isverenim.com
Duyuru
Duyuru

Danıştayın Yemek Kartlarındaki Sigorta Primi İstisna Uygulamasına İlişkin Onama Kararı

  • Tarih

Bilindiği üzere, Danıştay 10’uncu Dairesinin 2023/170 Esas ve 2024/1853 nolu kararı sonucunda SGK tarafından 2024/17 sayılı “Yemek Bedeli” konulu Genelgesi yayımlanmıştır.

Söz konusu Genelge ile;

İşverence sigortalılara yemek bedeli adı altında nakit olarak yapılan ödemelerin sigortalının fiilen çalıştığı günler dikkate alınarak, 2025 yılı için günlük 158,00 TL’lık tutarın prime esas kazanca dahil edilmeyeceği,

Yemek kartı/çeki/kuponunun yemek bedeli ödemesi dışında nakit ya da nakit yerine geçecek şekilde başka amaçlarla kullanılma imkanı olmaması halinde, yemek kartı/çeki/kuponuna yüklenen tutar prime esas kazanca dahil edilmeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Son olarak, Danıştay 10’uncu Dairesinin söz konusu kararı, T.C. Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu’nun 06/03/2025 tarihli kararı ile (esas no: 2024/2809 ve karar no: 2025/539) onanmıştır.

Bu onama kararı gereğince, SGK’nın 2024/17 sayılı Genelgesine ilişkin mevcut uygulaması aynen devam etmektedir.

Ekli belgeler

PDF DokümanPDF · Arşiv belgesi Aç ↗
Ekli belgenin metni: Doküman

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

TEMYİZ EDENLER

: 1-(DAVACI): Yemek Kartı Hizmetleri Derneği

VEKİLİ : Av. Nursel Karaaslan

UETS Kodu: 16096-90651-43734 (E-Tebligat)

2-(DAVALI) : Sosyal Güvenlik Kurumu

UETS Kodu: 35773-73770-62988 (E-Tebligat)

VEKİLİ : Av. Elif Görgü

İSTEMİN KONUSU

: Danıştay Onuncu Dairesinin 08/05/2024 tarih ve

E:2023/170, K:2024/1853 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

:

Dava konusu istem: 12/05/2010 tarih ve 27579 sayılı Resmi Gazete'de

yayımlanan Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin, 11/11/2022 tarih ve 32010 sayılı Resmi

Gazete'de yayımlanan Yönetmelik'in 1. maddesi ile değiştirilen 97. maddesinin 7. fıkrasının

(a) bendi ve bu düzenlemeye dayanılarak Sosyal Güvenlik Kurumu Sigorta Primleri Genel

Müdürlüğü tarafından yayımlanan 02/12/2022 tarih ve 2022/22 sayılı, "Yemek Bedeli" konulu

Genelge’nin 2.1.2 ve 2.1.4. maddelerinin iptali istenilmiştir.

Daire

kararının özeti:

Danıştay Onuncu

Dairesinin 08/05/2024 tarih ve

E:2023/170, K:2024/1853 sayılı kararıyla;

Davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmemiş,

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun, dava konusu

düzenlemelerin yayımlandığı tarihte yürürlükte bulunan haliyle "Sigortalı sayılanlar" başlıklı

4. maddesi, "Prime esas kazançlar" başlıklı 80. maddesinin 1. ve son fıkrası, "Yönetmelikler"

başlıklı 107. maddesi, 12/05/2010 tarih ve 27579 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak

yürürlüğe giren Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin "Kanunun 4 üncü maddesinin birinci

fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalıların prime esas kazançları" başlıklı 97.

maddesinin 7. fıkrası, Sosyal Güvenlik Kurumu Sigorta Primleri Genel Müdürlüğünün

02/12/2022 tarih ve 2022/2 sayılı, "Yemel Bedeli" konulu Genelgesi'nin "2.1.2" ve "2.1.4" alt

başlıklı maddelerine yer verilerek,

Uyuşmazlığın, 5510 sayılı Kanun'un 4. maddenin 1. fıkrasının (a)

bendi

kapsamında sigortalı olanlara işveren tarafından yapılan ayni ve nakdi yemek yardımlarının,

sigorta primine esas kazanca dahil edilip edilmeyeceğine ilişkin olduğu,

5510 sayılı Kanun’un 80. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinden de görüleceği

üzere; 4. maddenin 1. fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı olan, hizmet akdi ile bir veya

birden fazla işveren tarafından çalıştırılanlara işveren tarafından yapılan ayni yardımların

bütünüyle prime esas kazançtan hariç tutulurken, nakden yapılan yemek yardımlarının

yalnızca davalı Kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek kısmının (Kurum Yönetim

Kurulunun 17/11/2022 tarih ve 2022/323 sayılı kararıyla günlük brüt asgari ücretin % 23,65’i)

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

sigorta priminden istisna tutulduğu,

Dolayısıyla, ayni yardım kavramının tanımının, uyuşmazlığın çözümü bakımından

önem arz ettiği,

Doktrinde ve Yargıtay kararlarında belirtildiği üzere, "ayni yardım", sosyal veya

kişisel bir ihtiyacın karşılanması için yapılmakta olup, işçinin işverene sunduğu emeğin

karşılığı olan ücret ya da sair yan ödemeler kapsamında yer almayan sosyal amaçlı

