybaşından (1/11/2010) itibaren başlatılacaktır.”
ifadesi çıkartılmış, “Örnek 2-” değiştirilmiş ve “Örnek 3-” kaldırılmıştır.
“Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre aylık
bağlanacak sigortalıların aylık talep tarihi itibariyle prim ve prime ilişkin borcu
bulunmaması gerekmekte olup, prim borcu olan sigortalıların aylık talep tarihinden
sonra yazılı talepte bulunmaları halinde isteğe bağlı sigortalılıkları primi ödenmiş son
gün itibariyle sonlandırılacak, yazılı talepte bulunmaması halinde ise prim borcunun
ödeneceği tarihe kadar isteğe bağlı sigortalılıkları devam ettirilecektir.”
“Örnek 2- 28/11/2018 tarihinde aylık bağlanması için talepte bulunan ve 2018
yılı Şubat ile Mart aylarına ait prim borçlarını ödemeyen ve söz konusu borçlarını
ödemeyeceğine dair yazılı talebi olmayan sigortalı (C)’nin, aylık talep tarihinden
önceki prim borçları ile birlikte 31/1/2019 tarihine kadar olan prim borçlarını
31/1/2019 tarihinde ödediği tespit edilmiştir. Sigortalı (C)’nin isteğe bağlı sigortalılığı,
31/1/2019 tarihine kadar devam ettirilecektir.”
7- İkinci bölümde yer alan “2.2.2.2- Aylık talep tarihi itibariyle prim borcu
bulunup Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine göre aylık
bağlanacak olan sigortalılar” başlığının ikinci paragrafıve “Örnek 1-” aşağıdaki
şekilde değiştirilmiş, “Örnek 2-” ilave edilmiştir.
“Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine göre isteğe bağlı
sigortalı (5 inci maddenin (g) fıkrası, 51 inci maddenin üçüncü fıkrası) olup, 4 üncü
maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında aylık bağlanacak isteğe bağlı
sigortalıların aylık talep tarihinde prim ve prime ilişkin borcu bulunanların aylık talep
tarihinden sonra yazılı talepte bulunmaları halinde, isteğe bağlı sigortalılıkları primi
ödenmiş son gün itibariyle sonlandırılacak, yazılı talepte bulunmaması halinde ise,
prim borcunu ödediği tarihe kadar isteğe bağlı sigortalılıkları devam ettirilecektir.”
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
42 / 81
“Örnek 1- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi
kapsamında çalışmaları bulunan ve en son isteğe bağlı sigortaya devam eden sigortalı
20/5/2018 tarihinde tahsis talebinde bulunmuştur. Sigortalı, 12 aylık sorgulama süresi
içinde bulunan 2017 yılı Haziran, Eylül ve Kasım ayından sonra primlerini ödememiş
olup, aylık talep tarihinde ya da sonraki bir tarihte ödenmeyen aylara ait prim borcunu
ödemeyeceğine ilişkin yazılı talepte bulunduğundan, primi ödenmiş son gün itibariyle
belirlenecek sigortalılık süresi;
.…/…./.…. - 31/5/2017 (01)
(05) 1/7/2017 - 31/8/2017 (01)
(05) 1/10/2017-31/10/2017 (01)
olacaktır.
Örnek 2- 10/7/2018 tarihinde aylık bağlanması için talepte bulunan ve 2018
yılı Nisan ile Mayıs aylarına ait prim borçlarını ödemeyen ve söz konusu borçlarını
ödemeyeceğine dair yazılı talebi olmayan sigortalı (L)’nin, aylık talep tarihinden önceki
prim borçları ile birlikte 30/11/2018 tarihine kadar olan prim borçlarını 30/11/2018
tarihinde ödediği tespit edilmiştir. Sigortalı (L)’nin isteğe bağlı sigortalılığı, 30/11/2018
tarihine kadar devam ettirilecektir.”
8- İkinci bölümde yer alan “2.2.2.3 -İsteğe bağlı sigortalılık hizmet süresi
tespiti talebinden vazgeçme” başlığının birinci paragrafı ve “Örnek -” değiştirilmiştir.
“Aylık talebinde bulunan sigortalılardan prim ödemeyeceğini yazılı olarak
beyan eden isteğe bağlı sigortalılardan yapılan hizmet tespiti sonucunda aylığa hak
kazanamadığı belirlenenlerin, prim ödemeyeceğine ilişkin vermiş oldukları talepleri
geçersiz sayılarak isteğe bağlı sigortalılıkları devam ettirilecektir.
Örnek - İsteğe bağlı sigortalılığı devam ederken 29/5/2010 tarihinde aylık
talebinde bulunan sigortalının 2010 yılı Nisan ve Mayıs ayı primlerini ödemediği
anlaşılmış sigortalının 3/8/2010 tarihinde isteğe bağlı sigortalılık sürelerinin tespitine
ilişkin yazılı beyanına istinaden sigortalılık süreleri belirlenmiş ancak, yapılan
incelemede aylık bağlamaya ilişkin gün sayısının 30 gün eksik olduğu tespit edilmiştir.
Bu durumda sigortalının beyanı geçersiz sayılarak isteğe bağlı sigortalılığı devam
ettirilecektir.”
9- Dördüncü bölümde yer alan “1.1- 1/10/2008 öncesi isteğe bağlı
sigortalılığın devamı” alt başlığının beşinci, altıncı ve yedinci paragrafları ile “Örnek 1” ve “Örnek 2-” kaldırılmıştır.
10- Beşinci bölümde yer alan “3- Gelir vergisinden muaf kadın sigortalılar”
başlığınınbirinci paragrafındaki “işyeri açmaksızın” ibaresinden sonra gelmek üzere “,
7162 sayılı Kanunla 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 9 uncu maddesinin (6)
numaralı alt bendinde yapılan değişiklikle de 30/1/2019 tarihinden itibaren geçerli
olmak üzere veya yıl içinde gerçekleştirilen satış tutarı, ilgili yıl için geçerli olan asgari
ücretin yıllık brüt tutarından fazla olmamak üzere, internet ve benzeri elektronik
ortamlar üzerinden” ibaresi eklenmiştir.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
43 / 81
11- Altıncı bölümde yer alan “3- Kamu idarelerinde çalışıp iş sözleşmesi
askıda olanların isteğe bağlı sigortalılığı” başlığından sonra gelmek üzere aşağıdaki
başlık açıklamalarıyla birlikte eklenmiştir.
“4- Zorunlu sigortalılığın sona erdiği tarihten sonradaki isteğe bağlı
sigortalılık sürelerinin değerlendirilmesi
Kanunun 50 nci maddesinde isteğe bağlı sigortalı olma koşullarından biri
Kanuna tabi zorunlu sigortalı olmayı gerektirecek şekilde çalışmamak veya sigortalı
olarak çalışmakla birlikte ay içerisinde 30 günden az çalışmak ya da tüm gün
çalışmamak şeklinde belirlenmiş, 51 inci maddesinde ise isteğe bağlı sigortalılığın
müracaatın Kurum kayıtlarına intikal ettiği tarihi takip eden günden itibaren
başlayacağı, ay içerisinde 30 günden az çalışan veya 80 inci madde uyarınca prim
ödeme gün sayısı ay içindeki toplam çalışma saatinin 4857 sayılı Kanuna göre
belirlenen günlük normal çalışma saatine bölünmesi suretiyle hesaplanan sigortalıların
aynı ay içerisinde isteğe bağlı sigortaya prim ödemeleri halinde, primi ödenen sürelerin
zorunlu sigortalılığa ilişkin prim ödeme gün sayısına otuz günü geçmemek üzere
ekleneceği ve eklenen bu sürelerin 25/2/2011 tarihinden itibaren Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalılık süresi olarak kabul
edileceği öngörülmüştür.
Diğer taraftan, Kanunun 53 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında isteğe bağlı
sigortalılığın, 51 inci maddenin ikinci ve üçüncü fıkraları hükmü saklı kalmak kaydıyla
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) veya (c) bentleri kapsamına tabi
çalışmaya başladığı tarihten bir gün önce sona erdirileceği, Sosyal Sigorta İşlemleri
Yönetmeliğinin 95 inci maddesinin üçüncü fıkrasında daay içinde 30 günden az veya
kısmi çalışanlar hariç olmak üzere yeniden isteğe bağlı sigortaya devam etmek
isteyenler hakkında yeniden talep şartı aranacağı öngörülmüştür.
İsteğe bağlı sigortalılığın hangi hallerde sona ereceği, Kanunun 51 inci
maddesinin dördüncü fıkrasında belirlenmiş, söz konusu sigortalılığın zorunlu sigortalı
olunması halinde sona erdirilmesi ise Kanunun 53 üncü maddesinde düzenlenmiştir.
İsteğe bağlı sigortalılığı devam etmekte iken Kanunun 53 üncü maddesinin üçüncü
fıkrası hükmü saklı kalmak kaydıyla yazılı talepte bulunulmadığı sürece isteğe bağlı
sigortalılık sona erdirilmemekte, ait olduğu aydan itibaren en geç 12 ay içinde
ödenmeyen süreler ise sigortalılık süresinden sayılmamaktadır.
Buna göre, Kanunun 51 inci maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında 30 günden
eksik süreleri için Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında
isteğe bağlı sigortaya prim ödemekte iken zorunlu sigortalıkları sona erenlerin,
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki isteğe bağlı
sigortalılıkları,zorunlu sigortalılıklarının bittiği tarih itibariyle sonlandırılacak,zorunlu
sigortalılığın sona erdiği tarihi takip eden günden itibaren ise herhangi bir yazılı talep
aranmaksızın Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki
isteğe bağlı sigortalılık devam ettirilecektir.
Zorunlu sigortalılık sona erdikten sonra Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi kapsamında 30 günden az isteğe bağlı sigorta primi;
- Ödenmiş olan süreler 30 güne tamamlanacak şekilde Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında isteğe bağlı sigortalılık süresi
olarak değerlendirilecektir. Zorunlu kısmi çalışma sona erdikten sonra, Kanunun 4 üncü
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
44 / 81
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında yine kısmi olarak isteğe bağlı
sigortaya ödenen primler, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamında oluşturulacak isteğe bağlı sigorta süreleri için oluşacak prim borçlarında
dikkate alınacak ve söz konusu sürelere ilişkin prim borçları, Kanunun 88 inci
maddesinin yirmiikinci fıkrası gereğince tebliğ tarihinden itibaren Kanunun 89 uncu
maddesinin ikinci fıkrasına göre gecikme cezası ve gecikme zammı uygulanarak tahsil
edilecektir.
- Ödenmemiş olan süreler için ise zorunlu sigortalılığın sona erdiği tarihi takip
eden günden itibaren Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamında isteğe bağlı sigortalılık başlatılacak ve bu şekilde başlatılan sürelere ilişkin
primlerin ödenmesinde Kanunun 52 nci maddesinin üçüncü fıkrası dikkate alınacaktır.
Örnek 1- (4/a) kapsamında kısmi süreli çalışan ve ay içerisinde 30 günden
eksik kalan süreleri isteğe bağlı sigorta ile tamamlayan sigortalı (C)’nin 17/8/2018
tarihinde 10 gün kısmi çalışma süresi bildirilerek (4/a) kapsamındaki zorunlu
sigortalılığı sona ermesine rağmen isteğe bağlı sigortaya prim ödemeye devam etmiştir.
Bu durumda, sigortalının 2018/Ağustos ayında; bildirilen zorunlu kısmi sigortalı hizmet
süresini, sigortalılığın sona erdiği tarihe tamamlayacak şekilde 17-10=7 gün (4/a)
kapsamındaki isteğe bağlı sigorta hizmeti oluşturulacak ve bu tarih itibariyle (4/a)
kapsamındaki isteğe bağlı sigortalılık sona erdirilecek ancak, 18/8/2018 tarihi itibariyle
de (4/b) kapsamında isteğe bağlı sigortalılığı başlatılacaktır. Sigortalının, zorunlu
sigortalılığın sona erdiği tarihten sonraki dönemler için (4/a) kapsamında ödediği kısmi
isteğe bağlı sigorta primleri, (4/b) kapsamında hizmet olarak değerlendirilecek ve
arada oluşan prim farkları sigortalıya tebliğ edilmek suretiyle Kanunun 88 inci
maddesinin yirmiikinci fıkrası kapsamında tahsil edilecektir.
Örnek 2- Örnek (1)’deki sigortalının zorunlu sigortalılığının sona erdiği 2018
yılı Ağustos ayı ve sonrasında isteğe bağlı sigortaya prim ödemediği varsayıldığında,
yine aynı şekilde sigortalının (4/a) kapsamındaki isteğe bağlı sigortalılığı zorunlu kısmi
çalışmanın sona erdiği 17/8/2018 tarihi itibariyle sonlandırılacak ve 18/8/2018
tarihinden itibaren (4/b) kapsamındaisteğe bağlı sigortalılığı başlatılarak isteğe bağlı
sigortalılıktan dolayı prim ödemesi bulunmayan süreler için 12 ay kontrolü
işletilecektir.
Örnek 3- (4/a) kapsamında ayda 12 gün kısmi süreli çalışan ve ay içerisinde 30
günden eksik kalan süreleri isteğe bağlı sigorta ile tamamlayan sigortalı (D)’nin
20/10/2017 tarihinde (4/a) kapsamındaki zorunlu sigortalılığı sona ermiş ve bu tarihten
itibaren isteğe bağlı sigortaya prim ödememiştir. 7/5/2018 tarihi itibariyle yeniden ayda
7 gün kısmi süreli olarak çalışmaya başlamıştır. Sigortalı (D)’nin, (4/a) kapsamında
başlatılan isteğe bağlı sigortalılığı 20/10/2017 tarihi itibariyle durdurularak
(2017/Ekim ayında 12 gün zorunlu sigorta, 8 gün (4/a) kapsamında isteğe bağlı
sigorta), 21/10/2017-6/5/2018 tarihleri arasında (4/b) kapsamında isteğe bağlı
sigortalılığı devam ettirilecektir. Sigortalı 7/5/2018 tarihinden itibaren yeniden ayda 7
gün kısmi süreli çalışmaya başladığından, (6 gün (4/b İBS) + 7 gün (Kısmi 4/a) = 13)
bu nedenle 14/5/2018 tarihi itibarıyla 30 gün az İBS tescili başlatılacak ve 17 gün
hizmet verilecektir.
Öte yandan, Kanunun ek 5 inci maddesi kapsamında prim öderken,
(4/a)kapsamında kısmi olarak çalışmaya başlamaları nedeniyle tarım sigortalılıkları
sonlananlardan, kısmi çalışmaları sırasında eksik gün sayılarını isteğe bağlı sigorta
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
45 / 81
yoluyla tamamlayanların, kısmi çalışmalarının sona ermesi halinde, ek 5 inci madde
kapsamındaki sigortalılıkları zorunlu sigortalılığın bittiği tarihi takip eden günden
başlatılacaktır. (4/a)kapsamındaki isteğe bağlı sigortalılıkları zorunlu sigortalılığın
bittiği tarih itibariyle sona erip, zorunlu çalışmanın bittiği tarihi takip eden günden
itibaren (4/b) kapsamında başlatılan isteğe bağlı sigortaya ilişkin ödedikleri primler,ek
5 inci madde kapsamındaki sigortalılıktan doğan borca mahsup edilecektir.
Örnek - 1/8/2015 tarihi itibariyle Kanunun ek 5 inci maddesi kapsamındaki
sigortalılığı devam ederken 4/6/2016 tarihinde (4/a) kapsamında ayda 12 gün kısmi
zamanlı çalışmaya başlayan sigortalı, 30 günden eksik sürelerini isteğe bağlı sigorta ile
ödemek üzere müracaat etmiştir. Sigortalının ek 5 inci madde kapsamındaki sigortalılığı
3/6/2016 tarihi itibariyle sonlandırılmıştır. 2016 Haziran ayında; 3 gün ek-5, 12 gün
(4/a) kapsamında zorunlu sigortalı, 15 gün (4/a) kapsamında isteğe bağlı sigortalılığı
sağlanan kişinin, zorunlu sigortalılığı 23/5/2017 tarihinde sona ermiştir. Bu durumda
sigortalının (4/a)kapsamındaki isteğe bağlı sigortalılığı zorunlu sigortalılığın bittiği
23/5/2017 tarihinde sonlandırılacak (2017/Mayıs ayında 12 gün zorunlu, 11 gün (4/a)
kapsamında isteğe bağlı sigorta hizmeti) ve tarım sigortalılığı 24/5/2017 tarihi
itibariyle başlatılacaktır. Sigortalının zorunlu sigortalılığın sona erdiği tarihi takip eden
günden itibaren (4/b) kapsamında isteğe bağlı sigortaya prim ödediğinin sonradan
anlaşılması halinde ise, bu kapsamda ödenen primler,ek 5 inci madde kapsamında tarım
sigortalılığından tahakkuk edecek prim borçlarına mahsup edilecektir.”
G- GENELGENİN SEKİZİNCİ KISMINDA YAPILAN DÜZENLEMELER
1- Birinci bölümde yer alan “Fiili Hizmet Süresi Zammı” başlığının ikinci
paragrafındaki açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Diğer taraftan, 6385, 7077, 7078, 7146 sayılı kanunlar ve 703 sayılı KHK
uyarınca Kanunun 40 ıncı maddesinde yapılan değişiklikler sonucu fiili hizmet süresi
zammı uygulaması kapsamı genişletilmiş olup, söz konusu değişiklik gereğince
yapılması gereken işlemler ilgili başlıklar altında açıklanmıştır.”
