MUHTASAR VE PRİM HİZMET BEYANNAMESİ UYGULAMASINDA
DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR HAKKINDA
DUYURU
18.08.2020
Muhtasar Beyanname ile Aylık Prim ve Hizmet Belgesinin birleştirilmesi ile oluşturulan
Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi 01.08.2020 tarihi itibariyle (Temmuz/2020 dönemine ait
olup, 26 Ağustos 2020 tarihine kadar yapılacak beyanlar ile) Türkiye genelinde uygulamaya
açılmıştır.
Uygulamanın başladığı tarihten itibaren mükelleflerimizden gelen sorular ve geri
bildirimlerin değerlendirilmesi sonucunda, benzer hususları bulunabilecek diğer
mükelleflerimizin de bilgilendirilmesi ve uygulamaya uyumun artırılmasını sağlamak amacıyla
aşağıdaki açıklamaların yapılması gerekli görülmüştür.
1. Zirai Tevkifat Yapmayan ve Çalıştırdıkları Hizmet Erbabı Sayısı 10 ve Daha Az
Olanlarda Vergilendirme Dönemi:
Çalışanı bulunmayan mükellefler ile zirai tevkifat yapmayan mükellefler üç aylık
vergilendirme dönemleri itibariyle beyanname vermeye devam edebilirler.
En az bir sigortalı çalışanı bulunan mükellefler ise aylık mükellefiyete dönmek
zorundadırlar. Haziran ayına ilişkin muhtasar beyannamesinde işçi çalıştırdığını beyan eden ve
vergilendirme dönemi 3 aylık olan mükelleflerin vergilendirme dönemi sistem tarafından aylık
döneme çevrilmiştir.
1 ila 10 sigortalı çalışanı bulunan mükelleflerimiz beyannamenin vergi tevkifatlarına ilişkin
kısmının doldurulması sırasında aşağıdaki iki yöntemden birisini seçebilirler.
1.Yöntem: 10 ve daha az işçi çalıştırılıyorsa, üç aylık dönemin birinci ve ikinci aylarında
beyannamenin sadece “SGK Bildirimleri” bölümü, üçüncü ayda ise hem “SGK Bildirimleri” hem
de vergi tevkifatlarına ilişkin bölümleri doldurularak beyanname gönderilebilir.
2.Yöntem: 1 ila 10 sigortalı çalışanı bulunan mükelleflerimiz “SGK Bildirimleri” ile birlikte
vergi tevkifatlarını da aylık dönemler halinde beyan edebilirler. Bu durumda tahakkuk eden
vergilerin beyan edildiği ayda ödenmesi gerekmektedir.
1 ila 10 sigortalı çalışanı bulunan mükefleflerimizin yukarıda bahsettiğimiz yöntemleri
uygulamak için vergi dairesine herhangi bir bildirimde bulunmasına gerek bulunmamaktadır.
2. 1003A ve 1003B Kodlu Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamelerinin Kullanımı:
- 1003A Kodlu Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi:
1003A kodlu Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi vergi kesintileri ile sigorta primlerinin
birlikte bildirilmesine mahsus genel kullanıma açık beyannamedir. Hem tüm vergi kesintileri hem
de çalıştırılan sigortalıların prim ve hizmet bilgileri bu beyanname ile beyan edilecektir. Vergi
kesintisi yapma yükümlülüğü bulunmayan, sadece çalıştırdıkları sigortalıların prim ve
hizmet bildirimlerini yapmak amacıyla 0003 gelir stopajı mükellefiyeti açtıranlar da 1003A
kodlu Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesini kullanacaklardır.
1
- 1003B Kodlu Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi:
1003B kodlu Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi 340 sıra no.lu Vergi Usul Kanunu
Genel Tebliğine göre beyannamelerini kendileri gönderebilen mükelleflerin çalıştırdıkları
sigortalılara ilişkin hem vergi kesintileri hem de sigorta primlerini, kurum politikaları gereği, ücret
ödemeleri dışında kalan diğer vergi kesintilerinden ayrı olarak beyan etmek istemeleri halinde
kullanabilecekleri beyanname olup, bunun için vergi dairesinden 0095 vergi türünden
mükellefiyet açtırmaları ve “MuhSGK Özel Yetki” kullanıcısı tanımlı şifre almaları
gerekmektedir. Bu şifreyi alan mükelleflerin, 1003A kodlu beyannamede çalıştırdıkları
sigortalılara ilişkin prim ve hizmet bilgileri ile ücretlere ilişkin vergi kesintilerini beyan
etmelerine Sistem tarafından izin verilmeyecektir.