ödemeler olduğu, bu nedenle, işçi tarafından ayni yardımın, verilme amacı dışında, nakit ya

da nakit yerine geçmek üzere bir ödeme aracı olarak kullanılamaması, bu koşulları

sağlamayan yardımların "nakdi yardım veya ödeme" kapsamında değerlendirilmesi

gerektiği,

Buna göre, yalnızca "ayni ya da nakdi yapılmış olması" ayrımını esas alarak yemek

yardımını prime esas kazanç bakımından farklı sonuçlara tabi tutan 5510 sayılı Kanun

hükmünün, yapılan açıklamalarla birlikte değerlendirilmesinden; yardımın ayni ya da nakdi

olarak tespitinde işçi-işveren ilişkisinin esas alınması gerektiği, bir başka ifadeyle işverenin

yemek yardımını işçiye fiilen “yemek vermek” şeklinde sunması halinde, yemeğin işyeri ve

müştemilatı içinde ya da dışında verilmesi fark etmeksizin yardımın “ayni yardım”

kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, işverenin söz konusu yemek bedelini 3. kişilere

nakden ödemesinin de bu durumu değiştirmeyeceği, zira 3. kişilere yapılan ödemenin işçi

tarafından başka amaçlarla kullanmasının mümkün olmadığı, bu nedenle işçinin işverene

sunduğu

emeğin

karşılığı

olan

ücret

ya

da

sair

yan

ödemeler

kapsamında

değerlendirilemeyeceği, aynı şekilde işverenin yemek yardımını işçiye yalnızca yemek

bedelini ödemede kullanılmak üzere “yemek kartı/çeki/kuponu gibi araçlarla ödemesi”

halinde de, işçinin söz konusu ödeme aracını nakit ya da nakit yerine geçecek şekilde başka

amaçlarla kullanmasının mümkün olmaması nedeniyle ayni yardımın söz konusu olacağı,

bununla birlikte işverenin yemek yardımını işçiye “nakit ya da yemek bedeli ödeme dışında

da kullanılabilecek yemek kartı/çeki/kuponu gibi araçlarla ödemesi” halinde ayni yardımdan

bahsedilemeyeceği ve bu halde yapılan nakdi ödemenin yalnızca davalı Kurumca tutarları

yıllar itibarıyla belirlenecek kısmının (Kurum Yönetim Kurulunun 17/11/2022 tarih ve

2022/323 sayılı kararıyla günlük brüt asgari ücretin % 23,65’inin) prime esas kazanca tabi

tutulmayacağı, bu tutarı aşan kısmının sigorta primine tabi olduğu sonucuna varıldığı,

Oysa, dava konusu Yönetmelik kuralı ile Genelge maddelerinde, belirlenen yasal

ayrımlar dikkate alınmaksızın; ayni yemek yardımları, salt işyeri veya müştemilatı dışında

verilmesi nedeniyle ayni yardım olarak kabul edilmediği, aynı şekilde işçilere ayni yardım

olarak sunulan yemekler karşılığı 3. kişilere nakden ödeme yapılması nedeniyle ayni yardım

niteliğinin değiştiğinin varsayıldığı, ayrıca Genelge'nin 2.1.5.1 maddesinde; Genelge'de

geçen yemek kartı/çeki/kuponu ibarelerinden "yalnızca yemek bedellerini ödeme aracı

olarak kullanılanların" kastedildiği açıkça belirtilmesine rağmen, sigortalılara, bu şekilde

yapılan ödemelerin de ayni yardım değil nakdi yardım/ödeme olarak kabul edildiği ve söz

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

konusu yardımların hepsinin Kurumca belirlenen tutarı aşan kısmının prime esas kazanca

dahil edildiği,

Daha açık bir şekilde ve maddeler halinde ifade etmek gerekirse;

İşverenin sigortalıya işyeri veya müştemilatında kendi imkanlarıyla (kendi aldığı

malzemelerle kendi mutfağında yemek yapması suretiyle) yemek vermesi veya işverenin

sigortalıya işyeri veya müştemilatında ve fakat 3. kişiden (yemek firmaları vb.) hizmet alımı

suretiyle yemek vermesi

halinde, söz konusu yemek yardımlarının "ayni yardım"

kapsamında değerlendirileceği ve prime esas kazanca dahil edilmeyeceği, dava konusu

Yönetmelik kuralının da bu yönde olduğu, ayrıca aynı hususlar Genelge'nin 2.1.1

maddesinde düzenlenmiş olup, dava konusu edilmediği, dolayısıyla taraflar arasında bu

konuda ihtilaf bulunmadığı,

İşverenin sigortalıya işyeri veya müştemilatı dışında, 3. kişilere ait restoran ve

bunun gibi yerlerde yemek vermesi ve söz konusu yemek bedelini 3. kişilere nakden

ödemesi halinde, söz konusu yemek yardımının "ayni yardım" kapsamında değerlendirilmesi

ve prime esas kazanca dahil edilmemesi gerektiği, zira 5510 sayılı Kanun'un 80/1-b

hükmünde, yardımın ayni verilmesinin, prime esas kazançtan muaf tutulması için yeterli

görüldüğü ve yemeğin verileceği yer bakımından mekansal bir ayrıma (işyeri veya

müştemilatı içi ya da dışı ayrımına) gidilmediği, her ne kadar, bu halde işveren tarafından

yemek bedelinin 3. kişilere nakden ödenmesi söz konusu ise de, yardımın ayni olup

olmadığının tespitinde işveren ile 3. kişi arasındaki ilişkinin değil, işveren ile yardımın

yapıldığı işçi arasındaki ilişkinin esas alınmasının zorunlu olduğu, esasen, 3. kişilere yapılan

bu ödeme, işçi tarafından başka amaçlarla kullanılamayacağından, işçinin işverene sunduğu

emeğin karşılığı olan ücret ya da sair yan ödemeler kapsamında değerlendirilemeyeceği,

bu nedenle de prime esas kazanca dahil edilemeyecek bir sosyal yardım niteliğinde

kalacağı,

Dava konusu Yönetmelik kuralı ile Genelge'nin dava konusu 2.1.2 maddesinde,

işverence sigortalılara işyeri ve müştemilatı dışındaki yerlerde verilecek ve bedeli 3. kişilere