2- Birinci bölümde yer alan “1- Fiili hizmet süresi zammından
yararlandırılacak sigortalılar” alt başlığının birinci paragrafında yer alan “ise” ibaresi
madde metninden çıkarılmış, “2013 yılı Şubat ayı başından” ibaresinden sonra gelmek
üzere, 7078 sayılı Kanun ile tabloya eklenen “(19) numaralı sırasında belirtilen
işyerlerinde ve işlerde çalışanlar 25/8/2017 tarihinden, ve (20) numaralı sırasında
belirtilen işyerlerinde ve işlerde çalışanlar ise 3/8/2018 tarihinden” ibaresi eklenmiş,
birinci paragraftan sonra gelen tablonun (13) ve (18) sıra numaraları aşağıdaki şekilde
değiştirilmiş, tablonun sonuna (19) ile (20) sıra numaraları ve tablonun altına aşağıdaki
paragraf eklenmiştir.
13) Türk Silâhlı Subay, yedek subay, astsubay, uzman
Kuvvetlerinde,
jandarma ve uzman erbaşlar ve
Jandarma Genel sözleşmeli erbaş ve erler (Ek,
90
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
46 / 81
Komutanlığında 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı
ve Sahil Güvenlik Genelge)
Komutanlığında
18)
Türkiye Yasama
organı
üyeleri
ile
Büyük
Millet Cumhurbaşkanı
yardımcıları
ve
Meclisi
ile bakanlar
Cumhurbaşkanlığ
ı
Ceza infaz kurumu müdürü, idare
memuru, infaz ve koruma başmemuru
19) Ceza infaz infaz ve koruma memuru ünvanlı
kurumlarında
kadrolarda bulunanlar ile Adalet
Bakanlığı taşra teşkilatına tahsisli
kadro veya pozisyonlarda bulunup
ceza infaz kurumlarında hükümlü ve
tutuklularla bilfiil irtibat içinde olan
diğer görevliler,
11/4/1928 tarihli ve 1219 sayılı
Kanun, 25/2/1954 tarihli ve 6283
20)
İnsan sayılı
Hemşirelik
Kanunu
ve
sağlığına ilişkin 18/12/1953 tarihli ve 6197 sayılı
işler
Eczacılar ve Eczaneler Hakkında
Kanun kapsamında sağlık meslek
mensubu sayılan ve insan sağlığı için
koruyucu, teşhis, tedavi ve rehabilite
edici hizmetlerde çalışanlar
90
90
60
“Emeklilik ve yaşlılık aylığı alanlar hariç ihtiyat pilotları hakkında Kanunun
40 ıncı maddesinin ikinci fıkrasında yer alan tablonun (13) numaralı sırada belirtilen
hükümler uygulanacaktır.”
3- Birinci bölümde yer alan “2- Fiili hizmet süresi zammından
yararlandırılmada esas alınacak hususlar” alt başlığının ikinci, beşinci, sekizinci ve
dokuzuncu paragraftan sonra gelmek üzere sırasıyla aşağıdaki paragraflar ve örnekler
eklenmiş, üçüncü paragrafında yer alan “Türk Silahlı Kuvvetlerinde,” ibaresinden sonra
gelmek üzere “Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığında”
ibaresi, dördüncü paragrafında yer alan “Türk Silahlı Kuvvetleri,” ibaresinden sonra
gelmek üzere “Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı” ibaresi ve
sekizinci paragraftan sonra gelen örneklerden sonra "Örnek 7-" eklenmiştir.
“Ancak, esas faaliyet konusu nedeniyle fiili hizmet süresi zammı belge türleri
ile ilişkilendirilmemiş işyerlerinde, fiili hizmet süresi zammı kapsamında bulunan işler
de yapılabilmekte olup, (örneğin, “motorlu piston imalatı” yapılan işyerinde bir
dökümhanenin bulunması gibi) bu şekilde, esas faaliyet konusu bakımından fiili hizmet
süresi kapsamında değerlendirilmeyen işyerlerince Kanunun 40 ıncı maddesinin ikinci
fıkrasındaki tabloda yer alan işleri yapan sigortalıların fiili hizmet süresi zammı
kapsamında çalıştırıldığının belgelenerek (çalışanların diploma, sertifika vb. belgeleri)
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
47 / 81
müracaat edilmesi halinde, bu sigortalıların çalışmalarının fiili hizmet süresi zammı
kapsamına girip girmediği Kanunun 40 ıncı maddesinde öngörülen hükümlere
bakılarak araştırılacak, uygun görülmesi durumunda Kanunun 40 ıncı maddesinde
belirtilen süreye ilişkin tanımlama işlemi yapılacaktır.
Diğer taraftan, işverenlerce fiili hizmet süresi zammı kapsamında sigortalı
çalıştırıldığının dilekçe ile beyan edilmesine rağmen kanıtlayıcı belge sunulamaması
halinde işyerinde fiili hizmet süresi zammı kapsamında çalışılıp çalışılmadığının
Kurumun kontrol ve denetimle görevli memurlarınca tespiti yapıldıktan sonra uygun
görülen işyerlerinin tanımlama işlemi yapılacaktır.”
“Fiili hizmet süresi zammı kapsamındaki işyerlerinden Kurumumuza aylık prim
ve hizmet belgesiyle yapılan fiili hizmet süresi zammı kapsamındaki bildirimlere yönelik
3/11/2017 tarihinden itibaren e-bildirge programında her ay için azami 26 gün bildirim
kontrolü konulmuş olup, aynı işyerinden farklı belge türleri ile toplamda 30 günden
fazla hizmet bildirilmeyecektir. (örneğin; (01) nolu belge türü ile 4 gün, (32) nolu belge
türü ile 26 gün gibi)
Yine, e-bildirge programında 2018 yılı Mart ayından itibaren de bir işyerinden
aynı sigortalılar için aynı döneme ait farklı belge türleri seçilerek toplamda 30 günden
fazla hizmet bildirilmemesi yönünde kontrol konulmuştur.
E-bildirge programına her ay için azami 26 gün üzerinden fiili hizmet süresi
zammı bildirilmesine yönelik kontrolün konulduğu 3/11/2017 tarihinden önceki
sürelerde işverenlerce, bazı dönemlerde aynı işyerinden aynı sigortalı için;
Dönem yıl/ay
2011/08
2011/08
2016/04
2016/04
2017/07
2017/07
Belge Kodu
1
32
1
32
1
32
Belge Türü
Asıl
Asıl
Asıl
Asıl
Asıl
Asıl
Gün
3
28
3
27
30
30
Prime esas kazanç
94.05
1,723.13
207.45
2,831.49
1,958.28
1,958.28
şeklinde bildirim yapıldığı ve prime esas kazançların da buna göre oluşturulduğu tespit
edilmiştir.
Bu çerçevede, 3/11/2017 tarihinden önce Kanunun 40 ıncı maddesi
kapsamında 26 günden fazla bildirim yapılan sigortalılardan bu Genelgenin yayımı
tarihi itibariyle aylık bağlanmamış olanların fiili hizmet süresi zammı kapsamındaki
çalışmaları yukarıdaki istisnalar hariç olmak üzere 26 gün olarak dikkate alınacaktır.
İşverenlerce aynı sigortalı için aynı işyerinden fiili hizmet süresi zammı ile
normal çalışma süreleri için toplamda 30 günün üzerinde yapılan bildirimler aşağıdaki
tabloda örneklendiği şekilde dikkate alınacaktır.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
48 / 81
İşverenlerce farklı belge türleri ile 30 günün üstünde hizmet bildirildiğini gösterir tablo
Dönem
yıl/ay
Belge
türü
İşverenin
bildirdiği
PÖGS
Olması
Gereken
PÖGS
Prime esas kazanç
2016/6
13
30
4
2016/6
33
30
26
2016/9
13
30
8
2016/9
2016/12
33
13
22
30
22
10
2016/12
2017/3
33
13
20
9
20
8
2017/3
2017/7
33
13
22
29
22
28
2017/7
33
2
2
Değerlendirilen gün karşılığı
kazanç
Değerlendirilen gün karşılığı
kazanç
Değerlendirilen gün karşılığı
kazanç
Kazanç aynı
Değerlendirilen gün karşılığı
kazanç
Kazanç aynı
Değerlendirilen gün karşılığı
kazanç
Kazanç aynı
Değerlendirilen gün karşılığı
kazanç
Kazanç aynı
Diğer taraftan, ay içinde işe girişi ya da işten çıkışı olanlar için fiili hizmet
süresi zammına tabi belge türleri ile bildirimi yapılacak azami gün sayısı, sigortalı
adına o ay bildirilecek toplam prim ödeme gün sayısının 30'a bölünmesi ile çıkan
sonucun 26 ile çarpılmasıyla bulunacaktır. Bu şekildeki hesaplamada gün kesirleri bir
gün kabul edilecektir. Fiili hizmet süresi zammı dışındaki çalışmalar için de normal
belge türleri ile bildirim yapılacaktır. Her bir belge türü için eksik gün nedeni olarak
“13-Diğer Nedenler” seçilecektir.
Örnek - Sigortalı 10/9/2018 tarihinden itibaren özel (B) hastanesinde "anestezi
teknisyeni" olarak göreve başlamıştır. Sigortalının işe girdiği 10/9/2018 tarihinden o
ayın son gününe kadar ki sürede toplam prim ödeme gün sayısı 21’dir. Sigortalının
çalışmasından dolayı fiili hizmet süresi zammına esas azami gün sayısı, (21/30) x 26
=18,20’dir. Hesaplamada gün kesirleri bir gün kabul edileceği için bulunan gün sayısı
19 kabul edilecektir. Bu nedenle, işveren tarafından sigortalı için, (29) numaralı belge
türünden azami 19 gün, (01) numaralı belge türünden asgari 2 gün olmak üzere
toplamda 21 gün hizmet bildirilecektir.”
“(4/a) kapsamında çalışan sigortalılar için ise fiili hizmet süresi zammından
faydalanacak işkolu kodları ile meslek kodları e-bildirge programında yayımlanmış
olup, söz konusu meslek kodu listesinde yer alan meslekler dışında bildirim
yapılmayacaktır. Ancak, meslek kodu listesinde yer almayan, ilgili Kanunlara göre
sağlık mesleği olduğu kabul edilen meslekler için ise görüş alındıktan sonra gerekli
işlemler yapılacaktır. Ayrıca, fiili hizmet süresi zammı kapsamında değerlendirilen iş
kolu kodu listesinde yer almayan işyerleri ise anılan Kanunlara göre sağlık mensubu
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
49 / 81
sayılan kişileri çalıştırdığını belgelemesi halinde gerekli tanımlama işlemi yapılacak ve
bu işyerlerinde çalışan sağlık mensupları da fiili hizmet süresi zammından
faydalandırılacaktır.”
“Örnek 7- (A) Eczanesi, "eczane kalfası" olarak çalıştırdığı sigortalı (B)'nin
Kanunun 40 ıncı maddesinin ikinci fıkrasındaki tablonun (20) numaralı sırasında yer
alan hüküm çerçevesinde fiili hizmet süresi zammı kapsamında bildirimini yapabilmek
için ilgilinin Milli Eğitim Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı ve Türk Eczacıları Birliği işbirliği
neticesinde düzenlenen eğitim sonucunda düzenlenen sertifikası ya da kurs bitirme
belgesini de ekleyerek 18/1/2019 tarihinde dilekçe vermiştir.Yapılan incelemede,
sigortalının ilgili Bakanlıkça onaylı kurs bitirme belgesinin bulunduğu, dolayısıyla da
1219 sayılı Kanunun geçici 7 nci maddesi uyarınca sağlık meslek mensubu
sayıldığından bu sigortalıyı çalıştıran işyerinin Kanunun 40 ıncı maddesinde belirtilen
süreye ilişkin tanımlama işlemi yapılacak, sigortalı (B)'nin hizmetleri “3213.02-Eczane
hizmetleri teknikeri” meslek koduyla bildirilecektir.
“İnsan sağlığına ilişkin işlerde çalışanlardan hekimlerin 1219 sayılı Tababet
Ve Şuabatı San'atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun, 6283 sayılı Hemşirelik Kanunu ve
6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanunlar kapsamında sağlık meslek
mensubu sayıldıklarının incelenebilmesi için Sağlık Bakanlığı ile yapılan çalışmalar
sonucunda, Bakanlıkça belirlenen ve Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel
Müdürlüğünün 15/8/2018 tarih ve 73686883-045.01-E.265 sayılı yazısı ekinde
gönderilen listede yer alan unvanların fiili hizmet süresi zammından yararlandırılması
gereken sigortalılar olduğu hususunda mutabakat sağlanmış ve söz konusu liste
https://hitap.sgk.gov.tr/HitapWeb/adresinde 29/8/2018 tarihli Duyuru ekinde
yayınlanmıştır.
Diğer taraftan, 1219, 6283 veya 6197 sayılı kanunlar uyarınca sağlık meslek
mensubu sayılmakla birlikte halen 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanunun uyarınca görev
yapanlarda insan sağlığı için koruyucu, teşhis, tedavi ve rehabilite edici hizmetlerde
fiilen çalışmaları şartıyla fiili hizmet süresi zammından yararlandırılacaklardır.
Ayrıca, Sağlık Bakanlığına bağlı ağız ve diş sağlığı merkez ve hastanelerinde
görev yapan başta Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Uzmanları ile Röntgen Teknisyenleri
Kanunun 40 ıncı maddesinin ikinci fıkrasında yer alan tablonun (11) sıra numarası
uyarınca fiili hizmet süresi zammından yararlandırılmamakta iken, konuya ilişkin
olarak açılan davaların Danıştay Onbirinci Dairesinin 14/2/2018 tarihli E.2013/2768,
K.2018/800, E.2013/21707 K.2018/801 ve E.2013/118, K.2018/802 sayılı kararları ile
Sağlık Bakanlığı aleyhine sonuçlanması üzerine Sağlık Bakanlığı Kamu Hastaneleri
Genel Müdürlüğünce 81 İl Sağlık Müdürlüğüne dağıtımlı olarak yazılan tarihsiz
87307621-419 sayılı yazı ile Danıştay kararları ve Sağlık Hizmetlerinde İyonlaştırıcı
Radyasyon Kaynakları ile Çalışan Personelin Radyasyon Doz Limitleri ve Çalışma
Esasları Hakkında Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (i) bendi uyarınca
Radyasyon Güvenliği Komitesi Kurulması ve Komitece karar verildikten sonra
radyasyon görevlisi sayılan personelin fiili hizmet süresi zammından
yararlandırılmaları yönünde uygulamaya geçildiğinin bildirilmesi üzerine
Kurumumuzca yapılan değerlendirme sonucunda ağız ve diş sağlığı merkez ve
hastanelerinde görev yapan başta Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Uzmanları ile Röntgen
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
50 / 81
Teknisyenleri Danıştay karar tarihi olan 14/2/2018 tarihinden sonra geçen
çalışmalarından dolayı kurulacak olan Radyasyon Güvenliği Komitesinin kararı
doğrultusunda radyasyon görevlisi sayılmaları halinde fiili hizmet süresi zammından
yararlandırılacaklardır.
669 ve 670 sayılı KHK’lar gereğince Gülhane Askeri Tıp Akademisine bağlı
eğitim hastaneleri ve Türk Silahlı Kuvvetleri Rehabilitasyon ve Bakım Merkezi ile asker
hastaneleri, dispanser ve benzeri sağlık hizmet birimleri ile Jandarma Genel
Komutanlığına ait sağlık kuruluşlarında çalışmakta iken Sağlık Bakanlığına, Gülhane
Askeri Tıp Akademisine bağlı yükseköğretim birimlerinde görev yapmakta iken Sağlık
Bilimleri Üniversitesine devredilen personelden aylıklarını 926 sayılı Kanuna göre
almaya devam edenler, bu şekilde aylık almaya devam ettikleri sürece Kanunun 40 ıncı
maddesinde yer alan tablonun 13 sıra numarası uyarınca yararlandırıldıkları fiili
hizmet süresi zammından yararlandırılmaya devam edeceklerdir.”
4- Birinci bölümde yer alan “5- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının
(c) bendine tabi çalışanların Kuruma bildirimi yapılacak fiili hizmet süresi zammının
tespiti” başlığının birinci paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve birinci paragraftan
sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraf eklenmiştir.
“Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi çalışanlardan
Kanunun 40 ıncı maddesi kapsamında çalışması bulunanların yararlandırılacakları fiili
hizmet süresi zammının tespiti, kurumlarca Kuruma gönderilen belgelerde, Hizmet
Takip Programı (HİTAP) üzerinden düzenlenen fiili hizmet süresi zammı tespit
belgelerinde veya fiili hizmet süresi zammı prim belgelerinde (Ek 29 ve Ek 30) bildirilen
sürelere göre yapılacaktır.”
“Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalılardan
radyoaktif ve radyoiyonizan maddelerle yapılan işlerde, ceza infaz kurumlarında ve
insan sağlığına ilişkin işlerde görev yapanların kurumlarca fiili hizmet süresi
zammından faydalandırılmasının uygun görülmesi halinde konu Kurumumuzca da
incelenmek üzere, kamu idarelerince halen kullanılmakta olan “3 nolu Kullanıcı” şifresi
ile “www.sgk.gov.tr” internet adresindeki “E-SGK” bölümü altında yer alan “KAMU”
alt
başlığının
“HİZMET
TAKİP
PROGRAMI
HİTAP”
(https://hitap.sgk.gov.tr/HitapWeb/) alt sekmesi üzerinden sigortalının TC Kimlik
numarası kullanılarak “Başvurular/Yeni FHZ Bildirimi”alt başlığında yer alan ilgili
belge türü seçilerek Fiili Hizmet Süresi Zammı Tespit Belgesinin elektronik ortamda
düzenlenmesi gerekmektedir.”
