Meslek Adı ve Kodu Değişiklikleri Hakkında

MESLEK ADI VE KODU DEĞİŞİKLİKLERİ HAKKINDA

Meslek Adı ve Kodu Değişiklikleri Hakkında Yapılacak İşlemler konulu 11/06/2021 tarihli ve

26146467 sayılı genel yazıda;

‘’5510 sayılı Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrasının (n) bendinde; "Muhtasar ve Prim

Hizmet Beyannamesinde, sigortalıların işyerlerinde fiilen yaptıkları işe uygun meslek adı ve

kodunu, gerçeğe aykırı bildiren her bir işyeri için aylık asgari ücreti geçmemek üzere meslek adı

ve kodu gerçeğe aykırı bildirilen sigortalı başına asgari ücretin onda biri tutarında idari para

cezası uygulanır" hükmü yer almaktadır. Bu bakımdan; Muhtasar ve Prim Hizmet

Beyannamesinde, sigortalıların işyerlerinde fiilen yaptıkları işe uygun meslek adı ve kodunu,

gerçeğe aykırı bildiren her bir işyeri için aylık asgari ücreti geçmemek üzere meslek adı ve kodu

gerçeğe aykırı bildirilen sigortalı başına asgari ücretin onda biri tutarında idari para cezası

uygulanacaktır. Ayrıca söz konusu idari para cezalarının işyeri bazında ve her bir beyanname

dönemi için uygulanması gerekmektedir.

Diğer taraftan, söz konusu hükmün yürürlük tarihi 01/01/2018 olduğundan; söz konusu cezanın

uygulanmasına 2018/Ocak ayına ilişkin beyannameden itibaren başlanacaktır.

5510 sayılı Kanunun 59 uncu maddesi gereğince kanunun uygulamasına ilişkin işlemlerin

Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurları tarafından yürütüldüğünden meslek

adı ve kodunun gerçeğe aykırı olup olmadığı hususu Kurumun denetim ve kontrol ile

görevlendirilmiş memurları, mahkeme kararı, diğer kamu idarelerinin denetim elemanlarının

kendi mevzuatları gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve incelemelerden veya Kurumca

bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulan kurum ve

kuruluşlardan, işveren ve sigortalılardan alınan bilgi ve belgeler değerlendirilerek yapılacaktır."

Kanun hükmünün yürürlük tarihi 01/01/2018 olduğundan, idari para cezası uygulanmasında;

muhtasar ve prim hizmet beyannamesine geçişin yapıldığı tarih ve iller dikkate alınarak işlem

yapılması,

İşverenin, sigortalı ile ilgili geriye yönelik veya mevcut durum için meslek adı ve kodu

değişikliğine dair talepte bulunması halinde işverenin talebi işleme alınarak idari para cezası

uygulanması,

Sigortalının, meslek adı ve kodu değişikliğine dair talepte bulunması veya meslek adı ve kodunun

gerçeğe aykırı bildirildiğine dair Kurumumuza yapılan ihbar ve şikayetlerin, sosyal güvenlik

denetmenliğine intikal ettirilmesi, inceleme neticesinde meslek adı ve kodu değişikliğinin tespiti

halinde işyeri bazında ve her bir beyanname dönemi için idari para cezası uygulanması,

Meslek adı ve kodunun gerçeğe aykırı bildirildiğinin; mahkeme kararı, kamu idarelerinin denetim

elemanlarınca kendi mevzuatı gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve incelemeler

neticesinde veya kamu kurum ve kuruluşları ile bankalar tarafından düzenlenen belge veya alınan

bilgilerden anlaşılması halinde söz konusu tespitlere göre işlem yapılarak işyeri bazında ve her

bir beyanname dönemi için idari para cezası uygulanacağı şeklinde açıklama yapılmıştır.

Oysaki kurum tarafından yapılan basın açıklamasında;

Meslek adı ve meslek kodu bilgisi 5510 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesi gereğince 1/8/2009

tarihinden itibaren işe giriş bildirgesi ıIe-20|2 yılı Kasım ayından itibaren de aylık prim ve hizmet

belgesi ile alınmaktadır. Meslek adı ve meslek kodu değişiklikleri işverenlerin talepleri

doğrultusunda bu tarihler esas alınarak Sosyal Güvenlik İl Müdürlüklerince/Sosyal Güvenlik

Merkezlerince değiştirilmektedir. İşverenlerin meslek adı ve meslek kodu değişiklik talepleri

hakkında idari para cezası uygulanmamaktadır.