ödenecek yemekler için yapılan ödemenin, Kurumca belirlenen tutarı aşan kısmının prime

esas kazanca tabi olacağı düzenlenmek suretiyle, esasen "ayni yardım" kapsamında yer

alan söz konusu yemek yardımının bir kısmının Kanun'a aykırı olarak prime esas kazanca

dahil edildiği görüldüğünden, anılan kapsamdaki ayni yemek yardımlarını, nakdi yardım

olarak niteleyen dava konusu Yönetmelik kuralı ile Genelge'nin dava konusu 2.1.2

maddesinde hukuka uyarlık bulunmadığı,

İşverenin, sigortalıya işyeri veya müştemilatı dışında, 3. kişilere ait restoran ve

bunun gibi yerlerde yemek vermesi ve söz konusu yemek bedelini sigortalıya yemek

kartı/çeki/kuponu gibi araçlarla ödemesi halinde, ikili bir ayrıma gitmek gerektiği,

Buna göre, yemek kartı/çeki/kuponunun, yemek bedelinin ödenmesi dışında hiçbir

mecrada ve -nakit ya da nakit yerine geçecek şekilde- başka hiçbir amaçla kullanılamaması

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

halinde, bahse konu yemek yardımının sosyal yardım niteliğini koruması ve işçiye emeği

karşılığı verilen ücret ya da yan ödemeler vasfını taşımaması nedeniyle "ayni yardım"

kapsamında değerlendirilerek yemek kartı/çeki/kuponuna yüklenen tutarın prime esas

kazanca dahil edilmemesi gerekeceği,

Ancak yemek kartı/çeki/kuponunun, yemek bedelinin ödenmesi dışında başka

mecralarda ve yemek bedeli ödeme dışında -nakit ya da nakit yerine geçecek şekildebaşka amaçlarla kullanılması halinde, bahse konu yemek yardımının "nakdi yardım"

kapsamında değerlendirilmesi ve davalı Kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek

kısmının, prime esas kazanca tabi tutulmaması, bu tutarı aşan kısmının ise sigorta primine

tâbi olması gerekeceği,

Dava konusu Yönetmelik kuralında, işverenin sigortalıya işyeri veya müştemilatında

yemek vermeyip 3. kişilere ait restoran ve bunun gibi yerlerde yemek vermesi halinde, bu

yemek bedeli için sigortalıya yemek kartı/çeki/kuponu ile yapılan ödemenin nitelik ve

koşulları bakımından herhangi bir ayrıma gidilmediği, böylelikle başka bir mecrada ve yemek

bedeli ödeme dışında başka bir amaçla kullanılmayan yemek kartı/çeki/kuponu aracılığıyla

sigortalıya yapılan yemek yardımının, ayni yardım niteliğini koruduğu göz ardı edilerek nakdi

yardım kapsamına alındığı, dolayısıyla söz konusu yardımın tamamının prime esas

kazançtan istisna tutulması gerekirken yalnızca davalı Kurumca belirlenen tutar kadarlık

kısmının prime esas kazançtan muaf tutulduğu,

2022/22 sayılı Genelge'nin dava konusu 2.1.4 maddesine gelince; Genelge'nin

2.1.5.1 maddesiyle yemek kartı/çeki/kuponuna yüklenen bedellerin sigorta priminden istisna

olması için yalnızca yemek bedeli ödemesi amacıyla kullanılması gerektiği açıkça

düzenlenmiş olmasına, dolayısıyla dava konusu 2.1.4 maddesinde işverence sigortalıya

işyeri veya müştemilatı dışında 3. kişilere ait restoran ve bunun gibi yerlerde verilen

yemeklerin bedellerinin yüklendiği yemek kartı/çeki/kuponunun yalnızca yemek bedeli

ödemede kullanılacağı kabul edilmiş olmasına rağmen, anılan şekilde yapılan yemek bedeli

ödemesinin ayni yardım kapsamında ele alınması gerekirken nakdi yardım olarak

değerlendirildiği ve bu ödemenin davalı Kurumca belirlenen tutarı aşan kısmının prime esas

kazanca dahil edildiğinden, anılan kapsamdaki ayni yemek yardımlarını nakdi yardım olarak

niteleyen dava konusu Yönetmelik kuralı ile Genelge'nin dava konusu 2.1.4 maddesinde de

hukuka uyarlık görülmediği,

Sonuç itibarıyla, Kanun'a aykırı ayrımlara gidilmek suretiyle kurallar getirildiği açık

olan dava konusu düzenlemelerde normlar hiyerarşisine ve hukuka uyarlık bulunmadığı

gerekçesiyle,

dava konusu düzenlemelerin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :

Davacı tarafından, yemek kartlarının, para yerine geçebilecek bir değişim aracı veya kredi

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

kartları gibi nakit şeklinde kullanılabilme imkânının bulunmadığı, bu kartlarla, yemek ve

tüketime hazır gıda dışındaki ürünlerin alımının yapılamayacağı, yemek kartlarının, sadece

Dernek üyesi yemek kartı şirketleriyle "üye sözleşmesi" olan ve yemek kartı POS’unun

kurulu olduğu yemek ve gıda işletmelerinde kullanılabildiği; Daire kararında, “… işverenin

yemek yardımını işçiye “nakit ya da yemek bedeli ödeme dışında da kullanılabilecek yemek

kartı/çeki/kuponu gibi araçlarla ödemesi” halinde ayni yardımdan bahsedilemeyeceği...”