5- Birinci bölümde yer alan “6- Fiili hizmet süresi zammı kapsamında geçen
hizmetlerin Kurumca değerlendirilmesi” başlığının “f” bendinde “Örnek 2-” den sonra
gelmek üzere aşağıdaki paragraf ile örnek eklenmiş, “j” bendinde yer alan “dışardan
atanan bakanlar” ibaresinden sonra gelmek üzere, “ile cumhurbaşkanı yardımcıları,
ceza infaz kurumlarında çalışanlar ve insan sağlığına ilişkin işlerde görev yapanlar”
ibaresi ve “Türk Silahlı Kuvvetlerinde,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Jandarma
Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığında” ibaresi eklenmiştir.
“Fiili hizmet süresi zammına tabi işyeri ve işlerde geçen sürelerin gerek 3600
gün gerekse 1800 gün olup olmadığının tespitinde, fiili hizmet süresi zammı
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
51 / 81
kapsamındaki işyeri ve işlerde geçen tüm çalışma süreleri dikkate alınacaktır.
Sigortalıların fiili hizmet süresi zammından yararlandırılması gereken sürelerinin
tespiti ise işverenlerce Kuruma verilen fiili hizmet süresi zammı kapsamındaki belge
türleri esas alınarak yapılacaktır.
Örnek- Demir ve çelik fabrikası işyerinde her ay (01) nolu belge türü ile 4 gün
normal çalışma süresi, (32) nolu belge türü ile de 26 gün üzerinden fiili hizmet süresi
zammı kapsamında bir çalışma süresi bildirilen sigortalının yaş haddi indirimden
yararlanabilmesi için aranan 3600 günün tespitinde, bu işyerinde ay içerisinde geçen
tüm çalışma süreleri (26+4=30 gün) dikkate alınacak, ancak fiili hizmet süresi zammı
kapsamında toplam prim ödeme gün sayısına ilave edilecek gün sayısı (32) nolu belge
türü ile bildirilen gün sayıları toplanarak bulunacaktır.”
6- İkinci bölümde yer alan “1.2- İtibari hizmet süresine esas alınacak hizmetler
ve eklenecek süreler” alt başlığının birinci paragrafında yer alan “Türk Silahlı
Kuvvetlerinde,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Jandarma Genel Komutanlığı ve
Sahil Güvenlik Komutanlığında” ibaresi eklenmiştir.
7- İkinci bölümde yer alan “2- Kanunun geçici maddelerine ve 3160 sayılı
Kanunun 15 inci maddesine göre itibari hizmet süresi uygulaması” başlığının dördüncü
paragrafında yer alan “Türk Silahlı Kuvvetleri” ibaresinden sonra gelen “(Jandarma
Genel Komutanlığı dahil)” ibaresi metinden çıkarılarak yerine “, Jandarma Genel
Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı” ibaresi eklenmiştir.
8- İkinci bölümde yer alan “2- Kanunun geçici maddelerine ve 3160 sayılı
Kanunun 15 inci maddesine göre itibari hizmet süresi uygulaması” alt başlığından sonra
gelmek üzere aşağıdaki alt başlık açıklamalarıyla birlikte eklenmiştir.
“3- Denizaltıcı, dalgıç, kurbağa adam ve paraşütçü olarak görev yapanların
itibari hizmet süresinden yararlandırılmaları
Kamu idarelerinde Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine
tabi olarak denizaltıcı, dalgıç, kurbağa adam veya paraşütçü olarak görev yapanlardan
5434 sayılı Kanunun mülga 37 nci, 3160 sayılı Kanunun 15 inci veya Kanunun 49 uncu
maddesi uyarınca itibari hizmet süresinden yararlandırılacak olanların, bu görevleri
yerine getirebilmeleri için usulüne uygun sertifika almış olmaları ve yıllık uçuş veya
dalış sürelerini tamamlamış olmaları gerekmektedir. Ancak, bu sigortalılardan açığa
alınanlar,
açıkta
geçen
sürelerinde
itibari
hizmet
süresinden
yararlandırılmayacaklardır.
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi olarak kamu
idarelerinde pilot olan ve olmayan uçucu, denizaltıcı, dalgıç, kurbağa adam ve
paraşütçülerin itibari hizmet süresinden yararlanmalarında da aynı belgeler
istenecektir.”
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
52 / 81
Ğ- GENELGENİN DOKUZUNCU KISMINDA YAPILAN DÜZENLEMELER
1- Birinci bölümde yer alan “4.4- 2925 sayılı Kanun ile tevkifata istinaden
2926 sayılı Kanuna göre yapılan tescile dayalı hizmetlerin çakışması” alt başlığı “4.42925 sayılı Kanun ile 2926 sayılı Kanuna göre yapılan tescile dayalı hizmetlerin
çakışması” şeklinde değiştirilmiştir.
2- Birinci bölümde yer alan “4.5.2- 2925 sayılı Kanun ile 2926 sayılı Kanuna
tabi hizmetlerin çakışması” başlığı “4.5.2- 2925 sayılı Kanun ile tevkifata istinaden
2926 sayılı Kanuna tabi hizmetlerin çakışması” şeklinde değiştirilmiştir.
3- Birinci bölümde yer alan “4.5.2- 2925 sayılı Kanun ile 2926 sayılı Kanuna
tabi hizmetlerin çakışması” alt başlığından sonra gelmek üzere aşağıdaki alt başlıklar
açıklamalarıyla birlikte sırasıyla eklenmiştir.
“4.5.3- 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı devam ederken 1479 veya 2926
sayılı Kanuna tabi sigortalılıkları başlatılanlar
2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılıkları devam ederken 1479 veya 2926 sayılı
kanunlara tabi sigortalılıkları başlatılmaması gerektiği halde, 2925 sayılı Kanuna tabi
sigortalılıkları durdurularak 1479 veya 2926 sayılı kanunlara tabi sigortalılıkları
başlatılanların, talep etmeleri halinde 1479 veya 2926 sayılı kanunlara tabi
sigortalılıkları geçerli sayılacaktır. Ancak talep etmemeleri halinde bu Genelgenin
“4.5.1-” başlığında yer alan açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
Örnek 1- Sigortalı (A)’nın 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı devam
ederken, bu defa 2926 sayılı Kanuna tabi tarımsal faaliyetinin 1/6/2004 tarihinde
başlamasından dolayı 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı 31/5/2004 tarihinde
durdurularak, 1/6/2004 tarihi itibariyle 2926 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı
başlatılmıştır. Bu durumda sigortalı (A)’nın talebinin olması halinde 1/6/2004 tarihi
itibariyle başlatılan mülga 2926 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı geçerli sayılacaktır.
Örnek 2- Sigortalı (B)’nin 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı devam
ederken, bu defa 29/3/2004 tarihinde muhtar seçilmesinden dolayı 2925 sayılı Kanuna
tabi sigortalılığı 28/3/2004 tarihinde durdurularak, 29/3/2004 tarihi itibariyle (4/b)
kapsamına tabi sigortalılığı başlatılmıştır. Bu durumda, sigortalı (B)’nin talep etmesi
halinde 29/3/2004 tarihi itibariyle (4/b) kapsamında başlatılan sigortalılığı geçerli
sayılacaktır.
Örnek 3- Sigortalı (C)’nin 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı devam
ederken, bu defa vergi mükellefiyetinin 13/4/1997 tarihinde başlamasından dolayı 2925
sayılı Kanuna tabi sigortalılığı 12/4/1997 tarihinde durdurularak, 13/4/1997 tarihi
itibariyle 1479 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı başlatılmıştır. Bu durumda sigortalı
(C)’nin talep etmesi halinde, 13/4/1997 tarihi itibariyle 1479 sayılı Kanuna tabi
başlatılan sigortalılığı geçerli sayılacaktır.”
4- Birinci bölümde yer alan “6- 1479 sayılı Kanuna tabi sigortalıların
kendilerine ait veya ortak oldukları işyerlerinden kendilerini sigortalı göstermesi”
başlığının açıklaması aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve alt başlıkları açıklamalarıyla
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
53 / 81
birlikte eklenmiştir.
“1479 sayılı Kanunun mülga 24 üncü maddesinde; kollektif şirketlerin, adi
komandit şirketlerin komandite ve komanditer, limited şirketlerin, sermayesi paylara
bölünmüş komandit şirketlerin komandite ortakları, donatma iştirakleri ortakları ile
anonim şirketlerin kurucu ortakları ile yönetim kurulu üyesi olan ortakları bu Kanuna
göre sigortalı sayılmıştır.
Diğer taraftan, 506 sayılı Kanunun mülga 2 nci maddesinde bir hizmet akdine
dayanarak bir veya birkaç işveren tarafından çalıştırılanlar bu kanuna göre sigortalı
sayılmıştır.
Öte yandan,devredilen Sosyal Sigortalar Kurumunun “Şirket Ortakları”
konulu 9/2/1993 tarihli ve 16-60 Ek sayılı Genelgenin 1 inci maddesinde; 506 sayılı
Kanunun 2 nci maddesine göre sigortalı olanların, sigortalılıkları sürerken çalıştıkları
işyerine veya başka bir şirkete ortak, anonim şirkette ise kurucu ortak veya yönetim
kurulu üyesi ortak oldukları takdirde, 506 sayılı Kanuna tabi sigortalılıkları kesintiye
uğrayıncaya kadar Bağ-Kur'a tabi tutulmayacakları, ancak kollektif şirket ve adi şirket
ortaklarının, aynı şirkette bir hizmet akdine dayanarak çalışmaları yasal olarak
mümkün olmadığından,bu durumda olanların Bağ-Kur ile ilgilendirilmeleri gerektiği,
şirket ortağı ya da anonim şirketlerde kurucu ortak veya yönetim kurulu üyesi olmaları
dolayısıyla 1479 sayılı Bağ-Kur Kanununa göre Bağ-Kur sigortalısı olanların
sigortalılıkları sürerken bir hizmet akdine dayanarak çalışmaya başladıkları takdirde,
Bağ-Kur sigortalılıkları kesintiye uğrayıncaya kadar 506 sayılı Kanuna tabi
tutulmayacakları talimatlandırılmıştır.
Buna göre, 2008/Ekim öncesi dönemde şirket ortaklarının Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) kapsamındaki sigortalılık durumları aşağıda
maddeler halinde açıklanmıştır.
6.1- Şirket ortağı olup Kurumca (4/b) kapsamında tescili yapılanların, ortağı
olduğu şirketten daha sonra (4/a) kapsamında kapsamında bildirilmesi
1479 sayılı Kanunun mülga 24 üncü maddesi kapsamında şirket ortağı olması
nedeniyle (4/b) kapsamında sigortalı olan şirket ortağının, daha sonraki bir tarihte
ortağı olduğu şirketten (4/a)kapsamında sigortalı bildirilmesi halinde, önce başlayan
sigortalılık sona ermediği sürece diğer sigortalılık devreye girmeyeceğinden,
(4/a)kapsamındaki sigortalılık iptal edilecek (4/b) kapsamındaki sigortalılığı geçerli
sayılacaktır.
Örnek - Limited şirket ortağı (A), 1/6/1997 tarihinden itibaren (4/b)
kapsamında sigortalı iken 15/8/2007 tarihinden itibaren ortağı olduğu şirketten (4/a)
kapsamında bildirilmeye başlanmıştır. Sigortalı (A)’nın (4/b) kapsamında
sigortalılığının daha önce başlaması nedeniyle, 15/8/2007 tarihinde başlatılan (4/a)
sigortalılığı geçerli sayılmayacağından (4/b) kapsamında sigortalılığı devam
ettirilecektir.
6.2- Şirket ortağı olup Kurumca (4/b) kapsamında tescili yapılmamış
olanların, ortağı olduğu şirketten daha sonra veya aynı gün (4/a) kapsamında
bildirilmesi
Kanunun "1479 sayılı Kanuna ilişkin geçiş hükümleri" başlığını taşıyan geçici
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
54 / 81
8 inci maddesinde; tarım sigortalıları hariç olmak üzere, Kanunun 4 üncü maddesinin
birinci fıkrasının (b) kapsamındaki sigortalılık niteliği taşıdıkları halde Kanunun
yürürlük tarihine kadar kayıt ve tescillerini yaptırmayanların sigortalılık hak ve
yükümlülüğünün bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren başlayacağı öngörülmüştür.
Diğer taraftan, 2008/Ekim öncesinde Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi kapsamında hizmet akdiyle çalışırken, çalıştıkları işyerine veya
başka bir şirkete ortak, anonim şirkette ise kurucu ortak veya yönetim kurulu üyesi
olanlar, 16-60 Ek sayılı Genelge gereğince (4/a) kapsamındaki sigortalılıkları kesintiye
uğrayıncaya kadar 4/(b) kapsamına alınmamaktadır.
Ancak, 1/10/2008 tarihinden önce 1479 sayılı Kanun kapsamında tescili
yapılması gerektiği halde 506 sayılı Kanun kapsamında tescil yapıldığı söz konusu
tarihten sonra tespit edilen sigortalılar, Kanunun geçici 8 inci maddesi kapsamında
değerlendirilmeyecek, (4/a)kapsamında yapılan tescil kaydı beyan kabul edilerek, (4/b)
kapsamında sigortalı olması gereken tarih itibariyle (4/b) kapsamında sigortalılığı
başlatılacak ve (4/a) kapsamındaki hizmetler (4/b) kapsamında hizmet olarak
değerlendirilecektir. (4/a) kapsamındaki hizmetlerin (4/b) kapsamında hizmet olarak
değerlendirilmesine ilişkin iş ve işlemler cari usullere göre sonuçlandırılacaktır.
Bu durum, (4/a) kapsamında çalışmaya başladığı tarih ile şirket ortağı olduğu
tarih aynı olan sigortalılar için de uygulanacaktır. Burada esas olan, (4/a)kapsamında
çalışma devam ederken (4/b) kapsamında sigortalılığı gerektiren şirket ortaklığının
gerçekleşmesidir. Ancak, şirket ortağı olduğu gün diğer bir ifadeyle, (4/b) kapsamında
sigortalı olması gerektiği halde aynı gün ortağı olduğu şirketten (4/a)kapsamında
bildirim yapıldığı tespit edilenlerin,şirket ortaklığı nedeniyle (4/b) kapsamında
bildirimi;
-Yapılanların (4/a) kapsamındaki sigortalılığı iptal edilecek (4/b) kapsamındaki
sigortalılığı geçerli sayılacaktır.
-Yapılmayanların ise, (4/a)kapsamında yapılan tescil kaydı bildirim kabul
edilerek, (4/b) kapsamında sigortalı olması gereken tarih itibariyle (4/b) kapsamında
sigortalılığı başlatılacak ve (4/a) kapsamındaki hizmetler 4/(b) kapsamında hizmet
olarak değerlendirilecektir.
Örnek 1- 17/8/1999 tarihinden itibaren (E) limited şirket ortağı olan ancak,
(4/b) kapsamında tescil edilmeyen sigortalı (B), 1/2/2000 tarihinden itibaren ortağı
olduğu (E)limitedşirketinden (4/a)kapsamında sigortalı bildirilmeye başlanmış ve şirket
ortaklığı halen devam etmektedir. Sigortalı (B)’nin (4/a) kapsamında 1/2/2000 tarihinde
başlatılan tescil kaydı beyan kabul edilip, (4/b) kapsamında şirket ortağı olduğu
17/8/1999 tarihi itibariyle (4/b) kapsamında sigortalılığı başlatılacak ve (E) limited
şirketinden bildirilen (4/a) kapsamındaki hizmet süreleri (4/b) kapsamında hizmet
olarak değerlendirilecektir.
Örnek 2- 7/9/2001 tarihinden itibaren (Y) limited şirket ortağı olan ancak,
(4/b) kapsamında tescil edilmeyen sigortalı (C), 1/1/2002 tarihinden itibaren ortağı
olduğu (Y) limited şirketinden (4/a)kapsamında sigortalı bildirilmeye başlanmış ve bu
kapsamda yapılan bildirimler şirket ortaklığının sona erdiği 12/3/2013 tarihine kadar
devam etmiştir. Sigortalı (C)’nin (4/a)kapsamında 1/1/2002 tarihinde başlatılan tescil
kaydı, bildirim olarak kabul edilecek ve (4/b) kapsamında (Y)limited şirketine ortak
olduğu 7/9/2001 tarihi itibariyle (4/b)kapsamında sigortalılığı başlatılacak ve
(Y)limited şirketinden 1/1/2002 tarihi itibariyle başlatılan (4/a) kapsamındaki
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
55 / 81
sigortalılık süreleri şirket ortaklığının sona erdiği 12/3/2013 tarihine kadar (4/b)
kapsamında hizmet olarak değerlendirilecektir.