3. Aile Sağlığı Merkezlerinin SGK Kayıtlarındaki NACE Kodlarının Kontrolü:
Aile Sağlığı Merkezleri SGK mevzuatına göre adi ortaklık veya gerçek kişi olarak tescil
edilmektedir. Hazine ve Maliye Bakanlığınca yapılan düzenlemelere göre ise Aile Sağlığı
Merkezindeki doktorlardan birisi adına 0003 gelir stopaj mükellefiyeti tesis edilmesi
gerekmektedir.
Mükelleflerimizin bu konuda dikkat etmesi gereken en önemli husus bağlı oldukları Sosyal
Güvenlik İl Müdürlüğünde Aile Sağlığı Merkezi tescilinde yer alan NACE kodunun “8621.02Aile ve toplum sağlığı merkezleri tarafından sağlanan yatılı olmayan genel hekimlik uygulama
faaliyetleri (yatılı hastane faaliyetleri ile ebeler, hemşireler ve fizyoterapistlerce gerçekleştirilen
paramedikal faaliyetler hariç)” olmasını sağlamalarıdır. Aile Sağlığı Merkezlerinin NACE
kodlarının farklı olması durumunda beyanname gönderilemeyecektir. Bu nedenle Aile
hekimliklerinin NACE kodunun doğru olması önem arz etmektedir
4. Kazancı Basit Usulde Vergilendirilen Mükelleflerin Muhtasar ve Prim Hizmet
Beyannamelerinin Gönderilmesi İçin Yapılması Gerekenler:
Vergi kesintisi yapma zorunluluğu olmamakla birlikte 5510 sayılı Kanun uyarınca
çalıştırdıkları sigortalıların prime esas kazanç ve hizmet bilgilerini beyan etme zorunluluğu
bulunan basit usulde vergilendirilen mükellefler, bağlı bulundukları vergi dairesine başvururak
0003 Gelir Stopaj mükellefiyeti tesis ettirmek zorundadırlar.
0003 Gelir Vergisi Stopajı mükellefiyeti vergi dairesine bizzat başvurularak talep
edilebileceği gibi, https://ivd.gib.gov.tr adresinde yer alan İnteraktif Vergi Dairesi üzerinden de
başvuru yapılabilir. Bunun için;
- İnteraktif Vergi Dairesine kullanıcı kodu / vergi kimlik no / T.C. kimlik no ve şifre bilgileri
ile giriş yapılır.
- Sisteme giriş yapıldıktan sonra “İşlem Başlat / Mükellefiyet İşlemleri / Muhtasar ve Prim
Hizmet Beyannamesi Gelir Stopaj Mükellefiyeti Açılış Dilekçesi” ile başvuruda bulunulur.
Dilekçenin verilmesine ilişkin ayrıntılı bilgilere https://ebeyanname.gib.gov.tr/muphb3.pdf
adresinde yer alan Kılavuzdan da ayrıca ulaşılabilir.
2
5. Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi Vergilendirme Dönem Değişikliğinin
Yapılması:
Vergilendirme dönemi 3 aylık olan mükelleflerden Nisan-Haziran/2020 dönemi Muhtasar
Beyannamesinde 3. ay (Haziran ayı) için asgari ücretli veya diğer ücretli çalıştırdığını beyan
edenlerin vergilendirme dönemi Başkanlığımız tarafından “aylık” olarak değiştirilmiştir. Bu
mükelleflerimiz İnteraktif Vergi Dairesinden durumlarını kontrol etmeleri gerekmektedir.
Mükellefler tarafından İnteraktif Vergi Dairesinde yapılan kontrol sonucunda dönem
değişikliği yapılmadığı anlaşılanlar ile Haziran ayında çalışanı bulunmayan ancak Temmuz ayında
sigortalı istihdam etmeye başlayan mükelleflerin İnteraktif Vergi Dairesi üzerinden “Dönem
Değişikliği Dilekçesi” vermeleri gerekmektedir. Konuya ilişkin ayrıntılı bilgilere
https://ebeyanname.gib.gov.tr/muphb4.pdf adresinde yer alan Kılavuzdan ulaşılabilir.