denilerek, yemek kartının, yemek bedeli ödemesi dışında da kullanılabilecek bir enstrüman

olduğu algısı yaratıldığı ve yemek kartı sahibi çalışanların, yemek kartıyla tüketime hazır

gıda alımının "yemek bedeli ödemesi" kavramına dahil edilip edilmediği hususunun

muallakta bırakıldığı, yemek kartının “yemek ve tüketime hazır gıda alımı” dışında hiçbir

şekilde ve hiçbir mecrada kullanılması mümkün olmadığından, Daire kararına yemek bedeli

kavramının tüketime hazır gıda kavramını da içerdiği hususlarının açıklama ya da gerekçe

olarak eklenmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

Davalı idare tarafından, 5510 sayılı Kanun'da prime esas kazanca dahil olmayacak

kalemlerin ödeme-gerçekleştirilme şekline/yöntemine ilişkin herhangi bir belirleme ya da

herhangi bir kısıtlama yapılmadığı ve bu hususun Kurumun takdirine bırakıldığı, dolayısıyla

Kanun'da açıkça tadadi olarak sayılmayan ayni yardımların ve yine aynı maddede Kurumca

tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek yemek tutarının ne kadarlık kısmının ya da hangi

şartlarda

sunulacak

yemek

yardımının

prime

esas

kazanca

tabi

tutulmayacağı

düzenlenmesinin yargısal denetiminin, Kuruma tanınan takdir yetkisini sınırlandırdığı; kişisel

bir ihtiyaç olan yemek için yapılan yardımın verilme amacı dışında nakit yerine geçebilen

ödeme aracı olan yemek kartı ile yapılması halinde, Kanun'un 80/1-c maddesi gereği prime

esas kazanca tabi tutulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI :

Taraflarca karşılıklı olarak, istemlerin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ REFİKA ALTINOK'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin

reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları

dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

Üye Recep Kılıç'ın "yemek kartı sektörünü temsil etmek, yemek kartını tanıtmak ve

bu amaçla her türlü faaliyeti yapmak; toplumun sağlıklı beslenmesi ile ilgili faaliyetlere dahil

olmak ve bu tür faaliyetleri desteklemek ve teşvik etmek; yemek kartı faaliyetlerinin

dayanağını oluşturan her türlü mevzuatın günün

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

ihtiyaçlarına göre şekillenmesini

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

sağlayacak çalışmalar yapmak...vs. amacıyla kurulan davacı Derneğin, dava konusu

düzenlemelerin iptalini istemekte menfaati bulunmadığından dava açma ehliyetinin

olmadığı" yönündeki usule ilişkin oyuna karşılık, davacı Derneğin dava açma ehliyetinin

bulunduğuna oyçokluğu ile karar verilerek işin esasına geçildi.

İNCELEME VE GEREKÇE:

İLGİLİ MEVZUAT :

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun "Prime esas

kazançlar" başlıklı 80. maddesinde;

"4 üncü maddenin 1. fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalıların prime esas

kazançları aşağıdaki şekilde belirlenir.

a)Prime esas kazancın hesabında;

1)Hak edilen ücretlerin,

2)Prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkaktan o ay içinde yapılan

ödemelerin ve işverenler tarafından sigortalılar için özel sağlık sigortalarına ve bireysel

emeklilik sistemine ödenen tutarların,

3)İdare veya yargı mercilerince verilen karar gereğince yukarıdaki (1) ve (2)

numaralı alt bentlerde belirtilen kazançlar niteliğinde olmak üzere sigortalılara o ay içinde

yapılan ödemelerin, brüt toplamının esas alınır.

b)Ayni yardımlar ve ölüm, doğum ve evlenme yardımları, görev yollukları, seyyar

görev tazminatı, kıdem tazminatı, iş sonu tazminatı veya kıdem tazminatı mahiyetindeki

toplu ödeme, keşif ücreti, ihbar ve kasa tazminatları ile Kurumca tutarları yıllar itibarıyla

belirlenecek yemek, çocuk ve aile zamları, işverenler tarafından sigortalılar için özel sağlık

sigortalarına ve bireysel emeklilik sistemine ödenen ve aylık toplamı asgari ücretin %30’unu

geçmeyen özel sağlık sigortası primi ve bireysel emeklilik katkı payları tutarlarının, prime

esas kazanca tabi tutulmaz." kuralı yer almıştır.

Uyuşmazlığa konu Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin, "Kanunun 4 üncü

maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalıların prime esas kazançları"

başlığını taşıyan 97. maddesinin 7. fıkrasının a) bendinde;

(7) İşveren tarafından;

a) İşyerinde veya müştemilatında yemek verilmemesi şartıyla yemek bedeli adı

altında sigortalılara veya sigortalılar için üçüncü kişilere yapılan her türlü ödemelerin, günlük

asgari ücretin Kurum Yönetim Kurulunca belirlenen oranının fiilen çalışılan gün sayısı ile

çarpılması sonucunda bulunacak tutarı,...prime esas kazançların hesaplanmasında dikkate

alınmaz.” hükmü bulunmaktadır.

2022/22 sayılı Genelge'nin dava konusu edilen 2.1.2 maddesinde, işverenlerce

sigortalılar için iş yeri veya müştemilatı dışında kalan yerlerde

üçüncü kişilere nakden

yapılan yemek ödemelerine; 2.1.4 maddesinde de, sigortalılar için üçüncü kişilere yemek

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

kuponu, yemek kartı, yemek çeki vb. araçlarla fatura karşılığı ödenen yemek bedellerine

ilişkin günlük brüt asgari ücretin %23,65’inin fiilen çalışılan gün sayısı ile çarpılması

sonucunda bulunacak tutarın, prime esas kazanca dahil edilmeyeceği kuralı getirilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

5510 sayılı Kanun’un 80. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, iş yeri ve

müştemilatında veya dışında yapılması ayrımı gözetilmeksizin, yemek yardımı sadece "ayni

ya da nakdi yapılmasına” göre prime esas kazanca tabi tutulması açısından farklı sonuçlara

tabi tutulmuştur.