Örnek 3- 23/5/2003 tarihinde (A) anonim şirketi kurucu ortağı olan ve yine
23/5/2003 tarihinden itibaren kurucu ortağı olduğu (A) anonim şirketinden (4/a)
kapsamında sigortalı bildirimi yapılan sigortalı (D), şirket ortaklığından dolayı
Kuruma herhangi bir bildirimde bulunmamıştır. (A) anonim şirketi ortaklığı halen
devam eden sigortalı (D)’nin (4/b) kapsamında şirket ortağı olduğu 23/5/2003 tarihi
itibariyle (4/b) kapsamında sigortalılığı başlatılacak,1/10/2008 tarihinden yönetim
kurulu üyeliği olmadığından 30/9/2008 tarihi itibariyle (4/b) sigortalılığı
sonlandırılarak 1/10/2008 tarihinden sonraki (A) anonim şirketindeki(4/a) hizmetleri
geçerli sayılacaktır.
Örnek 4- 1/1/1997 tarihinden itibaren (Z) limited şirket ortağı olan ancak,
4/(b) kapsamında tescil edilmeyen sigortalı (S), 1/1/2002 tarihinden itibaren ortağı
olduğu(Z) limited şirketinden (4/a) kapsamında sigortalı bildirilmeye başlanmış ve bu
kapsamda yapılan bildirimler şirket ortaklığının sona erdiği 27/7/2011 tarihine kadar
devam etmiştir. Sigortalı (S)'nin (4/a) kapsamında(Z)limited şirketinde 1/1/2002
tarihinde başlatılan tescil kaydı, bildirim olarak kabul edilecek ve 4/10/2000 tarihi
itibariyle (4/b) kapsamında sigortalılığı başlatılacaktır. (Z) limited şirketinden 1/1/2002
tarihi itibariyle başlatılan (4/a) kapsamındaki sigortalılık süreleri şirket ortaklığının
sona erdiği 23/7/2011 tarihine kadar (4/b) kapsamında hizmet olarak
değerlendirilecektir.
6.3- (4/a) kapsamında sigortalı olup çalıştığı işyerine veya başka bir şirkete
ortak olanlar
2008/Ekim öncesinde (4/a)kapsamında hizmet akdiyle çalışırken, çalıştıkları
işyerine veya başka bir şirkete ortak, anonim şirkette ise kurucu ortak veya yönetim
kurulu üyesi olanlar, (4/a) kapsamındaki sigortalılıkları kesintiye uğrayıncaya kadar
(4/b) kapsamına alınmayacaktır.
(4/a) kapsamındaki çalışmaları sona erdirip en az bir gün ara vererek ortağı olduğu
şirketten yeniden hizmet akdine tabi çalışmaya başlanması durumunda hizmetler
kesintiye uğramış kabul edilecektir.
Örnek 1- 13/5/2005 tarihinden itibaren (A) anonim şirketi işyerinden (4/a)
kapsamında sigortalı iken 20/6/2007 tarihinde, çalıştığı (A) anonim şirketine ortak ve
yönetim kurulu üyesi olan ve kesintisiz devam eden (4/a) kapsamındaki sigortalılığı
31/5/2016 tarihinde sona eren sigortalı (B)’nin, (4/a) kapsamında sigortalılığı geçerli
sayılarak 1/6/2016 tarihinden itibaren (4/b) kapsamında sigortalılığı başlatılacaktır.
Örnek 2- 19/5/2004 tarihinden itibaren (4/a) kapsamında (F) anonim şirketi
işyerinden sigortalı iken, 30/6/2004 tarihinde (Y) limited şirketine ortak olan
sigortalının (F) anonim şirketi işyerinden (4/a) sigortalılığı 26/7/2005 tarihinde sona
ermiş ve ortağı olduğu (Y) limited şirketi işyerinden 27/7/2005 tarihinden itibaren (4/a)
kapsamında işe giriş bildirgesi vererek 7/11/2017 tarihine kadar aralıksız (4/a)
kapsamında hizmet bildirimi yapılmıştır. 3/1/2018 tarihinde de (Y)limited şirketindeki
ortaklığından ayrılmıştır. Her ne kadar (4/a) kapsamında bildirilen hizmetlerin
arasında boşluk olmadığı düşünülse de; H kişisi hizmet akdiyle çalıştığı (F)anonim
şirketine değil, (Y)limited şirketine ortak olduğu için; 27/7/2005-7/11/2017 tarihleri
arasındaki (4/a) kapsamında bildirilen hizmeti iptal edilecek, 27/7/2005-3/1/2018
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
56 / 81
tarihleri arası 4/(b) kapsamında tescili yapılarak, iptal edilen primler cari usullere göre
aktarılacaktır.
Örnek 3- 20/5/2005 tarihinden itibaren ortağı olmadığı (Y)limited şirketinin
işyerinden(4/a) kapsamında sigortalı iken 30/7/2006 tarihinde (S)limited şirketine ortak
olan sigortalı (K)’nın (Y)limited şirketi işyerinden (4/a) sigortalılığı 1/2/2009 tarihinde
sona ermiş ve 2/2/2009 tarihinden itibaren ortağı olduğu (S) şirketi işyerinden (4/a)
kapsamında bildirilmeye başlanmıştır. Hem hizmet akdiyle çalıştığı (Y)limited şirketine
ortak olmadığı, hem de 2008 Ekim ayından itibaren ortağı olduğu şirketten (4/a)
kapsamında bildirilmesi mümkün olmadığı için; sigortalı (K)’nın 1/2/2009 tarihine
kadar bildirilen (4/a)sigortalılığı geçerli sayılacak, 2/2/2009 tarihinden itibaren (4/b)
kapsamında sigortalılığı başlatılacaktır.
Örnek 4- (G) limited şirketinin İstanbul'daki işyerinde 20/9/1995 tarihinden
beri (4/a) kapsamında çalışmakta olan sigortalı (M) 7/2/2001 tarihinde
(G)limitedşirketine ortak olmuştur.Sigortalı (M)'nin (X) limited şirketinin İstanbul
işyerinden 29/3/2018 tarihinde işten ayrılışı, 30/3/2018 tarihinde de (G) şirketinin
Ankara'da faaliyet gösteren işyerinden ise işe giriş bildirgesi verildiği tespit edilmiştir.
Öncelikle sigortalı (M) çalıştığı işyerine ortak olduğu için; (4/a)kapsamında 30/3/2018
tarihine kadar bildirilen hizmetleri geçerli sayılacaktır. Sigortalı (M) nin (G)limited
şirketi ile olan hizmet akdi sonlanmadan, aynı şirketin farklı bir işyerinde, her ne kadar
1/10/2008 tarihinden sonra olsa da; geçiş işlemleri arasında tarih olarak bir boşluk
olmadığı ve iki işyerinin de aynı vergi numarasına sahip olması nedenleri ile 29/3/2018
tarihinden sonra (G)limited işyerinin Ankara’da faaliyet gösteren işyerinden bildirilen
(4/a) kapsamındaki hizmetleri de geçerli sayılacaktır.
Örnek 5- (Z) limited şirketi işyerinde 3/1/1995 tarihinden beri (4/a)
kapsamında çalışmakta olan sigortalı (K) 7/11/2003 tarihinde (Z) ve (Y)limited
şirketlerineortak olmuştur.Sigortalı (K)'nın (Z) limited şirketi işyerinden 27/7/2011
tarihinde işten ayrılışı verilmiş, 28/7/2011 tarihinde (Y) limited şirketinden işe giriş
bildirgesi düzenlenerek ortaklığının devam ettiği 29/5/2018 tarihine kadar (4/a)
kapsamında hizmet bildirilmiştir. Sigortalı (K)'nın (Z)limited işyerinden 27/7/2011
tarihine kadar bildirilen hizmetleri geçerli kabul edilecektir. Ancak, kişinin önceden
gelen hizmet akdi (Z) limited şirketi ile olduğu için; ortağı olduğu (Y)limited şirketinden
hizmet bildirilmesi mümkün olmadığından, 28/7/2011-29/5/2018 tarihleri arasında (Y)
işyerinden bildirilen hizmetleri iptal edilecektir. Sigortalı (K)'nın 28/7/2011 tarihinden
itibaren (4/b) kapsamında tescili yapılarak, iptal edilen primler cari usullere göre
aktarılacaktır.
6.4- (4/a) kapsamında sigortalı olup çalıştığı şirkete ortak olanlardan, şirkette
kendinden başka sigortalı kalmayanlar
Tüzel kişiler, tıpkı gerçek kişiler gibi hak sahibi olabilen ve borç altına
girebilen ve hukuk sisteminde kişi olarak kabul edilen mal veya kişi toplulukları
olduğundan, tüzel kişilerin topluluğu oluşturan kişilerden ayrı bir kişilikleri
bulunmaktadır. Diğer bir ifadeyle, hukukta belirli bir amaç çerçevesinde örgütlenmiş
bazı insan ve mal toplulukları tek bir "varlık" niteliğinde kabul edilmiş ve bu
topluluklara da insan gibi hak sahibi olmak, yükümlülük ve borç yüklenebilme olanağı
tanınmıştır. Tüzel kişilikler yetkilerini organları marifetiyle kullanmakta olup, organlar
ise gerçek kişilerden oluşmaktadır. Şirketlerin ortakları ile tüzel kişinin organı arasında
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
57 / 81
kollektif, adi ve adi komandit şirketler hariç hizmet akdi kurulması mümkün
bulunmaktadır.
Buna göre, ortağı olduğu şirketten (4/a)kapsamında hizmeti bildirilen ve
kendinden başka (4/a)kapsamında sigortalı kalmayan şirket ortaklarının, çalıştıkları
şirketin sermaye şirketi olması halinde ise, (4/a) kapsamında sigortalılığı devam
ettirilecektir.
Örnek 1- Sigortalı (N), 5/4/2005 tarihinden itibaren (4/a) kapsamında sigortalı
iken, 1/1/2006 tarihinde çalıştığı limited şirketine ortak olmuş 1/5/2013 tarihinden
itibaren de şirkette kendisinden başka bildirilen sigortalı kalmamıştır. Sigortalı (N)’nin,
ortağı olduğu şirketin sermaye şirketi olması ve kendinden başka bildirilen sigortalı
bulunmayan dönemlerde de şirket tüzel kişiliği ile hizmet akdi kesintiye
uğramadığından, (4/a) kapsamında bildirilen sigortalılığı devam ettirilecektir.”
5- İkinci bölümde yer alan “11.2- Tarım sigortalılarının Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin diğer statülerine tabi çalışması” alt
başlığındaki “Örnek 2-”den sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraf ve örnek
eklenmiştir.
“6111 sayılı Kanunun ile Kanunun 53 üncü maddesinde yapılan düzenlemeye
göre, 1/3/2011 tarihinden önce tarım kapsamında kaydı bulunan ve aynı zamanda
muhtar olan sigortalıların, tarım kapsamındaki sigortalılıkları 28/2/2011 tarihine kadar
devam ettirilecek, 1/3/2011 tarihi itibariyle muhtar sigortalısı olarak kayıt ve tescili
yapılacaktır.
Örnek - Tarımsal faaliyetinin başladığı 1/12/2007 tarihi itibariyle 2926 sayılı
Kanuna göre tescili yapılan ve bu kapsamdaki sigortalılığı kesintisiz devam eden
sigortalı (D), 30/3/2014 tarihinde yapılan mahalli idareler seçimlerinde köy muhtarı
seçilmiştir. Sigortalı (D)’nin bu kapsamdaki sigortalılığı 53 üncü madde gereği
29/3/2014 tarihi itibariyle “(01) (53 üncü madde)” terk kodu ile sonlandırılarak,
muhtar bağ numarası ile (9 ile başlayan bağ numarası) 30/3/2014 tarihi itibariyle köy
muhtarı statüsünde tescil kaydı yapılarak muhtar sigortalılığı başlatılacaktır.”
6- İkinci bölümde yer alan “11- Tarım sigortalılarının diğer statülere tabi
çalışmaları” başlığından sonra gelmek üzere aşağıdaki başlık açıklamalarıyla birlikte
eklenmiştir.
“12-Muhtar sigortalılığı ile aynı anda Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (b) bendinin diğer sigortalılık statülerinde çalışması bulunanlar
7077 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi ile Kanunun 53 üncü maddesinin birinci
fıkrasında yapılan ve 1/5/2017 tarihinden geçerli olan düzenleme gereğince, köy veya
mahalle muhtarlığı nedeniyle Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamında sigortalı olanlardan aynı bendin alt bentlerine tabi olacak şekilde
çalışmaları bulunması halinde, muhtar kapsamındaki sigortalılığı esas alınacaktır.
Örnek 1- Limited şirket ortaklığından dolayı (4/b) kapsamında sigortalılığı
6/11/2010 tarihinde başlatılan ve devam eden kişi ayrıca 30/3/2014 tarihinde yapılan
mahalli idareler seçimlerinde muhtar olarak seçilmiştir. Limited şirket ortaklığından
dolayı sigortalı olan bu kişinin muhtarlık görevinden dolayı sigortalılığı esas
alınmamıştır. 30/4/2017 tarihinde bu kişinin şirket ortaklığından dolayı sigortalılığı
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
58 / 81
(01) (53 üncü madde) terk kodu ile sonlandırılıp sigortalılık statüsü muhtar seçilerek
1/5/2017 tarihi itibariyle (06) kodu ile yeniden başlatılacaktır.
Örnek 2- Vergi mükellefiyetinin başladığı 1/12/2007 tarihi itibariyle (4/b)
kapsamında kayıt ve tescili yapılan ve bu kapsamdaki sigortalılığı kesintisiz devam
etmekte iken 30/3/2014 tarihinde yapılan mahalli idareler seçimlerinde muhtar seçilen
ve vergi kaydına istinaden devam eden sigortalılığı nedeniyle muhtar sigortalılığı esas
alınmayan sigortalının, 30/4/2017 tarihinde vergi kaydına istinaden başlatılan
sigortalılığı (01)(53 üncü madde) terk kodu ile durdurularak, sigortalılık statüsü muhtar
seçilerek 1/5/2017 tarihi itibariyle (06) kodu ile yeniden başlatılacaktır.
Örnek 3- 30/3/2014 tarihinde yapılan mahalli idareler seçimlerinde muhtar
seçilen ve aynı tarih itibariyle (4/b) kapsamında sigortalılığı başlatılan sigortalının
23/1/2018 tarihinde vergi mükellefiyeti başlamıştır. Muhtar sigortalılığı devam eden bu
kişinin vergi kaydından dolayı sigortalılığı esas alınmayarak, muhtar sigortalılığından
dolayı başlatılan sigortalılığı devam ettirilecektir.
Ayrıca, tarımsal faaliyeti nedeniyle 1/11/2008 tarihi itibariyle Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (4) numaralı alt bendi kapsamında başlatılan
sigortalılığı devam ederken,30/3/2014 tarihinde yapılan mahalli idareler seçiminde
muhtar seçilenlerin seçildikleri tarih itibariyle tarım sigortalılıkları sonlandırılarak,
seçildikleri tarih itibariyle muhtar bağ numarası ile (9 ile başlayan bağ numarası)
muhtar statüsünde tescil kaydı yapılacaktır.
Örnek- Tarımsal faaliyetinin başladığı 1/12/2009 tarihi itibariyle Kanunun 4
üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (4) numaralı alt bendi kapsamında
sigortalılığı başlatılan ve bu kapsamdaki sigortalılığı kesintisiz devam ederken
30/3/2014 tarihinde yapılan mahalli idareler seçimlerinde muhtar seçilen sigortalının
53 üncü madde gereği 29/3/2014 tarihi itibariyle tarım sigortalılığı(01) (53 üncü
madde) terk kodu ile sonlandırılarak, 30/3/2014 tarihi itibariyle muhtar bağ numarası
ile (9 ile başlayan bağ numarası)muhtar statüsünde tescil kaydı yapılacaktır.
13- Sigortalıların kendilerine ait veya ortak oldukları işyerlerinden
kendilerini sigortalı göstermesi
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (3) numaralı alt
bendinde şirket ortakları (4/b) kapsamında sigortalı sayılmış, 53 üncü maddesinin ikinci
fıkrasında ise (4/b)kapsamında sigortalı sayılanların, kendilerine ait veya ortak
oldukları işyerlerinden dolayı, (4/a)kapsamında sigortalı bildirilemeyecekleri
öngörülmüştür.
Buna göre, 2008/Ekim sonrası şirket ortaklığı nedeniyle (4/b)kapsamında
sigortalı olanlar kendilerine ait veya ortak oldukları işyerlerinden (4/a)bendi
kapsamında sigortalı olamayacakları gibi, (4/a) kapsamında çalışırken çalıştığı işyerine
ortak olanlar (4/b) kapsamına alınacak ve (4/a) kapsamındaki sigortalılıkları
sonlandırılacaktır. Kişinin çalıştığı işyeri dışında bir şirkete ortak olması halinde,
Kanunun 53 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği (4/a)kapsamında sigortalılığı devam
ettirilecek ve (4/b) kapsamına alınmayacaktır.
Yine, (4/a) kapsamında çalıştığı anonim şirkette, ortak olmayan yönetim kurulu
üyesi olanların (4/a) kapsamındaki sigortalılıkları devam ettirilecek, ancak sigortalının
yönetim kurulu üyeliği yanında anonim şirkete ortak olması halinde (4/a) kapsamındaki
sigortalılığı sonlandırılarak (4/b) kapsamında sigortalı sayılacaktır.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
59 / 81
Örnek 1- 1/5/2005 tarihinden itibaren (4/a) kapsamında çalışan sigortalı (A),
15/9/2009 tarihinde çalıştığı limited şirketine ortak olmuştur. Kişinin çalıştığı işyerine
ortak olması nedeniyle (4/a) kapsamında sigortalı (A)’nın (4/a) kapsamında sigortalılığı
14/9/2009 tarihinde sona erdirilecek, 15/9/2009 tarihinden itibaren (4/b) kapsamında
sigortalılığı başlatılacaktır.