6. Apartman Yönetimlerinin Durumu ve Kolay İşverenlik Uygulaması:
Apartman yönetimlerinin de genel esaslar çerçevesinde, yönetimlerine bağlı olarak istihdam
ettikleri sigortalı çalışanları için Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesini (vergi bölümü boş ve
SGK bilgileri bölümü dolu olacak şekilde) vermeleri esastır. Ancak SGK “Kolay İşverenlik
Uygulaması” na geçen APARTMAN YÖNETİMLERİ’nin Muhtasar ve Prim Hizmet
Beyannamesi göndermelerine gerek bulunmamaktadır. Bu yöntemden yararlanmak isteyen
apartman yönetimleri e-bildirge şifreleri ile aşağıdaki adresten giriş yaptıktan sonra başvurularını
tamamlayabilirler.
http://e.sgk.gov.tr/wps/portal/isveren/Ilgili+Diger+Uygulamalar/isveren_sistemi
Bu işverenler için e-Bildirge v.2 uygulaması açık tutulacaktır. Bu işverenler geriye yönelik
belge düzeltmelerini ve yasal süresi dışındaki aylık prim ve hizmet belgelerini e-Bildirge v.2
uygulaması vasıtasıyla gönderebileceklerdir. Yine, bu işverenler için tahakkuklar otomatik
oluşturulmakla birlikte cari aya ilişkin belgelerini gönderebilmeleri ya da otomatik olarak oluşan
tahakkuklarında değişiklik yapabilmeleri için ilgili dönemi takip eden ayın 21’i ila 23’ü arasında
e-Bildirge v.2 uygulaması açılacaktır. Bu tarih aralığı dışında cari ay bildirimleri için e-Bildirge
v.2 uygulaması kapalı olacaktır.
Kolay işverenliğe geçmemiş apartman yönetimleri ise Muhtasar ve Prim Hizmet
Beyannamesini e-Beyanname uygulaması üzerinden göndereceklerdir. Kolay işverenlik
yöntemini seçmeyen apartman yönetimlerinin öncelikle apartmanın bulunduğu yere göre yetkili
vergi dairesine başvurarak 0003 Gelir Vergisi Stopaj mükellefiyeti tesis ettirmeleri gerekmektedir.
Ayrıca bu işverenlerin vergi numaralarının SGK sistemlerinde tescile işlenmiş olması
gerekmektedir. Tescil kütüklerinde vergi numaralarının bulunmaması halinde beyanname
verilemeyeceğinden vergi kimlik numaralarının kayıtlı olup olmadığı ile doğru olup olmadığı
kontrol edilmelidir.
0003 Gelir Vergisi Stopajı mükellefiyeti vergi dairesine bizzat başvurularak talep
edilebileceği gibi, https://ivd.gib.gov.tr adresinde yer alan İnteraktif Vergi Dairesi üzerinden de
başvuru yapılabilir. Bunun için;
- İnteraktif Vergi Dairesine kullanıcı kodu / vergi kimlik no / T.C. kimlik no ve şifre bilgileri
ile giriş yapılır.
- Sisteme giriş yapıldıktan sonra “İşlem Başlat / Mükellefiyet İşlemleri / Muhtasar ve Prim
Hizmet Beyannamesi Gelir Stopaj Mükellefiyeti Açılış Dilekçesi” ile başvuruda bulunulur.
3
Dilekçenin verilmesine ilişkin ayrıntılı bilgilere https://ebeyanname.gib.gov.tr/muphb3.pdf
adresinde yer alan Kılavuzdan da ulaşılabilir.
Apartman yönetimlerinden Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamelerini e-Beyanname veya
İnternet Vergi Dairesi uygulaması (intvrg.gib.gov.tr) üzerinden kendileri göndermek isteyenlerin
bağlı oldukları vergi dairesine başvurarak e-Beyanname gönderme yetkisini haiz şifre almaları
gerekmektedir. Beyannamelerini 3568 Sayılı Kanunda belirtilen meslek mensupları aracılığıyla
göndermek isteyen apartman yönetimlerinin meslek mensubu ile aracılık sözleşmesi imzalamaları
gerekmektedir.
7. Ev Hizmetlerinde Sigortalı Çalışanlarının Durumu:
5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında ev
hizmetlerinde sigortalı çalıştırmakta iken 5510 sayılı Kanunun Ek 9 uncu maddesi kapsamına
geçen işverenlere ait tahakkuklar otomatik olarak oluşturulduğundan bu işverenler
Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi göndermeyecektir.
Ancak, 5510 sayılı Kanunun Ek 9 uncu maddesi kapsamına geçmeksizin işyeri sicil
numarası üzerinden ev hizmetlerinde çalışan sigortalılarını e-Bildirge sisteminden SGK’ya
bildiren işverenler, sigortalı bildirimlerini 2020/Temmuz ayından itibaren Muhtasar ve Prim
Hizmet Beyannamesiyle yapacaklardır.