Dava konusu Yönetmelik hükmünde ise Kanun'da yer almayan farklı bir kıstas

getirilerek yemek yardımının, aynî veya nakdî yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın, iş yeri ve

müştemilatı dışında yemek bedeli adı altında sigortalılara veya sigortalılar için üçüncü

kişilere yapılan her türlü ödemenin, Kurum Yönetim Kurulunca belirlenen parasal sınır

içerisinde kalan tutarın prime esas kazançların hesaplanmasında dikkate alınmayacağı, bu

sınır değerin üzerindeki yemek yardımının ise yine aynî veya nakdî yapılıp yapılmadığına

bakılmaksızın prime esas kazanca tabi tutulacağı kuralı getirilmiştir.

Yine 02/12/2022 tarih ve 2022/22 sayılı "Yemek Bedeli" konulu Genelge’nin dava

konusu 2.1.2 ve 2.1.4. maddelerinde de Yönetmelik hükmünden hareketle yemek

yardımının aynî veya nakdî yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın birtakım açıklamalara yer

verilmiştir.

Anayasa'nın 124. maddesinde, Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzel kişilerinin,

kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin

uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla

yönetmelikler

çıkarabileceği hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre, idari teşkilat yapısı içinde yer alan Bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve

kuruluşları, görev alanlarına ilişkin olarak, yönetmelik, yönerge, tebliğ, genelge ve talimat

gibi çeşitli adlar altında düzenleme yapabilmektedirler.

Bu düzenlemeler arasında uyulması gereken "normlar hiyerarşisi" kuramına göre,

hukuk düzeni, farklı kademede yer alan Anayasa, kanun, yönetmelik ve diğer düzenleyici

işlemlerden oluşan birçok normu içermekte ve her norm geçerliliğini bir üst basamakta yer

alan normdan almaktadır. Normlar hiyerarşisine göre kanundan sonra gelen yönetmelik,

genelge, tebliğ, talimat gibi düzenlemelerin

ancak kanunda verilmiş olan hakkın

kullanılmasının açıklanması ile ilgili olacağı, bu metinlerde kanun ile verilmiş olan hakkı

genişletici veya daraltıcı mahiyette hükümlere yer verilemeyeceği hususu, hukukun genel

ilkelerindendir.

Öte yandan, idarelerin, düzenleme yetkisini kullanırken, kendilerine Anayasa ve

yasalarla çizilen çerçeve içinde takdir yetkisine sahip oldukları açıktır. Ancak, bu takdir

yetkisi, serbestçe kullanılabilecek bir keyfiyeti ifade etmeyip, kamu yararı ve hizmet gerekleri

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

açısından hukuka uygun olarak temellendirilmelidir. Bu itibarla, idareye yasalarla tanınan

takdir yetkisinin yargısal denetimi, idari yargı organlarınca hukuka uygunluk, kamu yararı ve

hizmet gerekleri ölçütleri esas alınarak yapılmaktadır.

Yemek yardımı; işverenler tarafından, çalışılan gün esas alınarak beslenme

ihtiyacının karşılanması amacıyla çalışanlara aynî veya nakdî olarak yapılan bir sosyal

yardımdır. Beslenme ise; bireyin maddi ve manevi varlığını sürdürebilmesi için yeterli,

dengeli ve sağlıklı besin alması olarak tanımlanabilir. Yemek yardımı, daha geniş anlamıyla

bir beslenme yardımıdır.

Bu itibarla, yemek kartı/çeki/kuponu vasıtasıyla yapılan ve beslenme amacına matuf

olan aynî yemek yardımının yalnızca yemek hizmeti sunan lokanta vb. iş yerlerinde yemek

bedeli ödemesi amacıyla kullanılabileceğinin kabul edilmesi, beslenme kavramının daha

geniş olan kapsamı ile bağdaşmamaktadır. Beslenme ihtiyacının yemek hizmeti sunan iş

yerlerinin yanında aynı zamanda yine beslenmeyi sağlayan besin maddelerinin satın

alınması ve tüketilmesi suretiyle giderilmesi de mümkündür. Burada belirleyici olan ana

unsur aynî yemek yardımının beslenme ihtiyacının giderilmesinde kullanılmasıdır.

Yemek yardımının ifa ediliş şekline göre 5510 sayılı Kanun'un 80. maddesinin birinci

fıkrasının (b) bendinde; yemek yardımının aynî olarak yapılması halinde bu yardım tutarının

tamamının prime esas kazanca tabi tutulmayacağı, yemek yardımının nakdî olarak

yapılması halinde ise Kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek nakdî yemek yardımı

tutarlarının prime esas kazanca tabi tutulmayacağı, bu tutarı aşan kısmın ise prime esas

kazanca tabi tutulacağı hükme bağlanmıştır.

Sosyal veya kişisel bir ihtiyacın karşılanması için işveren tarafından yapılan ve

çalışanın işverene sunduğu emeğin karşılığı olan ücret ya da sair yan ödemeler kapsamında

yer almayan, sadece mal veya hizmet olarak sağlanan sosyal amaçlı yardımlar aynî yardım

olarak tanımlanmıştır. Aynî yardımın bizzat işveren tarafından değil de, işverenle bağıtlanan

bir sözleşme gereğince üçüncü kişiler tarafından ifa ediliyor olması, bu yardımın aynî yardım

niteliğini kaybettirmez.