Örnek 2- 1/1/2013 tarihinden itibaren yönetim kurulu üyesi olduğu anonim
şirketten (4/a) kapsamında sigortalı bildirilen (C), 3/5/2014 tarihinde yönetim kurulu
üyesi olduğu (1/7/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda
anonim şirketlerde yönetim kurulu üyesi olunabilmesi için ayrıca ortaklık şartı
aranmamaktadır.) şirkete ortak olmuştur. Sigortalı (C)’nin 2/5/2014 tarihinde (4/a)
kapsamında sigortalılığı sona erdirilerek, 3/5/2014 tarihinden itibaren (4/b)
kapsamında sigortalılığı başlatılacaktır.
7- Üçüncü bölümde yer alan “1- Vazife malulü sigortalıların hizmet birleştirme
işlemleri” başlığının açıklamaları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde 6495 sayılı Kanunla 1/8/2013
tarihinden itibaren yapılan değişiklikle 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık
bağlanmasını gerektiren kanunlara göre aylık bağlanan maluller ile 5434 sayılı
Kanunun 56 ncı ve mülga 64 üncü maddesi kapsamında aylık bağlanan malullerin,
malul sayılmaları sebebiyle aylık bağlandığı tarihten önceki her türlü sigortalılık ve
prim ödeme süreleri, fiili hizmet süreleri ile bunların itibari hizmet ve fiili hizmet süresi
zammı olarak değerlendirilen süreleri, malullük aylığı bağlanmasından sonra geçecek
çalışma veya sigortalılık süreleriyle birleştirilmemesi hükme bağlanmıştır.
Söz konusu hüküm gereğince 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık
bağlanmasını gerektiren kanunlara göre aylık bağlanan maluller ile 5434 sayılı
Kanunun 56 ncı ve mülga 64 üncü maddesi kapsamında aylık bağlandıktan sonra
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerine tabi çalışmaya
başlayanların aylık bağlandıktan sonraki çalışmaları önceki çalışmaları ile
birleştirilmeyecektir.
Öte yandan, 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde yapılan değişiklik
1/8/2013 tarihinde yürürlüğe girdiğinden bu tarihten önce 2330 sayılı Kanun hükümleri
uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren kanunlara göre aylık bağlanan maluller ile
5434 sayılı Kanunun 56 ncı ve mülga 64 üncü maddesi kapsamında aylık bağlanmış
olup aylık bağlandıktan sonra çalışmaya devam edenlerden hizmetleri birleştirilerek
1/8/2013 tarihinden önce aylık bağlananlar hakkında söz konusu değişiklikten önceki
hükümlerin uygulanmasına devam olunacaktır.
Ayrıca; vazife malullüğü aylığının bağlandığı tarihten önce, Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılık süreleri ilgili kanun
hükümleri doğrultusunda durdurulanların, bu sürelerinin sigortalı ya da hak sahipleri
tarafından ihya talebinde bulunulması halinde vazife malullüğü aylığının bağlandığı
tarihten önceki süreler ihya edilmeyecektir. Yine, vazife malullüğü aylığının bağlandığı
tarihten önce Kanunun 41 inci maddesi kapsamında borçlanabileceği süresi
bulunanların da malullük aylığının bağlandığı tarihten önceki sürelere ilişkin
borçlanma talepleri kabul edilmeyecektir.
Örnek 1- 1/8/1995 tarihinden geçerli olmak üzere 5434 sayılı Kanunun 56 ncı
maddesine göre vazife malullüğü aylığı bağlanan sigortalıya, 15/10/1990-24/5/1993
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
60 / 81
tarihleri arasında 506 sayılı Kanuna tabi hizmetleri de dikkate alınarak 15/7/2006
tarihinden geçerli olmak üzere malullük aylığı bağlanmıştır. Sigortalıya 1/8/2013
tarihinden önce aylık bağlandığından hizmet süreleri hakkında herhangi bir işlem
yapılmayacaktır.
Örnek 2- 15/7/2014 tarihinde 5434 sayılı Kanunun 56 ncı maddesine göre
vazife malullüğü aylığı bağlandıktan sonra Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi kapsamında çalışmaya devam eden sigortalı, 17/4/2018 tarihinde
yaşlılık aylığı bağlanması için talepte bulunmuş olup, sigortalının vazife malullüğü
aylığı bağlandığı tarihten önceki 29/4/1989-31/12/2002 dönemine ait 506 sayılı Kanuna
tabi hizmetleri ile vazife malullüğü aylığı bağlandıktan sonraki hizmetleri
birleştirilmeyecektir.”
8- Üçüncü bölümde yer alan “1- Vazife malulü sigortalıların hizmet birleştirme
işlemleri” başlığından sonra gelmek üzere aşağıdaki başlıklar açıklamalarıyla birlikte
eklenmiştir.
“2- 3713 sayılı Kanuna ilave edilen ek 3 üncü madde kapsamında aylık
bağlanan sigortalıların hizmet birleştirme işlemleri
684 sayılı KHK ile 3713 sayılı Kanuna ilave edilen ek 3 üncü madde
kapsamında aylık bağlananların, aylığa hak kazanılmasından önce geçen her türlü
sigortalılık ve prim ödeme süreleri, iştirakçilik ve fiili hizmet süreleri ile bunların itibari
ve fiili hizmet süresi zammı olarak değerlendirilen süreleri, aylığa hak kazanılmasından
sonra geçen sigortalılık ve çalışma sürelerinin tabi olacağı sigortalılık haliyle
birleştirilmeyecek ve sonradan geçen sigortalılık veya çalışma süreleri yaşlılık/emekli,
malullük ya da ölüm/dul veya yetim aylığı bağlanmasında veya toptan ödeme
yapılmasında ilgili mevzuatına göre ayrı bir çalışma veya sigortalılık süresi olarak
değerlendirilecektir.
3- Yurt dışı ve yurt içi hizmet sürelerinin çakışması
Türk vatandaşlarının 3201 sayılı Kanuna göre borçlanmaya esas yurt dışındaki
sigortalılık, işsizlik ve ev kadınlığı süreleri ile ülkemizdeki prim ödeme sürelerinin
çakışması halinde yapılacak işlemler aşağıda açıklanmıştır.
Kanuna göre hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından
çalıştırılanlar Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında
sigortalı sayılmıştır.
Diğer taraftan, Kanuna göre sigortalılık fiili çalışmaya dayanmaması halinde
iptal edilmekte olup kişilerin çalışmadıkları halde çalışmış gibi gösterilmesi sahte
sigortalılık anlamına gelmekte, fiili çalışma ve sahte sigortalılık, Kurumun denetim ve
kontrolle görevli memurlarınca iptal edilmektedir.
Ancak, sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmış ülkelerdeki sigortalılık süresi ile
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki hizmetlerinin
çakışması halinde sigortalıların ülkemizde bulunmadığı tarihlerdeki hizmetlerinin
denetim ve kontrolle görevli memurların yanı sıra genel idare hizmetleri sınıfında
çalışan personel tarafından da iptal edilebilecektir.
Öte yandan, bazı mesleklerde (örneğin gazetecilik v.b.) sigortalıların işlerini
belirli bir yere bağlı olmadan yapmaları mümkün bulunmakta olup, bu tür durumlarda
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
61 / 81
sigortalının adresinin yurt dışında bulunmasının bir önemi bulunmamaktadır.
Sosyal güvenlik sözleşmeleri Anayasanın 90 ıncı maddesine göre milletlerarası
andlaşma niteliğinde olup, milletlerarası andlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı
hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma
hükümleri esas alınmaktadır.
Ülkemizde sigortalı olanların sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmış ülkelerde
geçici görevli olarak çalışmaları mümkün olup, işverenlerin bu şekilde sigortalı
çalıştırmaları geçici görevli çalıştırılmasına ilişkin belge alınması ile mümkün
olmaktadır.
Sigortalının yurt dışında bulunduğu ülkenin, ülkemizle sözleşmesi bulunup
bulunmadığına bakılmaksızın;
1- Emniyetten temin edilen yurda giriş-çıkış tarihlerine göre, Ülkemizde (4/a)
kapsamındaki sigortalılığın başladığı tarihte yurt dışında olduğu ve hizmetlerin
devamında herhangi bir tarihte Türkiye’ye giriş yaptığı tespit edilen sigortalının, bu
işyerinden bildirilen sigortalı işe giriş bildirgesi ile bu bildirgeye istinaden yapılan (4/a)
kapsamındaki hizmet bildirimlerinin tamamı iptal edilecektir.
2- Sigortalının (4/a) kapsamında geçen çalışmasının başlangıcında ülkemizde
bulunduğu ve (4/a) hizmetinin devamında yurt dışına çıkış yaptığının tespit edilmesi
halinde, işveren tarafından sigortalının yurt dışına görevli olarak gönderildiğinin
ispatlanması (Kanunun 10 uncu maddesinde belirtilen geçici olarak yurt dışına
görevlendirildiğine dair belgenin, sigortalıya yaptığı harcamaların uçak bileti, otel
masrafı vb. gider olarak defter kayıtlarına işleyip işlemediğini belgelendirmesi)
durumunda, hizmetin tamamı geçerli sayılacak, söz konusu belgelerin işveren
tarafından sunulamaması halinde (yıllık izin süreleri hariç) aksine bir tespit olmadığı
sürece, yurt dışına çıkış tarihinden sonra bildirilen (4/a) hizmetleri iptal edilecektir.
3- Ülkemizde geçen (4/a) hizmetinin tamamında veya bir bölümünde yurt
dışında bulunduğu tespit edilen sigortalıların, yurt dışında geçen herhangi bir
sigortalılık süresi olmaması durumunda; (1) ve (2) nci maddelerinde belirtilen
açıklamalar doğrultusunda işlem yapılması, tereddütün giderilememesi durumunda
hizmet akdi unsurlarını sekteye uğratacak sürede ve şekilde yurt dışında bulunulduğu
kanaati oluşan sigortalılar ile ilgili olarak; Sosyal Güvenlik Denetmenliği
Yönetmeliğinin "Denetmen ve denetmen yardımcılarının görevleri" başlıklı 24 üncü
maddesi kapsamında sigortalı için ilgili dönemde bildirilen hizmetlerin fiili çalışma
olup olmadığı yönünde denetim talebinde bulunulacak ve düzenlenecek rapor sonucuna
göre işlem yapılacaktır.
Örnek 1- 5/6/2017-31/1/2018 tarihleri arasında (4/a) kapsamında
sigortalılığı bildirilen sigortalı (A)’nın emniyetten temin edilen yurda giriş-çıkış
belgesine göre 1/1/2016 tarihinde yurt dışına çıktığı, 5/10/2017 tarihinde yurda giriş
yaptığı tespit edilmiştir. Sigortalı (A)’nın 5/6/2017-31/1/2018 tarihleri arasında
(4/a)kapsamında bildirilen sigortalılığının tamamı iptal edilecektir.
Örnek 2- 7/10/2016-4/6/2018 tarihleri arasında (4/a)kapsamında sigortalılığı
bildirilen sigortalı (B)’nin emniyetten temin edilen yurda giriş-çıkış belgesine göre
12/12/2016 tarihinde yurt dışına çıktığı tespit edilmiş ve işveren tarafından yurt dışına
görevli olarak gönderildiği ispatlanamamıştır. Sigortalı (B)’nin (4/a) kapsamındaki
sigortalılığı 12/12/2016 tarihinde sonlandırılacak, bu tarihten sonra bildirilen (4/a)
kapsamında sigortalılığı iptal edilecektir.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
62 / 81
Örnek 3- 1/3/2004-15/10/2010 tarihleri arasında (4/a) kapsamında hizmeti
bulunan sigortalı (B)’nin yurt dışı hizmet belgesinde 14/4/2008-31/1/2012 tarihleri
arasında yurt dışı çalışması bulunduğu ve bu sürelerin borçlandırılmasını talep ettiği,
12/2/2008-31/5/2015 tarihleri arasında da yurt dışında bulunduğu tespit edilmiştir.
Sigortalı (B)’nin (4/a) kapsamındaki sigortalılığı 11/2/2008 tarihinde sonlandırılacaktır.
4- 1/10/2008 tarihinden önce 1479 sayılı Kanun kapsamındaki
sigortalılıklarının sosyal güvenlik sözleşmesi bulunan ülkede çalışmaya başladıkları
tarihten bir gün öncesinde sona erdirilmesi, sona erdirilen sigortalılıkların sözleşmeli
ülkede çalışmalarının sona erdiği tarihten sonraki günden itibaren yeniden başlatılması
gerektiğinden, sözleşme hükümleri saklı kalmak şartıyla sözleşmeli ülkelerde sigortalı
olunan süre ile çakışan ülkemizdeki 1479 sayılı Kanun kapsamındaki çalışmalar iptal
edilecektir.
5- Kanunun 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendine göre, 1/10/2008
tarihinden itibaren Türkiye’de kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan, yurt
dışında ikamet eden ve o ülke sosyal güvenlik mevzuatına tabi olanlar, Kanunun 4 üncü
ve 5 inci maddelerine göre sigortalı sayılmamaktadır. Bu itibarla, sosyal güvenlik
sözleşmeleri hükümleri saklı kalmak şartıyla yurt dışında ikamet eden ve o ülke sosyal
güvenlik mevzuatına tabi olanların ülkemizdeki (4/b) statüsündeki çalışmaları iptal
edilecektir.
6- Yurt dışında geçen çalışmalar ile ülkemizdeki 5434 sayılı Türkiye
Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununa göre iştirakçi olanlar ile Kanunun (4/c)
kapsamında olanların prim ödeme sürelerinin çakışması halinde, ülkemizdeki çalışma
süreleri geçerli sayılacaktır.
7- Sosyal güvenlik sözleşmeleri gereğince yurt dışından ülkemizde isteğe bağlı
sigortaya prim ödemenin mümkün olduğu Fransa, İngiltere, İsveç ve İsviçre hariç
olmak üzere diğer sözleşmeli ülkelerdeki sosyal güvenlik sözleşmesinin yürürlüğe
girdiği tarihten sonraki sigortalılık süreleri ile ülkemizdeki isteğe bağlı sigortaya prim
ödenen sürelerin çakışması halinde isteğe bağlı sigortalılık süreleri iptal edilecektir.
Ancak, isteğe bağlı sigortalılığın devam ettiği süre içerisinde sosyal güvenlik
sözleşmesi olan ülkelerde ev kadınlığı süreleri olanların aksine bir talebi olmadığı
sürece isteğe bağlı sigortalılıkları geçerli kabul edilecektir.”
H-GENELGENİN ONUNCU KISMINDA YAPILAN DÜZENLEMELER
1- Birinci bölümde yer alan “1- Borçlanma Yapacak Kimseler” başlığının
altıncı paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraf eklenmiştir.
“Ancak,geçici 20 nci madde kapsamında sandık iştirakçiliği devam eden ya da
sona erdikten sonra Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının ilgili bentlerine tabi
sigortalılığı bulunmayanların borçlanma talepleri kabul edilmeyecek, son çalışmasının
geçtiği sandığa müracaat etmesi gerektiği bildirilecektir.”
2- Birinci bölümde yer alan “2.1- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a), (b) ve (c) bendine tabi sigortalıların doğumdan sonra geçen süreleri” alt
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
63 / 81
başlığına altıncı paragrafından sonra gelmek üzere yedi ve sekizinci paragraflar
eklenmiş, “Örnek 6-” da yer alan “17/4/2000” tarihi “17/4/2011” olarak değiştirilmiş
ve “Örnek 6-”dan sonra gelmek üzere “Örnek 7-” eklenmiş, örnekler teselsül ettirilmiş,
sekiz, dokuz ve onuncu paragraflarındaki açıklamalarla beraber teselsül edilen“Örnek
21-” de aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“1479 sayılı Kanunun mülga ek 19 uncu maddesi ile Kanunun geçici 17, 63 ve
76 ncı maddeleri uyarınca sigortalılık süresi durdurulan kadın sigortalılardan doğum
borçlanması müracaatında bulunanların borçlanılacak süreleri, durdurulan süreler
içinde yer alması halinde borçlanma talepleri reddedilecektir. Ancak,borçlanılacak
sürenin bir kısmı durdurulan süreler dışında yer alıyor ve bu sürelerde malullük, yaşlılık
ve ölüm sigortası bakımından başka da bir sigortalılık yok ise sadece bu süreler
borçlandırılacaktır.”
“Kanunun 4 üncü maddesinin (a) ve (b) ile ilk defa (c) bendi kapsamındaki
kadın sigortalılardan doğum borçlanması talebinde bulunanlar için T.C. vatandaşı olma
şartı aranmayacaktır.”
“Örnek 7- 1/6/1978-31/7/2017 tarihleri arasında 506 sayılı Kanuna tabi
fasılalı çalışması bulunan ve 10/12/1984 tarihinde de 1479 sayılı Kanuna tabi tescili
bulunan sigortalı, 17/8/2017 tarihinde 20/4/1986 doğumlu çocuğu için doğum
borçlanma talebinde bulunmuştur. Yapılan incelemede, sigortalının 5 yıl ve üzeri prim
ödemesi bulunmadığından geçici 17 nci madde gereği sigortalılık kaydının tescil tarihi
itibariyle durdurulduğu ve borçlanılacak sürenin tamamının durdurulan süreler içinde
kaldığı tespit edildiğinden doğum borçlanması talebi reddedilecektir.”