8. YETKİLİ VERGİ DAİRESİ: Evde Bakıcı veya Temzilik İşçisi Çalıştıran, Yazlık
Evinde Bekçi Çalıştıran, Özel Yatında Personel İstihdam Eden, Özel İnşaatlarda İşçi
Çalıştıranlar vb. lerinin (Kolay İşverenlik ile Ek 9 Ev Hizmetlerine geçenler hariç) 0003
Türünden Vergi Mükellefiyeti Açılacak Vergi Dairesi:
a. Başka işleri dolayısıyla 0003 Gelir Stopaj Vergisi mükellefiyeti bulunanlar:
Öteden beri mükellefiyeti bulunanlar verecekleri Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesine
çalışan sigortalıların sigorta primleri ve kazançları toplamı, meslek adları ve kodları ile prim
ödeme gün sayılarını da bu beyannameye ekleyerek beyanname vermek zorundadır.
b. Türkiye’de ikamet edenlerden vergi mükellefiyeti bulunmayanlar:
Gerçek kişiler ikametgahının bulunduğu yer vergi dairesine 0003 Gelir Stopaj
mükellefiyeti tesis ettirmek zorundadır. 0003 Gelir Vergisi Stopajı mükellefiyeti vergi dairesine
bizzat başvurularak talep edilebileceği gibi, https://ivd.gib.gov.tr adresinde yer alan İnteraktif Vergi
Dairesi üzerinden de başvuru yapılabilir. Bunun için;
- İnteraktif Vergi Dairesine kullanıcı kodu / vergi kimlik no / T.C. kimlik no ve şifre bilgileri
ile giriş yapılır.
- Sisteme giriş yapıldıktan sonra “İşlem Başlat / Mükellefiyet İşlemleri / Muhtasar ve Prim
Hizmet Beyannamesi Gelir Stopaj Mükellefiyeti Açılış Dilekçesi” ile başvuruda bulunulur.
Dilekçenin verilmesine ilişkin ayrıntılı bilgilere https://ebeyanname.gib.gov.tr/muphb3.pdf
adresinde yer alan Kılavuzdan ulaşabilirsiniz.
c. Türkiye’de ikamet etmeyenlerden vergi mükellefiyeti bulunmayanlar:
Türkiye’de ikamet etmeyenler, Türkiye’de çalıştırdıkları sigortalının bağlı olduğu
Sosyal Güvenlik Merkezinin bulunduğu yer vergi dairesine mükellefiyet açtırmaları
gerekmektedir.
4
9. Kanun No - Belge Türü vb. Nedenlerle Birden Fazla Satırda Yer Alması Gereken
Sigortalılar İçin Gelir Vergisi ve Asgari Geçim İndirimi (AGİ) Alanlarının Doldurulması:
Sigortalının bilgilerinin, SGK bildirimleri bölümünde birden fazla satırda yer almasının
gerektiği durumlarda AGİ tek bir satıra yazılmalıdır. Gelir vergisi kesintisi ayrıştırılabiliyorsa ayrı
ayrı, ayrıştırılamıyorsa tek bir satıra yazılarak beyanda bulunulmalıdır.
10.
Sigorta Bildirimleri Bölümünde Gün Bilgisine İlişkin Hataların Giderilmesi:
“Prim Ödeme Gün Sayısı”, ay/dönem içindeki çalışmaları tam olan için ay/dönemin kaç gün
olduğuna bakılmaksızın (ay/dönemin 28, 29, 30 veya 31 gün olması dikkate alınmaksızın) 30 gün
olarak sisteme girilmelidir.
Bazı iş günlerinde çalışılmaması ve çalışılmayan günler için ücret alınmaması halinde
çalışılmayan günler ayın kaç gün sürdüğüne göre ilgili ay/dönemdeki gün sayısından çıkartılarak
prim ödeme gün sayısı belirlenecektir.