Öte yandan, işveren tarafından doğrudan çalışana nakden verilmesi, çalışanın

banka hesabına yatırılması veya herhangi bir kullanım sınırlaması olmaksızın nakit gibi her

yerde kullanılabilen kartlar aracılığıyla sağlanması halinde yapılan nakdî yemek yardımının

(zammının) Kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenen tutarının prime esas kazanca tabi

tutulmayacağı, bu tutarı aşan kısmın ise prime esas kazanca tabi tutulacağı tabiidir.

Aynî yemek yardımı ile nakdî yemek yardımı arasındaki en önemli fark, aynî yemek

yardımında bu yardımın fiili yemek şeklinde verilmesi veya yemek ve beslenme amacına

yönelik mal ve hizmet sunan işyerleri aracılığıyla kullanılması, nakdî yemek yardımında ise

bu koşutun aranmamasıdır. Bu belirleyici ayrım nedeni ile yasa koyucu tarafından aynî

yemek yardımının tamamı prime esas kazanca dâhil edilmez iken, nakdî yemek yardımının

Kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenen belli bir kısmının prime esas kazanca dâhil

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

edilmemesi yoluna gidilmiştir.

5510 sayılı Kanun’un yukarıda anılan bu hükmünden hareketle uyuşmazlığın

çözümü için yemek kartı aracılığıyla yapılan yemek yardımlarının hukuki nitelemesinin

yapılması, başka bir ifade ile yemek kartı ile yapılan yemek yardımlarının aynî yardım mı,

nakdî yardım mı olduğunun açıklığa kavuşturulması gerekir.

Olayda,

yemek

kartının;

çalışanların

beslenme

ihtiyaçlarının

yeri

ve

müştemilatında karşılanamaması nedeniyle yemek yardımını aynî yardım tanımı ve

kapsamında iş yerinde ve/veya iş yeri dışında kapalı devre bir elektronik mutabakat sistemi

içerisinde organize eden davacı Dernek üyeleri tarafından sunulan, davacı Dernek üyeleri ile

işverenler ve üye iş yerleri arasında imzalanan sözleşmelere dayalı olarak yemek verme

hizmeti sunan lokanta vb. üye iş yerleri ile beslenme amacına yönelik besin maddesi

harcamaları için diğer üye iş yerlerinde de kullanılabilen, bankaların aracılık ettiği ödeme

sistemi ve uygulamaları ile entegre olmayan ve bankacılık sisteminden bağımsız olarak

özerk POS altyapısı ağında işlem görebilen, nakit ve/veya nakit yerine kullanılamayan, iş

günü esas alınarak aylık yemek yardımı yüklemelerinin yapıldığı, faturalı işleyiş ve elektronik

kayıt düzeni içerisinde denetlenebilir niteliği olan özel bir kart olduğu anlaşılmaktadır.

Dolayısıyla, yukarıda vasıfları belirtilen bir yemek kartının, faturalı olarak sunulan bir

hizmet olduğu, yemek kartında bulunan bakiyenin nakit olarak çekilemeyeceği ve nakit gibi

her mecrada (yemek ve besin maddesi satışı yapan üye işyerleri dışındaki işletmelerde)

kullanılamayacağı tartışmasız olduğundan, bu nitelikleri haiz yemek kartı ile yapılan

yardımın aynî yemek yardımı olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.

Bütün bu açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, 5510 sayılı Kanun'un 80.

maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yardımın; aynî olarak verilmesi bu yardımın prime

esas kazançtan muaf tutulması için yeterli görülmesine ve yardımın aynî olarak

gerçekleştirileceği yer bakımından mekânsal bir ayrıma (iş yeri veya müştemilatı içi ya da

dışı ayrımına) gidilmemesine karşın, dava konusu düzenlemelerle Kanun’un bu belirlemesi

dışında ve kanunla verilmiş olan bir hakkı daraltıcı mahiyette hükümler getirilmiş olduğu

görülmektedir.

Sonuç itibarıyla, 5510 sayılı Kanun’un 80. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde

yer alan kanuni düzenleme uyarınca yardım tutarının prime esas kazanca tabi tutulmaması

ya da sınırlı tabi tutulmaması yönünden "ayni ya da nakdi yapılmasına” göre farklılık arz

eden yemek yardımına, Kanun'a aykırı ayrımlara gidilmek suretiyle kurallar getirdiği açık

olan dava konusu düzenlemelerde bu yönüyle normlar hiyerarşisine ve hukuka uyarlık

görülmemiştir.

KARAR SONUCU:

Açıklanan nedenlerle;

1.Dava konusu düzenlemelerin iptali yolundaki Danıştay Onuncu Dairesinin temyize

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

konu 08/05/2024 tarih ve E:2023/170, K:2024/1853 sayılı kararının yukarıda belirtilen

gerekçeyle ONANMASINA,

2.Kesin olarak, 06/03/2025 tarihinde, oyçokluğu ile karar verildi.