“5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi çalıştıktan sonra Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (a) veya (b) bendi kapsamında çalışması bulunan ve
borçlanma için gerekli şartları taşıyanlar en son tabi oldukları statüye göre
SGİM/SGM’lerce Kanunun 41 inci maddesinde belirtilen esaslar uyarınca
borçlandırılacaktır.”
“Hakkında 5434 sayılı Kanun hükümleri uygulanacak olan sigortalılardan
5434 sayılı Kanuna tabi çalışmasından sonra herhangi bir statüde çalışması
bulunmayanlar ile halen Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi
görevine devam edenlerin borçlanma talebinde bulunmaları halinde, doğum
sonrasındaki iki yıllık süre içerisinde uzun vadeli sigortakollarına prim ödenmemiş
süreleri Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Kamu Görevlileri Tescil ve Hizmet
Daire Başkanlığınca borçlandırılacaktır.”
“Hakkında 5434 sayılı Kanun hükümleri uygulanacak olan sigortalıların borç
tutarı, Kuruma yazılı olarak başvurdukları tarihteki öğrenim durumu itibariyle tabi
oldukları personelkanunlarında yer alan hükümlere göre belirlenecek göreve giriş
derece, kademe ve ek göstergeleri ile emekli keseneğine esas aylığın hesabına ait tüm
unsurların toplamının, o tarihte yürürlükte olan katsayılarla çarpımı sonucu bulunacak
olup, tarafına bildirilen borç tutarının borcun kendilerine tebliğ edildiği tarihten
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
64 / 81
itibaren 1 ay içinde ödenmesi gerekmektedir.”
“Örnek 22- Örnek 21’deki kadın sigortalının 506 sayılı Kanuna tabi
sigortalılığı bulunmaması halinde Kanunun 41 inci maddesi kapsamında doğum
borçlanması yapılmayacaktır.Bu durumda kişiye ilgili sandığa müracaat etmesi
gerektiği bildirilecektir.”
3- Birinci bölümde yer alan “2.2- Er veya erbaş olarak silah altında veya
yedek subay okulunda geçen süreler” alt başlığının dokuzuncu paragrafındaki “Askeri
liselerden” ibaresi “Buna göre; askeri liselerden” şeklinde değiştirilmiş, onikinci
paragraftan sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraf ve onüçüncü paragrafın
“alınanlardan” ibaresinden sonra gelmek üzere “zorunlu göçe tabi tutulan Türk
soyluların” ibaresi eklenmiş, ondördüncü paragrafından sonraki “Örnek -”, “Örnek 1-”
olarak değiştirilmiş ve “Örnek 1-”den sonra gelmek üzere gelmek “Örnek 2-” eklenmiş,
onaltıncı paragrafındaki açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Ayrıca, 31/7/2016 tarihine kadar harp okulları fakülte ve yüksekokullarda
Türk Silahlı Kuvvetleri hesabına, bu tarihten sonra ise Milli Savunma Bakanlığı adına
Milli Savunma Üniversitesinde, İçişleri Bakanlığı adına Jandarma ve Sahil Güvenlik
Akademisinde öğrenim görmekte iken bu okullardan istekleri dışında, disiplinsizlik veya
başka bir nedenle ayrılanlardan askerlik sürelerini borçlanmak için talepte
bulunanların belirtilen fakülte ve yüksekokullara hangi liseden geçiş yaptıklarına
bakılmaksızın, borçlandırılacak askerlik süreleri askerlik şubeleri ile yazışma yapılarak
tespit edildikten sonra borçlanma işlemi sonuçlandırılacaktır.”
“Örnek 2- 1/4/1993 tarihinden itibaren 506 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı
bulunan ve 6/12/1992 tarihinde Türk Vatandaşlığına alınan İran uyruklu sigortalı,
İran’da yapmış olduğu 18/11/1977-18/11/1979 devresine ait askerlik süresini
borçlanmak için 10/2/2018 tarihinde Kuruma müracaat etmiştir. Bu sigortalının
borçlanma talebi kabul edilmeyecektir.”
“Milli Savunma Bakanlığı ile Kurumumuz arasında askerlik sürelerini
borçlanacak sigortalıların askerlik hizmet bilgilerinin elektronik ortamda
görüntülenmesi sağlanmış ve uygulama ile ilgili web servis Kurumumuza açılmıştır.
Askerliğini er veya erbaş olarak yapmış olanlardan hizmet borçlanması yapmak için
Kurumumuza müracaat eden sigortalıların Tescil ve Hizmet Dökümü ekranında yer
alan "Askerlik Bilgisi"menüsü aracılığıyla yapılacak sorgulama sonucunda askerlik
süresinde herhangi bir tereddüt olmayanların menüdeki bilgileri esas alınarak
borçlanma işlemleri sonuçlandırılacaktır.”
4- Birinci bölümde yer alan “2.3- Personel mevzuatlarına göre aylıksız izinde
geçen süreler” alt başlığının birinci paragrafının ikinci cümlesi aşağıdaki şekilde
değiştirilmiş ve Örnek 2- de yer alan“doğum” ifadesi“uluslararası bir kuruluşta görev
alması” şeklinde değiştirilmiştir.
“Bu sigortalılardan aylıksız izinde geçirdikleri sürelerini borçlanmak
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
65 / 81
isteyenlerin, aylıksız izine ayrıldıklarını gösterir izin onayı ile bunlardan HİTAP
ekranlarında hizmet süresi bulunmayanların çalıştıkları kurumlarca düzenlenecek tüm
hizmetlerini gösterir onaylı bir hizmet belgesini borçlanma talep dilekçelerine ekleyerek
Kurumumuza başvurmaları gerekmektedir.”
5- Birinci bölümde yer alan “2.4- Doktora veya tıpta uzmanlık öğreniminde
geçen süreler” alt başlığının altıncı paragrafında yer alan “olanlardan” ibaresi “olan ve
HİTAP ekranlarında hizmet süresi bulunmayanlardan” şeklinde değiştirilmiştir.
6- Birinci bölümde yer alan “2.5- Avukatlık stajında geçen süreler” alt
başlığının beşinci paragrafındaki açıklama aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı
olanlardan HİTAP ekranlarında hizmet süresi bulunmayanların borçlandırılmasında
Kurumlarından tüm hizmetlerini gösterir onaylı hizmet belgesi istenecektir.”
7- Birinci bölümde yer alan “2.8- Hekimlerin fahri asistanlıkta geçen süreleri”
alt başlığının üçüncü paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı
olanlardan HİTAP ekranlarında hizmet süresi bulunmayanların Kurumlarından tüm
hizmetlerini gösterir onaylı hizmet belgesi istenecektir.”
8- Birinci bölümde yer alan “2.9- Seçim kanunları gereğince görevlerinden
istifa edenlerin açıkta geçirdikleri süreler” alt başlığının ikinci paragraftan sonra
gelmek üzere aşağıdaki paragraf eklenmiş ve üçüncü paragraf aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“Ancak, HİTAP kayıtlarına seçimler nedeniyle istifa etme, seçime girmeden
göreve başlama ya da seçim sonrasında göreve başlamaya ilişkin sebep kodu
atılanların borçlanma işlemleri istifa veya göreve başlama oluru istenmeksizin
yapılacaktır.”
“Ayrıca, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında
sigortalı olanlardan HİTAP ekranlarında hizmet süresi bulunmayanların kurumlarından
seçim için istifa ettikleri ve tekrar göreve başladıkları tarihleri gösterir şekilde
düzenlenmiş tüm hizmetlerini gösterir onaylı hizmet belgesi istenecektir.”
9- Birinci bölümde yer alan “2.10- 4857 sayılı Kanuna göre kısmi süreli iş
sözleşmesi ile çalışanların borçlanmaları” alt başlığının ikinci paragrafında yer alan
“(17) Ev Hizmetlerinde 30 günden az çalışma)” ibresinden sonra gelmek üzere, “ile
4447 sayılı Kanunun ek 5 inci maddesine göre yarım çalışma ödeneğinden
yararlanmayanlar için (23) (Yarım Çalışma) ve (24) (Yarım Çalışma ve Diğer)” ibaresi
ve yedinci paragraftan sonra aşağıdaki paragraf eklenmiştir.
“Milli Eğitim Bakanlığına bağlı her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim
kurumlarında ek ders ücreti karşılığında ilgili mevzuatı çerçevesinde uzman ve usta
öğretici olarak çalıştırılanlar, 657 sayılı Kanunun 89 uncu maddesine göre geçici
personel statüsünde bulunduklarından bu sigortalılar için İş Kanunu hükümleri
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
66 / 81
uygulanmamaktadır. Bu nedenle, 25/2/2011 tarihinden sonraki ay içinde 30 günden
eksik kalan sürelerin bu kapsamda borçlandırılmasına imkan bulunmamaktadır.”
10- Birinci bölümde yer alan “2.12- 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi
sigortalılardan 2008 yılı Ekim ayı başından önce 506 sayılı Kanuna tabi çalışmaları
bulunanların borçlanma işlemleri” alt başlığının birinci paragrafında yer alan “(a), (f)
ve (g)” ibaresi “(f) ve (g)” olarak,“Örnek 1-” ve “Örnek 2-” ise aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“Örnek 1- 15/3/1988-14/10/1998 tarihleri arasında 5434 sayılı Kanuna,
1/11/1998-30/4/1999 tarihleri arasında da 506 sayılı Kanuna tabi hizmetleri bulunan
sigortalının 8/2/2000 -10/7/2000 tarihleri arasında grevde geçen süresi bulunmaktadır.
Sigortalı 14/11/2000 tarihinde tekrar 5434 sayılı Kanuna tabi çalışmaya başlamıştır.
Sigortalının başvurusu halinde 8/2/2000 -10/7/2000 tarihleri arasında grevde geçen
süresi 506 sayılı Kanuna tabi hizmetlerine ilişkin dosyasının bulunduğu
SGİM/SGM’lerce Kanunun 41 inci maddesi uyarınca seçeceği prime esas günlük
kazanç tutarı üzerinden borçlandırılacaktır.
Örnek 2- 8/7/1982-23/1/2003 tarihleri arasında 506 sayılı Kanunatabi
hizmetleri bulunan ve 19/6/2006 tarihinde 5434 sayılı Kanuna tabi göreve başlayan ve
halen bu görevi devam eden sigortalı, 16/8/2010 tarihli dilekçesiyle 23/1/2003 tarihinde
tutuklandığını ancak herhangi ceza almadan 27/3/2003 beraat ettiğini belirterek
tutuklulukta geçen süresini borçlanmak için başvuruda bulunmuştur. Sigortalının
23/1/2003-27/3/2003 tarihleri arasında geçen süresi 506 sayılı Kanuna tabi
hizmetlerine ilişkin dosyasının bulunduğu SGİM/SGM’lerce Kanunun 41 inci maddesi
uyarınca seçeceği prime esas günlük kazanç tutarı üzerinden borçlandırılacaktır.”
11- Birinci bölümde yer alan “3- Borçlanma müracaatının yapılması,
borçlanma tutarının hesabı, tebliği ve ödenmesi” başlığının dördüncü paragrafındaki
açıklamalar aşağıdaki şekilde, beşinci paragrafındaki “altı buçuk katıdır.” ibaresi
“1/1/2017 tarihinden önce altı buçuk, bu tarihten sonra yedibuçuk katıdır.” şekilde ve
altıncı paragrafındaki “iadeli taahhütlü veya acele posta servisi olarak gönderilenlerde
ise postaya verildiği,” ibaresi “taahhütlü, iadeli taahhütlü, acele posta servisi, PTT Alo
Post veya PTT Kargo ile gönderilenlerde postaya veya kargoya verildiği tarih, e-devlet
başvurularında ise başvurunun yapıldığı tarih esas alınacaktır.” şeklinde
değiştirilmiştir.
“Borçlanılacak sürenin hesabında ayın 28, 29, 30 veya 31 gün olup olmadığına
bakılmaksızın ay 30, yıl 360 gün olarak dikkate alınacaktır. Borçlanılacak sürenin
başlangıcı ve bitişinin ay içinde herhangi bir güne rastlaması halinde de ay yine 30 gün
alınacak ve borçlanılacak gün hesabı buna göre yapılacaktır. Ayrıca borçlanmaya konu
sürenin kanuni bir süre olması halinde borçlanılacak süre hiçbir koşulda ilgili kanunda
belirtilen süreleri aşamayacaktır. Bu çerçevede, borçlanma programına 9/2/2018
tarihinden itibaren gerekli kontroller konulmuştur.
Ancak, bu tarihten önce süresi belirlenmiş borçlanmalardan örneğin; 542 gün
askerlik veya 722 gün doğum borçlanması olarak tahakkuk etmiş ve ilgililerce
borçlanma tutarı ödenmiş olanlarla ilgili olarak borçlanma gün sayısında herhangi bir
değişiklik yapılmayarak aylık bağlama işlemlerinde bu şekilde yapılmış borçlanma gün
sayıları esas alınacaktır.”
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
67 / 81
12- İkinci bölümde yer alan “3.4- 1/10/2008 tarihinden sonra yapılan
borçlanmaların iadesi (Değişik, 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı Genelge)” alt başlığı
açıklamaları ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“3.4- Borçlanmaların iadesi
SSİY’nin 66 ncı maddesinin onbirinci fıkrasında yapılan değişiklikle aylık
bağlanmamış olması şartıyla bir defaya mahsus borçlanma tutarının tamamı iade
edilmekte iken bir defaya mahsus iade kaldırılmış olup, aylık bağlanmamış olması
şartıyla borçlanma tutarının tamamı sigortalının talebi halinde faiz uygulanmaksızın
her zaman iade edilebilecek, ancak kısmi iade yapılmayacaktır.
Borçlanmaların iadesinde Kanunun yürürlük tarihinden önce veya sonra
borçlanmanın yapılmış olmasına bakılmayacaktır. Kanunun yürürlük tarihinden önce
borçlanma yapmış olup, 1/10/2008 tarihinden sonra borçlanmanın iadesini talep
edenler hakkında bu Genelge hükümleri doğrultusunda işlem yapılacaktır.
Borçlandıkları hizmetler dikkate alınarak aylık bağlanmış olanların ödedikleri
borçlanma tutarı ile sigortalı tarafından ödenmiş olan borçlanma tutarının sigortalının
vefatından sonra hak sahiplerince iadesinin talep edilmesi halinde borçlanma tutarının
hak sahiplerine iadesi yapılmayacaktır.
Yönetmelik hükmü gereği sigortalı veya hak sahipleri tarafından yasal
süresinde ödenen borçlanma tutarlarının aylık bağlama işleminden önce iade edilmesi
için talepte bulunulması halinde; borçlanma iadesinin talep edildiği tarihin tahsis talep
tarihinden önce olup olmadığına bakılarak iade işlemine karar verilecektir.
İade işleminden önce sigortalı veya hak sahibinin tahsis talebinde bulunup bulunmadığı
araştırılacak, borçlanma iadesi talebinin tahsis talep tarihinden önce olduğunun tespit
edilmesi halinde borçlanma tutarı iade edilecek, tahsis talep tarihinden sonraki bir
sürede borçlanmanın iade edilmesi için talepte bulunulmuş ise borçlanmanın iadesi
yapılmayacaktır. Ancak, iade talebi tahsis talebinden sonra olanlardan tahsis talebinden
sarfınazar edenlerin iade işlemleri yapılacaktır.
Kurumumuzca sigortalı veya hak sahiplerinin ilk tahsis talebi aylık bağlama
koşullarının oluşmaması dolayısıyla reddedilip tarafına borçlanma yaptırılarak ikinci
bir tahsis talebi alınıp aylık bağlama işlemleri gerçekleştirildikten sonra hizmet tespit
davası sonucu veya Kurumca tespit edilen hizmet süreleri ile ilk tahsis talebi geçerli
sayılanların ilk tahsis talep tarihinden sonra yapmış oldukları borçlanmalar yersiz
olduğundan ilgililere iade edilecektir.
Ancak, sigortalılardan borçlanma yapmak suretiyle eksik günlerini tamamlayıp
tarafına aylık bağlandıktan sonra, hizmet tespit davası sonucu veya sonradan Kurumca
eksik hizmet sürelerinin geriye dönük tespit edilmesi nedeniyle, aylık bağlama
işlemlerinde değerlendirilen borçlanmalara ilişkin borçlanma tutarları ilgililere iade
edilmeyeceği gibi sigortalıların vefatından önce yapmış olduğu borçlanmalara ilişkin
borçlanma tutarları da ölüm aylığı bağlanması için yeterli gün sayısının bulunması
sebep gösterilerek hak sahiplerine iade edilmeyecektir.
Borçlanma süreleri ile zorunlu sigortalılık sürelerinin çakıştığının sonradan
tespit edilmesi halinde çakışan sürelere ilişkin borçlanma süreleri iptal edilerek
ilgililere iade edilmesi sağlanacaktır. Bu şekilde aylık bağlanmış olanlar var ise iptal
edilen borçlanma süresi nedeniyle aylık bağlama gün sayısında bir değişiklik olup
olmadığı kontrol edilerek sonucuna göre işlem yapılacaktır.