5510 sayılı Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrasına 6728 sayılı Kanunla eklenen (n) bendi ile

muhtasar ve prim hizmet beyannamesinde, sigortalıların işyerlerinde fiilen yaptıkları işe uygun

meslek adı ve kodunu, gerçeğe aykırı bildiren her bir iş yeri için aylık asgari ücreti geçmemek üzere

meslek adı ve kodu gerçeğe aykırı bildirilen sigortalı başına asgari ücretin onda biri tutarında idari

para cezası uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.

Diğer taraftan sigortalıların işyerlerinde fiilen yaptıkları işe uygun meslek adı ve meslek kodunun

tespiti Kurumun denetim ve kontrolle görevli memurları, mahkeme kararı, diğer kamu idarelerinin

denetim elemanlarının kendi mevzuatları gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve

incelemelerden veya bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulan

kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden tespit edilmektedir.

Muhtasar ve prim hizmet beyannamesi vermesi zorunlu olan illerde işverenlerin sigortalıları fiilen

yaptıkları işe uygun olmayan meslek adı ve meslek kodu ile bildirdiklerinin yapılan denetim ve

kontroller sonucunda tespit edilmesi halinde işverenlere sigortalı başına asgari ücretin onda biri

tutarında idari para cezası uygulanacaktır.

şeklinde duyuru yapılmıştır.

Yine İşverenler Daire Başkanlığı tarafından;

İşverenlerce sigortalılar adına bildirilen işe giriş bildirgesi ve aylık prim ve hizmet belgelerinde

yapılacak meslek kodu değişikliklerine ilişkin iş ve işlemler 1/4/2016 tarihli, 1948352 sayılı

Genel Yazıda açıklanmış bulunmaktadır.

Bu itibarla, 5510 sayılı Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrasının (n) bendine istinaden

meslek kodunun yanlış bildirilmesine ilişkin idari para cezası uygulanabilmesi için meslek

kodunun yanlış bildirildiğine ilişkin denetim elemanlarınca yapılmış bir tespitin olması ve söz

konusu bildirimlerin muhtasar prim ve hizmet beyannamesi ile yapılmış olması gerekmektedir.”

şeklinde talimatlar verilmiştir.

01/04/2016 tarihli ve (4/a) sigortalı Tescil ve Hizmet Hk. Konulu SGK Genel yazısında işverenlere

meslek kodu düzeltmesi nedeniyle herhangi bir ceza uygulanmayacağı belirtilmişse de

15/07/2016 tarihinde 5510 sayılı Kanunun 102 nci maddesine eklenen n bendi ile Muhtasar ve

prim hizmet beyannamesinde, sigortalıların işyerlerinde fiilen yaptıkları işe uygun meslek adı ve

kodunu, gerçeğe aykırı bildiren her bir işyeri için aylık asgari ücreti geçmemek üzere meslek adı

ve kodu gerçeğe aykırı bildirilen sigortalı başına asgari ücretin onda biri tutarında idari para

cezası uygulanacağı belirtilmiştir.

Sonuç olarak, 5510 sayılı Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrasının (n) bendine istinaden

meslek kodunun yanlış bildirilmesine ilişkin idari para cezası uygulanabilmesi için meslek

kodunun yanlış bildirildiğine ilişkin denetim elemanlarınca yapılmış bir tespitin olması ve

söz konusu bildirimlerin muhtasar prim ve hizmet beyannamesi ile yapılmış olması

gerekmektedir.

Dolayısıyla, MUHSGK’ daki meslek kodunun düzeltilmesi ile ilgili uygulamanın;

-

İşveren tarafından talep edilir ise denetime gidilmeksizin ve İPC uygulanmaksızın

değişiklik yapılması,

-

Sigortalı tarafından talep edilir ise konu denetime sevk edilecek ve denetim sonrası

meslek kodu değişikliği yapılması gerektiği tespit edildiğinde İPC uygulanması şeklinde

doğru olacağı görüşündeyiz.

Saygılarımızla,

BARIŞ ERDEM DANIŞMANLIK