Başkan

Hasan

GÜZELER

(X)

Üye

Ali

KAZAN

Üye

Bilal

ÇALIŞKAN

Üye

Hasan

ODABAŞI

(X)

Üye

Doç. Dr. Gürsel

ÖZKAN

Üye

Hasan

ÖNAL

Üye

Mürteza

GÜLER

Üye

Ali

ÜRKER

(XX)

Üye

Recep

KILIÇ

(XXX)

Üye

Ömer

CİVRİ

Üye

Sami

KARATEKİN

(X)

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

KARŞI OY

X- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun "Prime esas

kazançlar" başlıklı 80. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; ayni yardımlar ve ölüm,

doğum ve evlenme yardımları, görev yollukları, seyyar görev tazminatı, kıdem tazminatı, iş

sonu tazminatı veya kıdem tazminatı mahiyetindeki toplu ödeme, keşif ücreti, ihbar ve kasa

tazminatları ile Kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek yemek, çocuk ve aile

zamları, işverenler tarafından sigortalılar için özel sağlık sigortalarına ve bireysel emeklilik

sistemine ödenen ve aylık toplamı asgari ücretin %30’unu geçmeyen özel sağlık sigortası

primi ve bireysel emeklilik katkı payları tutarlarının, prime esas kazanca tabi tutulmayacağı

kuralı yer almıştır.

Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin, "Kanunun 4 üncü maddesinin birinci

fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalıların prime esas kazançları" başlığını taşıyan 97.

maddesinin 7. fıkrasının (a) bendinde; işveren tarafından; iş yerinde veya müştemilatında

yemek verilmemesi şartıyla yemek bedeli adı altında sigortalılara veya sigortalılar için

üçüncü kişilere yapılan her türlü ödemelerin, günlük asgari ücretin Kurum Yönetim

Kurulunca belirlenen oranının fiilen çalışılan gün sayısı ile çarpılması sonucunda bulunacak

tutarının prime esas kazançların hesaplanmasında dikkate alınmayacağı hükmü bulunmakta

olup, bu doğrultuda 2022/22 sayılı Genelge'nin dava konusu edilen 2.1.2 maddesinde,

işverenlerce sigortalılar için iş yeri veya müştemilatı dışında kalan yerlerde üçüncü kişilere

nakden yapılan yemek ödemelerine; 2.1.4 maddesinde de, sigortalılar için üçüncü kişilere

yemek kuponu, yemek kartı, yemek çeki vb. araçlarla fatura karşılığı ödenen yemek

bedellerine ilişkin günlük brüt asgari ücretin %23,65’inin fiilen çalışılan gün sayısı ile

çarpılması sonucunda bulunacak tutarın, prime esas kazanca dahil edilmeyeceği kuralı

getirilmiştir.

5510 sayılı Kanun ile "ayni ya da nakdi yapılmış olması" ayrımını esas alarak

yemek yardımı prime esas kazanç bakımından farklı sonuçlara tabi tutulduğundan, ayni

yardım kavramının neye karşılık geldiğinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir. "Ayni"

kelimesi sözlük anlamı ile nesnesel, para ile değil maddesel/mal olarak karşılananı ifade

etmekte olup, "ayni yardım" ise Yardım Toplama Esas ve Usulleri Hakkında Yönetmelik'te;

"Nakit ve nakit benzeri dışındaki tüm maddi varlıklarla yapılan yardımlar" olarak

tanımlanmıştır.

Ayni yardım, sosyal veya kişisel bir ihtiyacın karşılanması için yapılmakta olup,

çalışanın

ihtiyacını

doğrudan

ve

parasal

olmayan

şekilde

karşılamak

amacıyla

yapılmaktadır. Dolayısıyla, yemek yardımının, ayni yardım olarak yapıldığının kabulü için

doğrudan işveren tarafından, işçiye, işyeri ve müştemilatı içinde fiilen “yemek vermek”

şeklinde sunulması halinin anlaşılması gerektiği sonucuna varılmaktadır.

Buna göre, "ayni ya da nakdi yapılmış olması" ayrımını esas alarak yemek

yardımını prime esas kazanç bakımından farklı sonuçlara tabi tutan 5510 sayılı Kanun

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

hükmünün, ayni yardımın yukarıda belirtilen niteliği de göz önüne alındığında, işverenin söz

konusu yemek bedelini üçüncü kişilere nakden ödemesi veya yemek yardımını işçiye yemek

kartı/çeki/kuponu gibi araçlarla ödemesi halinin de, ayni yardım kapsamında kabul edilecek

biçimde genişleterek yorumlanmasının mümkün olmadığı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, yemek yardımının, doğrudan işveren tarafından, işçiye, iş yeri ve

müştemilatı içinde fiilen “yemek vermek” şeklinde sunulması halinde ayni yardımın söz

konusu olacağı sonucuna varıldığından, işverenin, yemek bedelini üçüncü kişilere nakden

ödemesi veya işçiye yemek kartı/çeki/kuponu gibi araçlarla ödemesi halinde ayni yardımdan

bahsedilemeyeceği ve bu halde yapılan nakdi ödemenin yalnızca davalı Kurumca tutarları

yıllar itibarıyla belirlenecek kısmının prime esas kazanca tabi tutulmayacağı, bu tutarı aşan

kısmının sigorta primine tabi olduğu değerlendirilmiş olup, dava konusu Sosyal Sigorta

İşlemleri Yönetmeliği'nin 97. maddesinin 7. fıkrasının (a) bendi ile bu Yönetmelik'e

dayanılarak yayımlanan 2022/22 sayılı Genelge’nin 2.1.2 ve 2.1.4. maddelerinde, 5510

sayılı Kanun'a aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile temyize konu

Daire kararının bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.