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
68 / 81
Sigortalıya ait sürelerin (askerlik, doğum vs.) hak sahiplerince Kanunun 41
inci maddesi esaslarına göre borçlanıldıktan sonra ölüm aylığına hak kazanılmaması ya
da tahsis talep tarihinden önce olmak şartıyla yapılan borçlanmadan vazgeçilmesi
halinde borçlanma tutarı iadesi, borçlanma talebinde bulunan hak sahibine
yapılacaktır.
6098 sayılı Kanunun 81 inci maddesinde, hukuka veya ahlaka aykırı bir
sonucun gerçekleşmesi amacıyla verilen şeyin geri istenemeyeceği hüküm altına
alınmıştır. Bu kapsamda sahte belgelerle yapılan borçlanma süreleri geçerli sayılmayıp
ödenen borçlanma tutarı ilgililere iade edilmeyecek, ödenen borçlanma tutarı Kuruma
gelir kaydedilecektir. Ancak yanlış veya yersiz olarak yapıldığı tespit edilen borçlanma
tutarları faiz uygulanmaksızın ilgililere iade edilecektir.
Diğer taraftan, 1/1/2005 tarihinde yürürlüğe giren 5083 sayılı Türkiye
Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanun gereğince yarım yeni kuruşun altındaki
değerler dikkate alınmamaktadır. Bu nedenle, 1/1/2005 tarihinden önce sigortalı veya
hak sahiplerince yapılmış olan borçlanma tutarlarının iptal edilmesi sonucunda iptal
edilen tutardan altı sıfır atılmak suretiyle TL dönüşümü yapıldıktan sonra ortaya çıkan
tutarın yarım yeni kuruş yani 0,005 TL’nın altında kalması halinde 1/1/2005 tarihinden
sonra iadesi mümkün olmadığından bu tutarların iadesi yapılmayacaktır.
Örnek 1- 30/7/1987 tarihinde 1479 sayılı Kanuna göre kayıt ve tescili yapılan
sigortalının sigortalılığı devam ederken 2/12/1987-2/6/1989 tarihleri arasında
askerlikte geçen 1 yıl 6 aylık süreye ilişkin borçlanma tutarını 26/11/1999 tarihli
talebiyle ödemiştir. Sigortalının dosyasında yapılan inceleme sonucunda sigortalılık
süreleri ile askerlikte geçen hizmet sürelerinin çakıştığı anlaşıldığından, sigortalının
talebi halinde borçlanma tutarı faiz uygulanmaksızın tarafına iade edilecektir.
Örnek 2- 16/10/2018 tarihinde doğum borçlanması talebinde bulunan sigortalı
(A), 22/10/2018 tarihinde 720 gün olarak tebliğ edilen borcu yasal süresinde ödemiştir.
Ancak, yapılan incelemede, sigortalının borçlandığı süreler ile (4/a) kapsamında geçen
çalışmaların çakıştığı, çakışan süreler düşüldükten sonra sigortalının borçlanabileceği
sürenin 497 gün olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda sigortalıdan yersiz olarak tahsil
edilen 223 gün karşılığı borçlanma tutarı ilgiliye faizsiz olarak iade edilecek, kalan 497
günlük süre ise hizmet olarak değerlendirilecektir.
Örnek 3- 23/7/2012 tarihinde vefat eden sigortalı (C)’nin ölüm aylığına
yetecek kadar prim ödeme gün sayısı bulunmasına rağmen hak sahibi kızı tarafından
aylık miktarının artırılabilmesi için müteveffa adına 26/9/2017 tarihinde doğum
borçlanması talebinde bulunulduğu, tebliğ edilen borcu yasal süresinde ödendiği ve
18/10/2017 tarihli tahsis talebinde bulunulduğu görülmüştür. Ancak, hak sahibi
tarafından tahsis talep tarihinden sonra 15/11/2017 tarihinde ödemiş olduğu borçlanma
tutarının tarafına iade edilmesini talep ettiği anlaşılmış ise de iade talebinin tahsis talep
tarihinden sonra olması nedeniyle iade talebi kabul edilmeyecektir.
Örnek 4- Örnek 3-’teki hak sahibinin, tahsis talep tarihinden önce yani
10/10/2017 tarihinde iade talebinde bulunması halinde iade talep dilekçesi, tahsis talep
tarihinden önce olması nedeniyle ödemiş olduğu borçlanma tutarı faizsiz olarak iade
edilecektir.
Örnek 5- Sigortalı (D), 24/12/1996 tarihli dilekçeyle askerlik borçlanması
talebinde bulunmuş ve tarafına tebliğ edilen 54.350.000,00 TL borcu yasal süresinde
ödemiştir. Ancak, yapılan incelemede, sigortalının askerlik süresi ile (4/b) hizmetlerinin
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
69 / 81
çakıştığı anlaşılmış olup, askerlik borçlanması iptal edilmiştir. Bu durumda, 1/1/2005
tarihinde yürürlüğe giren 5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında
Kanun gereğince iptal edilen tutardan altı sıfır atılmak suretiyle TL dönüşümü yapılarak
sigortalıya iade edilecek tutar belirlenecektir.”
13- İkinci bölümde yer alan “3.4.1- Kanunun 41 inci maddesine göre birden
fazla yapılan borçlanma taleplerinde herhangi bir borçlanma talebinden vaz geçilerek,
iptali istenen borçlanma tutarı için ödenen tutarın iadesinin talep edilmesi (Ek,
1/9/2016 tarihli ve 2016/20 sayılı Genelge)” alt başlığı “3.4.1- Birden fazla yapılan
borçlanma taleplerinde herhangi bir borçlanma talebinden vaz geçilerek, iptali istenen
borçlanma tutarı için ödenen tutarın iadesinin talep edilmesi” şeklinde değiştirilmiştir.
14- Üçüncü bölümde yer alan “2- Sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki
borçlandırılan sürelerin değerlendirilmesi” alt başlığındaki birinci paragraftaki
“borçlanma yapılan ilgili aylara” ibaresi “geriye götürülen sürelerdeki ilgili aylara”
şeklinde değiştirilmiş, birinci paragraftan sonra gelen “Örnek -” metinden kaldırılmış
ve aşağıdaki örnekler eklenmiştir.
“Örnek 1- 5/10/1998 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamında çalışmaya
başlayan sigortalı, 21/5/1993-21/1/1995 tarihleri arasında yaptığı askerlik hizmetini,
prime esas asgari günlük kazanç üzerinden borçlanmak için 9/3/2018 tarihinde
müracaat etmiş, 600 gün karşılığı borçlanma tutarı 12/3/2018 tarihinde sigortalıya
tebliğ edilmiş, 13/3/2018 tarihinde borçlanma tutarının tamamını ödemiştir. Bu
durumda sigortalının hizmet süresinin başlangıcı ve prime esas kazançları aşağıdaki
şekilde olacaktır.
Askerlik süresi : 21/5/1993-21/1/1995
Borçlanılan gün sayısı : 21/5/1993 – 20/1/1995 (600 gün-1 yıl, 8 ay)
Borç ödeme tarihi : 13/3/2018
Borcun ödendiği tarihteki asgari günlük kazanç : 67,65 TL
Borçlandığı günlük kazanç : 67,65 TL
Ödenen 1 günlük primin ödeme tarihindeki asgari kazanca oranı : 67,65 /
67,65 = 1
Prime esas kazanç hesabı
Yıl
Oran İlgili Ay İçin
Hesaplanan
Kazanç
1997
Şubat
26
18.818.150
1
18.818.150
Mart
30
25.624.950
1
25.624.950
Nisan
30
25.624.950
1
25.624.950
Mayıs
30
25.624.950
1
25.624.950
Haziran
30
25.624.950
1
25.624.950
Temmuz
30
36.941.130
1
36.941.130
Ağustos
30
36.941.130
1
36.941.130
Eylül
30
36.941.130
1
36.941.130
Ekim
30
36.941.130
1
36.941.130
______________________________________________________________________
Ay
Gün
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
İlgili Ayın Asgari
Kazancı
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
70 / 81
1998
Kasım
Aralık
Ocak
Şubat
Mart
Nisan
Mayıs
Haziran
Temmuz
Ağustos
Eylül
Ekim
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
4
36.941.130
36.941.130
50.052.000
50.052.000
50.052.000
50.052.000
50.052.000
50.052.000
63.108.330
63.108.330
63.108.330
9.346.500
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
36.941.130
36.941.130
50.052.000
50.052.000
50.052.000
50.052.000
50.052.000
50.052.000
63.108.330
63.108.330
63.108.330
9.346.500
Sigortalı ilk defa 5/10/1998 tarihinde işe başladığından 1 yıl, 8 ay geriye
gidildiğinde sigortalılık başlangıç tarihi 5/2/1997 tarihi olacaktır.
Hizmet süresinin başlangıcı : 5 10 1998
8 1
5 2 1997
Örnek 2- 1479 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılığı 2/4/1995 tarihinde
başlatılan sigortalı, 21/5/1993-21/1/1995 tarihleri arasında yaptığı askerlik hizmetini,
prime esas asgari günlük kazanç üzerinden borçlanmak için 10/4/2018 tarihinde
müracaat etmiş, 600 gün karşılığıborçlanma tutarı 24/4/2018 tarihinde sigortalıya
tebliğ edilmiş, 25/4/2018 tarihinde borçlanma tutarının tamamını ödemiştir.
Sigortalının ilk defa 2/4/1995 tarihinde işe başladığından 1 yıl, 8 ay geriye
gidildiğinde sigortalılık başlangıç tarihi 2/8/1993 tarihi olacaktır. Ancak, borçlanılan
sürenin 1/10/2008 tarihinden önceki bir süre olması nedeniyle borçlanılan süre ilgili
ayına mal edilmeyecek, sadece prim ödeme gün sayısı olarak değerlendirilecektir.
Örnek 3- (4/b) kapsamındaki sigortalılığı 2/10/2012 tarihinde başlatılan
sigortalı, 2/5/2006-2/5/2012 tarihleri arasındaki doktora öğrenimini prime esas asgari
günlük kazanç üzerinden borçlanmak için 26/2/2018 tarihinde müracaat etmiş
borçlanma tutarı 2/3/2018 tarihinde sigortalıya tebliğ edilmiş, 5/3/2018 tarihinde
borçlanma tutarının tamamını ödemiştir. Bu durumda sigortalının hizmet süresinin
başlangıcı ve prime esas kazançları aşağıdaki şekilde olacaktır.
Doktora süresi : 2/5/2006-2/5/2012
Borçlanılan gün sayısı : 3/5/2006-2/5/2012 (6 yıl-2160 gün)
Borç ödeme tarihi : 3/1/2018
Borcun ödendiği tarihteki asgari günlük kazanç : 67,65 TL
Borçlandığı günlük kazanç : 59,25 TL
Ödenen 1 günlük primin ödeme tarihindeki asgari kazanca oranı : 59,25 /
67,65 = 0,88 çıksa da bu oran “1”den küçük olamayacağından oran “1” kabul
edilecektir.
Prime esas kazanç hesabı
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
71 / 81
Yıl
Ay
Gün
İlgili Ayın Asgari
Kazancı
Oran
2008
Ekim
Kasım
Aralık
Ocak
Şubat
Mart
Nisan
Mayıs
Haziran
Temmuz
Ağustos
Eylül
Ekim
Kasım
Aralık
Ocak
Şubat
Mart
Nisan
Mayıs
Haziran
Temmuz
Ağustos
Eylül
Ekim
Kasım
Aralık
Ocak
Şubat
Mart
Nisan
Mayıs
Haziran
Temmuz
Ağustos
Eylül
Ekim
Kasım
Aralık
Ocak
Şubat
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
638,70
638,70
638,70
666,00
666,00
666,00
666,00
666,00
666,00
693,00
693,00
693,00
693,00
693,00
693,00
729,00
729,00
729,00
729,00
729,00
729,00
760,50
760,50
760,50
760,50
760,50
760,50
796,50
796,50
796,50
796,50
796,50
796,50
837,00
837,00
837,00
837,00
837,00
837,00
886,50
886,50
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
2009
2010
2011
2012
İlgili Ay İçin
Asgari
Kazanç
638,70
638,70
638,70
666,00
666,00
666,00
666,00
666,00
666,00
693,00
693,00
693,00
693,00
693,00
693,00
729,00
729,00
729,00
729,00
729,00
729,00
760,50
760,50
760,50
760,50
760,50
760,50
796,50
796,50
796,50
796,50
796,50
796,50
837,00
837,00
837,00
837,00
837,00
837,00
886,50
886,50
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
72 / 81
Mart
Nisan
Mayıs
Haziran
Temmuz
Ağustos
Eylül
Ekim
30
30
30
30
30
30
30
2
886,50
886,50
886,50
886,50
940,50
940,50
940,50
62,70
1
1
1
1
1
1
1
1
886,50
886,50
886,50
886,50
940,50
940,50
940,50
62,70
Sigortalı ilk defa 2/10/2012 tarihinde işe başladığından 6 yıl geri gidildiğinde
sigortalılık başlangıç tarihi 2/10/2006 tarihi olacaktır. Ayrıca, 2/5/2006-2/5/2012
tarihleri arasındaki borçlanma sürelerinin 1/10/2008 tarihine kadar ki bölümü
yukarıdaki gibi ilgili aylarına mal edilecek olup, kalan süreleri ise sadece prim ödeme
gün sayısı olarak değerlendirilecektir.
15- Üçüncü bölümün “3- Borç tutarının kısmi ödenmesi halinde hizmetlerin
değerlendirilmesi” alt başlığında yer alan “Örnek 1-”, “Örnek 2-”ve “Örnek 3-”
aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Örnek 1- 2/1/2000 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamında çalışmaya
başlayan sigortalı, 6/6/1986-6/12/1987 tarihleri arasında yaptığı askerlik hizmetini,
günlük 95,00 TL prime esas kazanç üzerinden borçlanmak için 15/6/2018 tarihinde
müracaat etmiş, 21/6/2018 tarihinde tebliğ edilen(95,00 x % 32 = 30,40 TL, 30,40 x
540 = 16.416,00 TL) borçlanma 4.560,00 TL’lik kısmını 2/7/2018 tarihinde ödemiştir.
Bu durumda sigortalının hizmet süresinin başlangıcı ve prime esas kazançları aşağıdaki
şekilde olacaktır.
Askerlik süresi : 6/6/1986 - 6/12/1987
Borçlanılan gün sayısı : 6/6/1986- 5/12/1987 (1 yıl 6 ay-540 gün)
Primi ödenen gün sayısı : 4.560,00 / 30,40 = 150 gün
Borç ödeme tarihi : 2/7/2018
Borcun ödendiği tarihteki asgari günlük kazanç : 67,65 TL
Borçlandığı günlük kazanç : 95,00TL
Ödenen 1 günlük primin ödeme tarihindeki asgari kazanca oranı : 95,00 /
67,65 = 1,40
Prime esas kazanç hesabı
Oran
Yıl
Ay
1999
Ağustos
Gün İlgili Ayın Asgari Kazancı
29
109.910.000
İlgili Ay
İçin
Hesaplanan
Kazanç
1,40
153.874.000
Eylül
30
113.700.000
1,40 159.180.000
Ekim
30
113.700.000
1,40 159.180.000
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
73 / 81
2000
Kasım
Aralık
Ocak
30
30
1
113.700.000
113.700.000
4.000.000
1,40 159.180.000
1,40 159.180.000
1,40 5.600.000
Sigortalı ilk defa 2/1/2000 tarihinde işe başladığından 5 ay geriye gidildiğinde
sigortalılık başlangıç tarihi 2/8/1999 tarihi olacaktır.
Hizmet süresinin başlangıcı: 2 1 2000
5
2 8 1999
Örnek 2- Örnek 1’deki sigortalı askerlik hizmetinden kalan süreyi 21/9/2018
tarihinde prime esas günlük asgari kazanç üzerinden borçlanmak için müracaat etmiş,
(67,65 x % 32 x 390 = 8.442,72 TL) borçlanma tutarının bu defa 1.948,32 TL’lik
kısmını 28/9/2018 tarihinde ödemiştir. Bu durumda sigortalının hizmet süresinin
başlangıcı ve prime esas kazançları aşağıdaki şekilde olacaktır.
Askerlik süresi : 6/6/1986-6/12/1987
Borçlanılan gün sayısı : 6/6/1986-5/7/1987 (1 yıl 1 ay, 390 gün)
Primi ödenen gün sayısı : 1.948,32 / 21,65 = 90 gün
Borç ödeme tarihi : 28/9/2018
Borcun ödendiği tarihteki asgari günlük kazanç : 67,65 TL
Borçlandığı günlük kazanç : 67,65 TL
Ödenen 1 günlük primin ödeme tarihindeki asgari kazanca oranı: 67,65 /
67,65= 1
Prime esas kazanç hesabı:
Yıl
Ay
1999
Mayıs
Haziran
Temmuz
Ağustos
Gün İlgili Ayın Asgari Kazancı Oran
29
30
30
1
90.253.800
93.366.000
113.700.000
3.790.000
1
1
1
1
İlgili Ay
İçin
Hesaplanan
Kazanç
90.253.800
93.366.000
113.700.000
3.790.000
Sigortalı ikinci borçlanması hizmet başlangıç tarihi 2/8/1999 tarihinden
borçlandığı 3 ay süre geriye gidildiğinde sigortalılık başlangıç tarihi bu defa 2/5/1999
tarihi olacaktır.