Konuyla ilgili olarak ayrıntılı bilgiler aşağıdaki adreste yer alan Kılavuzun 4.2.12
maddesinde yer almaktadır.
https://ebeyanname.gib.gov.tr/muphb1.pdf
11. Eksik Adres Bilgisi Hatasının Düzeltimi:
“UAVT adresi bulunamadı.” şeklinde hata alan işverenlerin aşağıdaki adresten sisteme girip
adreslerini tanımlanmaları gerekmektedir. Adresleri UAVT sisteminde kayıtlı değilse bir kereye
mahsus “Ulusal Adres Veri Tabanında işyerinin adres bilgilerine ulaşılamamıştır.” kutucuğunu
işaretlemeleri halinde bu uyarı mesajını almayacaklardır.
https://uyg.sgk.gov.tr/isyeriadresguncelleme/Welcome.do
12. Sigorta Bilgileri Bölümünde Tescile İlişkin Alınan Hatalar ve Düzeltimi:
Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesinin gönderilmesi sırasında işyeri sicil sıra numarası,
eski şube kod, yeni şube kod, il kodu, sigortalı T.C. kimlik numarası, sigortalı adı/soyadı, gün,
kazanç gibi zorunlu alanların eksiksiz ve doğru olarak sisteme kaydedilerek gönderilmesi
gerekmektedir. Söz konusu bilgilerin hatalı girilmesi halinde beyannamenin onaylanması mümkün
bulunmamaktadır. Bu gibi durumlarda mükelleflerimize/işverenlerimize hatalı girişlere ilişkin
mesaj dönülmektedir.
Sıkça rastlanan;
"Soyadı bilgileri hatalıdır."
"Adı bilgileri hatalıdır."
“TC Kimlik Numarası, Sicil Numarası bilgileri hatalıdır.”
gibi sigortalının tesciline ilişkin hatalar için aşağıdaki adresten gerekli düzeltmelerin
yapılması gerekmektedir.
https://uyg.sgk.gov.tr/SigortaliTescil/amp/loginldap
5
13. Vergi Kimlik Numarası ile SGK İşyeri Sicil Numarasının Eşleştirilmesi Gereği:
Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi verilirken sorun yaşanmaması için vergi kimlik
numarası ile prim ve hizmet bilgileri bildirilecek SGK işyeri sicil numaralarının Başkanlığımız
İnternet Vergi Dairesinde "Mükellef İşlemleri" modülünde "Mükellef Dosyası" altında yer alan
"SGK 4/1-a İşyeri Sicil Bilgileri" bölümünden kontrol edilmesi ve eksik veya hatalı olan işyeri
bilgileri için bağlı olunan Sosyal Güvenlik Merkezine başvurulması gerekmektedir.
14. Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesine İlişkin Diğer Hususlar
1- Bankaların kayıtlı işyerlerinin SGK sistemindeki tescil bilgilerinin (faaliyette bulunulan
sektör alanı) “BANKA” olarak güncellenmesi halinde banka merkezinden gönderilen
beyannameler tüm şubeleri içerir şekilde gönderilebilecektir.
2- e-Bildirge v.2 üzerinden sadece Genel Bütçe kapsamındaki kamu idareleri bildirge
gönderebileceklerdir. Genel Bütçe kapsamındaki kamu idareleri dışında kalan işverenler ise eBildirge v.2 üzerinden bildirge gönderemeyecek olup e-Beyanname sistemi üzerinden muhtasar
ve prim hizmet beyannamesi göndereceklerdir.
3- Toplu İş Sözleşmesine (TİS) ilişkin belgeler e-Bildirge v.1’den verilmeye devam
edilecektir.
4- 2020/6 ve öncesi için geriye yönelik belgeler (B TAHAKKUK NEDENİ) e-Bildirge v.2
den gönderilecektir. Ancak 2020/7 ve sonrası dönemleri için Muhtasar ve Prim Hizmet
Beyannamesi kullanılacaktır. Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi ile gönderilen çalışanlara
ilişkin geriye yönelik bilgiler işveren intrada ilgili Kurum ünitesinin onayına düşecektir.
5- SGK sistemlerinde, tescilde genel bütçe olarak işaretlenmiş ve e-Bildirge v.2
uygulamasından Aylık Prim ve Hizmet Belgesi göndermiş ancak daha sonra tescildeki genel bütçe
kodu kaldırılmış işyerleri için Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi gönderilmek istenildiğinde
“Diğer ortamdan verilmiş belgeniz var belge veremezsiniz.” uyarısı verilmeksizin Muhtasar ve
Prim Hizmet Beyannamesi gönderilmesine izin verilecektir.
6- Beyannamenin vergi kesintileri ile ilgili bölümleri için Gelir İdaresi Başkanlığı adına,
Vergi İletişim Merkezi (189) veya mphb@gelirler.gov.tr adresinden gerekli teknik ve mevzuat
desteği verilmektedir. Beyannamenin “SGK Bildirimleri” bölümü ile ilgili olarak Sosyal Güvenlik
Kurumu adına Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler İletişim Merkezi (170) veya
isverensistemi@sgk.gov.tr adresinden gerekli hizmetler verilmektedir.
Duyurulur.
6