Başkan

Hasan

GÜZELER

Üye

Hasan

ODABAŞI

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

Üye

Sami

KARATEKİN

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

KARŞI OY

XX-5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun "Prime

esas kazançlar" başlıklı 80. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; ayni yardımlar ve ölüm,

doğum ve evlenme yardımları, görev yollukları, seyyar görev tazminatı, kıdem tazminatı, iş

sonu tazminatı veya kıdem tazminatı mahiyetindeki toplu ödeme, keşif ücreti, ihbar ve kasa

tazminatları ile Kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek yemek, çocuk ve aile zamları,

işverenler tarafından sigortalılar için özel sağlık sigortalarına ve bireysel emeklilik sistemine

ödenen ve aylık toplamı asgari ücretin %30’unu geçmeyen özel sağlık sigortası primi ve

bireysel emeklilik katkı payları tutarlarının, prime esas kazanca tabi tutulmayacağı kuralı yer

almış, (c) bendinde ise,(b) bendinde belirtilen istisnalar dışında her ne adla yapılırsa yapılsın

tüm ödemeler ile ayni yardım yerine geçmek üzere yapılan nakdi ödemelerin prime esas

kazanca tabi tutulacağı düzenlenmiştir.

Kanun'un 80. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, ayni yardım yerine geçmek

üzere yapılan nakdi ödemelerin prime esas kazanca tabi tutulacağı açıkça hüküm altına

alınmış olup, işverenin yemek bedelini üçüncü kişilere nakden ödemesi veya işçiye “yemek

kartı/çeki/kuponu gibi araçlarla ödemesi" halinin bu kapsamda bulunduğu ve prime esas

kazanca tabi tutulması gerektiği sonucuna varıldığından, dava konusu Sosyal Sigorta

İşlemleri Yönetmeliği'nin 97. maddesinin 7. fıkrasının (a) bendi ile bu Yönetmeliğe

dayanılarak yayımlanan 2022/22 sayılı Genelge’nin 2.1.2 ve 2.1.4. maddelerinde, hukuka

aykırılık, aksi yönde verilen Daire kararında ise hukuki isabet bulunmadığı sonucuna

varılmaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile temyize konu

Daire kararının bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum.

Üye

Ali

ÜRKER

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

KARŞI OY

XXX-Uyuşmazlık, 5510 sayılı Kanun'un 4. maddenin birinci fıkrasının (a) bendi

kapsamında sigortalı olanlara işveren tarafından yapılan ayni ve nakdi yemek yardımlarının,

sigorta primine esas kazanca dahil edilip edilmeyeceği noktasındadır.

5510 sayılı Kanun’un 80. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca, 4. maddenin

1. fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı olan hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren

tarafından çalıştırılanlara işveren tarafından yapılan ayni yardımlar bütünüyle prime esas

kazançtan hariç tutulurken, nakden yapılan yemek yardımlarının yalnızca davalı Kurumca

tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek kısmı (Kurum Yönetim Kurulunun 17/11/2022 tarihli ve

2022/323 sayılı kararıyla günlük brüt asgari ücretin % 23,65’i) sigorta priminden istisna

tutulmuştur.

5510 sayılı Kanun hükmü ile yemek yardımı "ayni ya da nakdi yapılmış olması"

ayrımı esas alınarak, prime esas kazanç bakımından farklı sonuçlara tabi tutulmuştur. Ayni

yardım, sosyal veya kişisel bir ihtiyacın karşılanması için yapılmakta olup, çalışanın

ihtiyacını doğrudan ve parasal olmayan şekilde karşılamak amacıyla yapılmaktadır.

Dolayısıyla, yemek yardımının, ayni yardım olarak yapıldığının kabulü için yardımın aynî

olarak gerçekleştirileceği yer bakımından mekânsal bir ayrıma (işyeri veya müştemilatı içi ya

da dışı ayrımına) gidilmeksizin işçiye, fiilen “yemek vermek” şeklinde sunulması halinin

anlaşılması gerektiği sonucuna varılmaktadır.

Bu itibarla, yemek yardımının, işçiye, fiilen “yemek vermek” şeklinde sunulması

halinde ayni yardımın söz konusu olacağı sonucuna varıldığından, işverenin söz konusu

yemek bedelini işçiye “yemek kartı/çeki/kuponu gibi araçlarla ödemesi" durumunun, yemek

kartı/çeki/kuponunun, yemek bedelinin ödenmesi dışında başka mecralarda ve yemek

bedeli ödeme dışında -nakit ya da nakit yerine geçecek şekilde- başka amaçlarla

kullanılmasının mümkün olması nedeniyle, bahse konu yemek yardımının "nakdi yardım"

kapsamında değerlendirilmesi ve davalı Kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek

kısmının (Kurum Yönetim Kurulunun 17/11/2022 tarih ve 2022/323 sayılı kararıyla günlük

brüt asgari ücretin % 23,65’inin) prime esas kazanca tabi tutulmaması, bu tutarı aşan

kısmının ise sigorta primine tâbi olması gerekecektir.

Bu durumda, sigortalılar için üçüncü kişilere yemek kuponu, yemek kartı, yemek

çeki vb. araçlarla fatura karşılığı ödenen yemek bedellerine ilişkin günlük

brüt

asgari

ücretin %23,65’inin fiilen çalışılan gün sayısı ile çarpılması sonucunda bulunacak tutarın,

prime esas kazanca dahil edilmeyeceği hususunun düzenlendiği 2022/22 sayılı Genelge'nin

dava konusu edilen 2.1.4 maddesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin temyiz isteminin kısmen kabulü ile temyize

konu Daire kararının 2022/22 sayılı Genelge'nin 2.1.4 maddesinin iptaline yönelik kısmının

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

T.C.

DANIŞTAY

İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU

Esas

No : 2024/2809

Karar

No : 2025/539

bozulması gerektiği oyuyla, kararın bu kısmına katılmıyorum.

Üye

Recep

KILIÇ

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandas.uyap.gov.tr adresinden IAwATwe

- RKqTRri - 4zmNGpF - ihWK/c= ile erişebilirsiniz.

229 okunma
Bu belgenin yazdırılabilir sürümü ücretli üyelere özeldir — https://isverenim.skyside.com.tr/makale/8394