Hizmet süresinin başlangıcı : 2 8 1999
3
2 5 1999
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
74 / 81
Örnek 3- Halen Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine
tabi sigortalı,1/7/1987 – 25/11/1987 tarihleri arasında sigortalı çalışmış, 9/11/1990 –
13/5/1991 tarihleri arasında mahkemede, 13/5/1991 – 12/11/1991 tarihleri arasında da
avukat yanında staj yapmış ve 19/4/2018 tarihinde söz konusu süreyi 78,00 TL prime
esas kazanç üzerinden borçlanmak için müracaat etmiş, 27/4/2018 tarihinde tebliğ
edilen (78,00 x % 32 = 24,96 TL, 24,96 x 360 = 8.985,60 TL) borçlanma tutarının
5.990,40 TL’lik kısmını 30/4/2018 tarihinde ödemiştir. Bu durumda sigortalının hizmet
süresinin başlangıcı ve prime esas kazançları aşağıdaki şekilde olacaktır.
Avukatlık staj süresi : 9/11/1990 – 13/5/1991, 13/5/1991 – 12/11/1991
Borçlanılan gün sayısı : 13/11/1990 – 12/11/1991 360 gün (1 yıl)
Primi ödenen gün sayısı : 5.990,40 / 24,96= 240 gün
Borç ödeme tarihi : 30/4/2018
Borcun ödendiği tarihteki asgari günlük kazanç : 67,65 TL
Borçlandığı günlük kazanç : 78,00 TL
Ödenen 1 günlük primin ödeme tarihindeki asgari kazanca oranı : 78,00 /
67,65 = 1,15
Prime esas kazanç hesabı :
Yıl
Ay
Gün
1991
Mart
Nisan
Mayıs
Haziran
Temmuz
18
30
30
30
30
Ağustos
Eylül
30
30
Ekim
30
Kasım
12
İlgili Ay
İlgili Ayın Asgari Kazancı Oran
İçin
Hesaplanan
Kazanç
211.212
1,15 242.893,80
352.020
1,15
404.823
352.020
1,15
404.823
352.020
1,15
404.823
470.010
1,15
540.511,50
470.010
1,15 540.511,50
470.010
1,15
540.511,50
470.010
1,15
540.511,50
188.004
1,15
216.204,60
16- Üçüncü bölümde yer alan “5.1.1- Eksik tahsil edilen askerlik
borçlanmaları” alt başlığının ikinci paragrafı değiştirilmiş, ikinci paragraftan sonra
gelmek üzere aşağıdaki paragraf eklenmiştir.
“Kanunun 88 inci maddesine 6552 sayılı Kanunla 11/9/2014 tarihinden
itibaren ilave edilen yirmiikinci fıkra gereğince sigortalılar ile tüzel kişilerin kasıt,
kusur, hata veya yanıltıcı beyanından kaynaklanmaması şartıyla, sigortalılarca ödenen
borçlanma tutarlarının noksan tahakkuk ettirildiğinin Kurumca sonradan tespit
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
75 / 81
edilmesi halinde, tespit edilen fark borçlanma tutarına ilişkin borç aslı sigortalılara
tebliğ edilerek, borcun tebliğ tarihinden itibaren en geç bir aylık sürede ödenmesi
istenecek olup, fark borçlanma tutarının bu süre içerisinde ödenmemesi durumunda
ödenen tutara karşılık gelen süre dikkate alınacaktır. Bir aylık süre geçtikten sonra
yapılan ödemeler ise dikkate alınmayacaktır.”
“5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanun gereğince
yarım Kr’un altındaki değerler dikkate alınmayacağından, 1/1/2005 tarihinden önce
sigortalılar ile tüzel kişilerin kasıt, kusur, hata veya yanıltıcı beyanından
kaynaklanmayan sigortalılarca eksik ödenen prim ve prime ilişkin borçların 5000
TL’nin (yarım Kr) (5.000 / 1.000.000 = 0,005)altında kalması halinde 1/1/2005
tarihinden sonra tahsili mümkün olmadığından bunların tahsili yoluna gidilmeyecektir.”
17- Üçüncü bölümde yer alan “6- 506 ve 1479 sayılı kanunlara göre
borçlanma yapılıp tebligat tarihi tespit edilemeyen borçlanmalar (Ek, 1/9/2016 tarihli
ve 2016/20 sayılı Genelge)” başlığından sonra gelmek üzere aşağıdaki alt başlık
açıklamalarıyla birlikte eklenmiştir.
“7- 2008 yılı Ekim ayı başından sonra ilk defa 4 üncü maddenin birinci
fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı sayılanların borçlanmalarının
değerlendirilmesi
2008 yılı Ekim ayı başından sonra ilk defa 4 üncü maddenin birinci fıkrasının
(c) bendi kapsamında sigortalı sayılanların Kanuna göre tespit edilen sigortalılığın
başlangıç tarihinden önceki süreler için borçlandırılma halinde, sigortalılığın başlangıç
tarihi, borçlandırılan gün sayısı kadar geriye götürülecek ve Kanunun yürürlük
tarihinden sonraki sürelere ait borçlanmalarda; borçlanılan prime esas gün sayısı
borçlanılan ilgili aylara mal edilecektir.
Seçilen prime esas kazanç, borcun ödendiği tarihteki prime esas asgarî
kazanca oranlanarak, söz konusu oran ilgili ayın prime esas asgarî kazancı ile
çarpılarak bulunacak ve bulunan tutar ilgili ayın prime esas kazancı kabul edilecektir.
Ancak hesaplanan prime esas kazanç hiçbir suretle o ayın prime esas azamî kazancını
geçemeyecektir.
Ancak, Kanunun geçici 7 nci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca Kanunun
yürürlüğe girdiği tarihten sonra ilk defa 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendi
kapsamında sigortalı olanların sigortalılık başlangıç tarihinden önceki sürelerinin,
Kanunun 41 inci, 46 ncı maddeleri, 5434 sayılı Kanunun ek 31 inci maddesi ile 3201
sayılı Kanuna göre borçlandırılması halinde, sigortalılık başlangıç tarihi geriye
götürülmeyecek ve haklarında Kanunun geçici maddeleri uygulanmayacaktır.
Örnek 1– 15/9/2016 tarihinde ilk defa Kanunun dördüncü maddesinin birinci
fıkrasının (c) bendine tabi sigortalı olarak görev başlayan ve 17/8/2012-17/8/2013
tarihleri arasında geçen askerlik süresini 28/12/2017 tarihinde Kurumumuza vermiş
olduğu dilekçe ile prime esas kazanç alt sınırı üzerinden borçlanmak isteyen
sigortalının borçlanmaya ilişkin iş ve işlemleri aşağıdaki gibi olacaktır.
17/8/2012-17/8/2013 tarihleri arasında geçen 1 yıllık (360 gün) askerlik süresi
Asgari Ücret :1.777,50 TL
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
76 / 81
Günlük PEK alt sınırı :1.777,50 / 30 = 59,25
Günlük borçlanma alt sınırı : 59,25 X 32/100 = 18,96
Toplam borçlanma tutarı :360 gün X 18.96 = 6.825,60 TLüzerinden
borçlandırılacaktır.
Sigortalının ilk defa uzun vadeli sigorta kollarına prim yatırmaya başladığı
tarih 15.9.2016 tarihi olup, sigortalılığın başlangıç tarihi borçlandırılan gün sayısı
kadar geriye götürülecek, kazanç tutarları ise seçtiği prime esas günlük kazancın,
paranın yatırıldığı tarihteki prime esas günlük asgari kazanca orantılanması suretiyle
bulunacak kazanç oranının ilgili ayın prime esas asgari kazanç ile çarpılması
sonucunda bulunacaktır.
Ödeme için seçtiği günlük prime esas kazanç : 59,25 TL
Ödemenin yapıldığı tarihteki günlük prime esas kazanç : 59,25 TL
Kazanç oranı : 59,25/59,25=1,00
Tarih
Aylık PEK
Alt Sınırı
1/9/2016 -14/9/2016
1/8/2016-30/8/2016
1/7/2016-30/7/2016
1/6/2016-30/6/2016
1/5/2016-30/5/2016
1/4/2016-30/4/2016
1/3/2016-30/3/2016
1/2/2016-Son/2/2016
1/1/2016-30/1/2016
1/12/2015-30/12/2015
1/11/2015-30/11/2015
1/10/2015-30/10/2015
14/9/2015-30/9/2015
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.273,50
1.273,50
1.273,50
1.273,50
GünlükPEK
Alt Sınırı Gü
n
54,90
54,90
54,90
54,90
54,90
54,90
54,90
54,90
54,90
42,45
42,45
42,45
42,45
14
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
30
16
Kazanç
Oranı
Kazanç
Tutarı
1,00
1,00
1,00
1,00
1,00
1,00
1,00
1,00
1,00
1,00
1,00
1,00
1,00
768,60
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.647,00
1.273,50
1.273,50
1.273,50
679,20
Örnek 2- 7/8/2003-16/9/2004 tarihlerinde arasında 506 sayılı Kanun kapsamın
uzun vadeli sigorta kollarına prim yatıran 2/7/2005 tarihinde doğum yapan ve
15/12/2009 tarihinde Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının ( c) bendi uyarınca
sigortalı olan ilgili günlük 70 TL prime esas kazanç üzerinden doğum borçlanması
yapmak için 28/1/2018 tarihinde Kurumumuza müracaat etmiştir. Bu durumda
borçlanmaya ilişkin iş ve işlemleri aşağıdaki gibi olacaktır.
2/7/2005-2/7/2007 tarihleri arasında geçen 2 yıllık (720 gün) doğum
borçlanması süresi
Asgari Ücret :2.029,50 TL
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
77 / 81
Günlük PEK alt sınırı :2.029,50 / 30 = 67,65
Günlük borçlanma tutarı :70 X 32/100 =22,40
Toplam borçlanma tutarı: 720 gün X 22,40 = 16.128,00 TLüzerinden
borçlandırılacaktır.
Ödeme için seçtiği günlük prime esas kazanç : 70,00TL
Ödemenin yapıldığı tarihteki günlük prime esas kazanç :67.65 TL
Kazanç oranı : 70,00/67,65=1,03
Borçlanılan
Tarihler
Aylık
PEK Alt
Sınırı
1/7/2007-2/7/2007 585,00
1/6/2007 –
585,00
30/6/2007
1/5/2007585,00
30/5/2007
1/4/2007585,00
30/4/2007
1/3/2007585,00
30/3/2007
1/2/2007585,00
Son/2/2007
1/1/2007585,00
30/1/2007
1/12/2006531,00
30/12/2006
1/11/2006531,00
30/11/2006
1/10/2006531,00
30/10/2006
1/9/2006-30-9531,00
2006
1/8/2006531,00
30/8/2006
2/7/2006 –
531,00
30/7/2006
1/6/2006 –
531,00
30/6/2006
1/5/2006531,00
30/5/2006
1/4/2006531,00
Günlük PEK
Alt Sınırı
Borçlanılan
Gün Sayısı
Kazanç
Oranı
19,50
19,50
2
30
1,03
1,03
40,35
605,32
19,50
30
1,03
605,32
19,50
30
1,03
605,32
19,50
30
1,03
605,32
19,50
30
1,03
605,32
19,50
30
1,03
605,32
17,70
30
1,03
549,45
17,70
30
1,03
549,45
17,70
30
1,03
549,45
17,70
30
1,03
549,45
17,70
30
1,03
549,45
17,70
30
1,03
549,45
17,70
30
1,03
549,45
17,70
30
1,03
549,45
17,70
30
1,03
549,45
Kazanç
Tutarı
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
78 / 81
30/4/2006
1/3/200630/3/2006
1/2/2006Son/2/2006
1/1/200630/1/2006
1/12/200530/12/2005
1/11/200530/11/2005
1/10/200530/10/2005
1/9/200530/9/2005
1/8/200530/8/2005
2/7/200530/7/2005
531,00
17,70
30
1,03
549,45
531,00
17,70
30
1,03
549,45
531,00
17,70
30
1,03
549,45
488,70
16,29
30
1,03
505,68
488,70
16,29
30
1,03
505,68
488,70
16,29
30
1,03
505,68
488,70
16,29
30
1,03
505,68
488,70
16,29
30
1,03
505,68
488,70
16,29
28
1,03
471,96
18- Beşinci bölümünün “1- Kanunun 46 ncı maddesine göre yapılacak
borçlanmalar” alt başlığının birinci paragrafında yer alan “öğrencilerin” ibaresi yerine
“öğrenciler ile 6/1/2017 tarihinden sonra Milli Savunma Bakanlığı, Jandarma Genel
Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı nam ve hesabına okuyan öğrencilerin” ibaresi
ve üçüncü paragrafından sonra aşağıdaki paragraf eklenmiştir.
“Ayrıca, 680 sayılı KHK ile yapılan değişiklik uyarınca, 6/1/2017 tarihinden
itibaren fakülte veya yüksek okullarda kendi hesabına okuduktan sonra veyahut fakülte
veya yüksek okullarda kendi hesabına okumakta iken Milli Savunma Bakanlığı,
Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı nam ve hesabına okumaya
devam eden öğrencilerin bu okullarda geçen başarılı öğrenim süreleri için (aynı
öğretim yılları içerisinde ilgili okullarda hazırlık sınıfının açılmış olması şartıyla
hazırlık sınıfı da dahil olmak üzere) borçlanmanın yapıldığı tarihte ilgisine göre en az
aylık alan teğmenin, astsubay çavuşun prime esas kazancının % 32’si üzerinden
hesaplanan borç tutarının tamamı, tebliğ tarihinden itibaren iki yıl içinde defaten ya da
taksitler halinde kendileri veya hak sahipleri tarafından ödenecektir.”
19- Beşinci bölümde yer alan “2.4- 5434 sayılı Kanunun ek 31 inci maddesi
gereğince yapılan borçlanmalar” başlığının birinci paragrafından sonra gelmek üzere
aşağıdaki paragraf eklenmiştir.
“Borçlanılan hizmetlere ait gün sayısı, prim ödeme gün sayısına eklenmekle
birlikte borçlanılan sürenin başlangıcından önce sigortalının sosyal güvenlik
kurumlarında geçen hizmeti yoksa, borçlanılan sürenin başlangıcı aynı zamanda
sigortalılık süresinin başlangıcı olarak kabul edilecektir.”
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
79 / 81
I- GENELGENİN ONİKİNCİ KISMINDA YAPILAN DÜZENLEMELER
1-“Kanunun 4 Üncü Maddesinin Birinci Fıkrasının (C) Bendine Tabi Sigortalı
İşlemlerinin Sosyal Güvenlik İl Müdürlüklerine Devri” başlığı açıklamalarıyla birlikte
çıkarılmıştır.
2- “DİĞER HUSUSLAR” başlığı ve açıklamaları eklenmiştir.
“DİĞER HUSUSLAR
1- Yönetim Kurulumuzun 17/11/2016 tarihli ve 2016/45 sayılı uygun görüşleri
ve Bakanlık Makamının 15/12/2016 tarihli ve 6775025 sayılı Olurları ile Sigorta
Primleri Genel Müdürlüğüne bağlı Bağımsız Çalışanlar Daire Başkanlığı ile Hizmet
Akdiyle Çalışanlar Daire Başkanlığı ile Kamu Görevlileri Daire Başkanlığı kapatılarak
Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğüne bağlı Bağımsız ve Hizmet Akdiyle Çalışanlar
Tescil ve Hizmet Daire Başkanlığı ile Kamu Görevlileri Tescil ve Hizmet Daire
Başkanlığı kurulmuştur. Bu Genelgede yer alan Genel Müdürlük ve Daire Başkanlığı
adları bu doğrultuda güncellenmiştir.
2- Genelgenin ekinde yer alan Ek-10 açıklamalar bölümü, Ek-34 güncellenmiş
ve Ek-25, Ek-27, Ek-28 yer alan yer alan Genel Müdürlük ve Daire Başkanlığı adları
Yönetim Kurulumuzun 17/11/2016 tarihli ve 2016/45 sayılı uygun görüşleri ve
Bakanlık Makamının 15/12/2016 tarihli ve 6775025 sayılı Olurları doğrultusunda
değiştirilmiştir.
3- 9/7/2018 tarihli ve 30473 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 703 nolu
Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun
Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde
Kararname'nin 216 ıncı maddesi gereği kanun ve kanun hükmünde kararnamelerle
bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarına yapılan atıflar Cumhurbaşkanlığı
kararnamelerinde bunlara karşılık olarak belirtilen ve düzenlenen bakanlıklar ile kamu
kurum ve kuruluşlarına yapılacağı belirtildiğinden Genelgedeki bakanlıklar ile kamu
kurum ve kuruluşları adları bu doğrultuda düzeltilmiştir.”
Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.
Dr. Mehmet Selim BAĞLI
Kurum Başkanı
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
80 / 81
DAĞITIM :
Gereği : Merkez ve Taşra Teşkilatına
Bilgi : Aile, Çalışma ve Sosyal
Hizmetler Bakanlığı
______________________________________________________________________
Adres: Mithatpaşa Cad. No:7 Sıhhiye/ANKARA
Telefon: 0 312 458 77 17 Faks: 0 312 434 11 48
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Erdoğan ÜVEDİ Daire Başkanı
Elektronik ağ: www.sgk.gov.tr
81 / 81
Ekli belgeler
PDF Belge (PDF)PDF · Arşiv belgesi Aç ↗Bu belgenin yazdırılabilir sürümü ücretli üyelere özeldir — https://isverenim.skyside.com.tr/mevzuat/a159be87-da38-1222-28f3-a63d0a607c58